Les 3: Politiek en samenleving 19e eeuw

Burgers en stoommachines
Les 3: Politiek en samenleving 19e eeuw
1 / 34
next
Slide 1: Slide
GeschiedenisMiddelbare schoolmavoLeerjaar 2

This lesson contains 34 slides, with interactive quiz, text slides and 7 videos.

time-iconLesson duration is: 60 min

Items in this lesson

Burgers en stoommachines
Les 3: Politiek en samenleving 19e eeuw

Slide 1 - Slide

Slide 2 - Slide

De leerdoelen
1. Je kunt beschrijven hoe de leef- en werkomstandigheden van arbeiders meer aandacht kregen.
2. Je kunt beschrijven wat veranderde door sociale wetten.
3. Je kunt beschrijven wat veranderde in het onderwijs.
4. Je kunt beschrijven hoe de positie van vrouwen verbeterde.

Slide 3 - Slide



We gaan terug naar halverwege de 19e eeuw...

Slide 4 - Slide

Wat weet je al van armoede
in de 19e eeuw?

Slide 5 - Mind map

De sociale kwestie
De werkomstandigheden waren bizar slecht, maar ook de leefomstandigheden waren niet best. De problemen rondom de slechte omstandigheden worden de sociale kwestie genoemd.

Slide 6 - Slide

Slechte woonomstandigheden
Veel mensen kwamen terecht in achterbuurten (getto's) , dichtbij de fabrieken. Er was geen schoon drinkwater en riolering. Veel woningen waren eigenlijk onbewoonbaar.

Slide 7 - Slide

Slide 8 - Video

Kinderarbeid
Een van de meest schrijnende situaties waar echt wat aan moest gebeuren was de kinderarbeid, met name in de fabrieken en de mijnen. Kinderarbeid was echter niet nieuw...

Slide 9 - Slide

De liberalen

Slide 10 - Slide

Liberalen aan de macht
Na de komst van de nieuwe Grondwet in 1848 bepalen vooral de liberalen wat er in Nederland gebeurt. Zij wilden dat de overheid zich zo min mogelijk bemoeit met het volk en de economie.

                                                  --->
                                                    Thorbecke

Slide 11 - Slide

Kinderwetje van Van Houten
Het liberale Tweede Kamerlid Samuel van Houten bedacht een wet om iets te doen aan de vreselijke werkomstandigheden van kinderen in fabrieken: Het kinderwetje van Van Houten.

Slide 12 - Slide

De eerste sociale wet
Het kinderwetje was de eerste sociale wet in Nederland. Alleen kinderen onder de 12 jaar werden hiermee geholpen. Eigenlijk zouden er nog veel meer sociale wetten moeten komen.

Slide 13 - Slide

Slide 14 - Video

Bekijk de vensterplaat over het verzet tegen kinderarbeid. Klik op:

Slide 15 - Slide

De socialisten

Slide 16 - Slide

Karl Marx
De rijken (kapitalisten) kwamen dus niet echt goed op voor de armen/arbeiders. In Duitsland had ene Karl Marx wel wat kritiek op deze groep. Hij vond kapitalisme een vorm van uitbuiting.

Slide 17 - Slide

Meer gelijkheid!
       Behalve het liberalisme kwam ook het socialisme op. Veel            socialisten waren het eens met Marx en wilden het verschil    tussen arm en rijk verkleinen. De overheid moet juist iets doen!

                                                      <--->
                                                Dit dus niet!

Slide 18 - Slide

Verdeeldheid bij de socialisten
Sommige socialisten wilden met geweld (revolutie) de macht grijpen. Dit waren communisten. De meesten wilden algemeen kiesrecht om sociale wetten in te voeren (sociaaldemocraten).

Slide 19 - Slide

Slide 20 - Video

Slide 21 - Video


De confessionelen

Slide 22 - Slide

Besturen vanuit het geloof
Veel gelovige mensen vonden de ideeën van de liberalen en de socialisten maar niets. Dit waren de confessionelen. Zij vonden dat je het land moest besturen vanuit het geloof (confessie).

Slide 23 - Slide

Bijzondere scholen
De groep confessionelen bestond uit katholieken en protestanten. Zij waren blij met de vrijheid van onderwijs en konden daardoor hun eigen bijzondere scholen oprichten.

Slide 24 - Slide

De Schoolstrijd
Maar bijzondere scholen kregen geen geld van de overheid. De confessionelen zijn jaren bezig geweest om dit voor elkaar te krijgen. In 1917 was de schoolstrijd eindelijk voorbij.

Slide 25 - Slide

Eerste politieke partij
Om meer te bereiken richtte de protestante leider Abraham Kuyper de eerste politieke partij van Nederland (ARP) op in 1879

Slide 26 - Slide



De feministen

Slide 27 - Slide

Emancipatie
Vrouwen hadden in de 19e eeuw eigenlijk nog niets te vertellen en dus minder rechten dan mannen. Vanaf 1870 kwamen de vrouwen in verzet. Zij eisten gelijke rechten (emancipatie).

Slide 28 - Slide

Het feminisme
Mensen die opkomen voor gelijke rechten tussen man en vrouw zijn feministen. De bekendste feminist was Aletta Jacobs. Zij was de eerste vrouw op een universiteit en later huisarts.

Slide 29 - Slide

Slide 30 - Video

Bekijk de vensterplaat over Aletta Jacobs. Klik op
onderstaande link:

Slide 31 - Slide

Slide 32 - Slide

Slide 33 - Video

Slide 34 - Video