Ethiek - 13. Nihilisme Nietzsche

• Filosofie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 4-6

Ethische stromingen

Gevolgentiek

(Consequentialisme)

- Utilitarisme

Bentham, Mill

- Epicurisme

Epicurus

Plichtethiek

(Intentie)

- Deontologie

Kant

Deugdethiek

(Karaktervorming)

Aristoteles & Plato

Augustinus & Thomas

Nussbaum 

MacIntyre

Zorgethiek

(Medemenselijkheid)

Gilligan

Tronto

Anti-ethiek?

Nietzsche

Communicatief handelen

Habermas

Nietzsche 1844-1900

De mens is een kuddedier

Eens

Oneens

Nihilisme

Morele waarden bestaan niet in de wereld

Nietzsche: God is dood

• Mensen hebben het idee van God vermoord.
  
• God was eerder de gever van morele wetgeving en van betekenis
  
• Nu God niet bestaat, is het leven zinloos.

Nihilisme = 

het leven heeft op zichzelf geen zin

Zonder God...

... is er ook geen moraal, alleen maar machtsstrijd tussen de mensen.

Niemand kan dan nog vanuit bovenmenselijk perspectief een andere wet voorschrijven. Zoals een heersende moraal.

Wil tot macht

 

Moraliteit

Slavenmoraal: 

Opgelegde (christelijke) moraal.

Herenmoraal: 

meedogenloze zelf geschapen moraal, passend bij de Wil tot Macht.

De mens moet zich losmaken van de christelijke moraal.

Übermensch

Übermensch: 
een betere, hogere mens die in de toekomst zal ontstaan

De herenmoraal als zelf richting geven aan de wil tot macht

Geld voor sterilisatie

Elk jaar worden er honderdduizenden baby’s geboren van drugsverslaafde moeders. Sommigen van deze baby’s komen verslaafd ter wereld en een groot deel van deze kinderen wordt mishandeld of verwaarloosd. Barbara Harris, de oprichter van Project Prevention in North Carolina, bedacht een op de markt gebaseerde oplossing voor dit probleem: drugsverslaafde vrouwen $ 300 geven als ze zich laten steriliseren of een andere wijze van geboortebeperking voor de lange termijn accepteren. Meer dan drieduizend vrouwen zijn op haar aanbod ingegaan sinds de start van het programma in 1997.

Uit: Michael Sandel – Niet alles is te koop. De morele grenzen van de markt. 2012

Wie vind jij een voorbeeld van Nietzsches Übermensch?

Leg de cartoon uit.

Nihilisme

Het leven heeft op zichzelf geen zin.

God is dood

God, als moreel kompas, is niet meer geldend. 

Herenmoraal

Zelf bepaalde moraal die past bij de Wil tot Macht.

Wil tot Macht

De innerlijke wil tot macht en overleving. De wil om de sterkste soort te worden.

Übermensch

Diegene die leeft volgens de herenmoraal en dus eigen waarden schept.