Social Design Studio - werken in de DENKfabriek

• New lesson editor
• Kunstzinnige oriëntatie
• Burgerschapskunde
• +1
• Basisschool
• Middelbare school
• Praktijkonderwijs
• Groep 7,8

Instructions

Download voor instructies de lesbrief.

Veel plezier!

Thema: Bevolking en ruimtelijke inrichting 

Social Design Studio

Werken in de DENKfabriek:

Ontwerp sociale oplossingen voor je wijk

Wat heb je nodig:

• pen en papier

• camera's

• miniatuur figuren (bv: lego - playmobile - schaalpoppetjes)

• bouwmaterialen

• tekenpapier

• potloden

• karton

• lijm en tape

Deze vragen kan je na deze les beantwoorden.

1. Hoe ontwerp ik een oplossing met Design Thinking?

2. Wat is Social Design?

3. Hoe zet ik mijn talenten goed in voor mijn groep?

Design Thinking en Social Design?

Design Thinking: slimme en creatieve oplossingen ontwerpen voor problemen. Dit doe je voor de Persona. Dat is de persoon die een oplossing zoekt voor een probleem. 

Social Designers ontwerpen voor een socialere en betere wereld. Ze denken vaak 'out of the box'  en komen met leuke, slimme of grappige ideeën bij het benoemen of oplossen van een probleem.

Zij gebruiken vaak Design Thinking om tot hun ontwerpen te komen.

Tinkebell - Flora Tata Metallica - 2021

Tinkebell is een kunstenares en social designer. Zij maakt zich zorgen over kinderen die wonen en spelen in de buurt van de Tata Steel fabriek in IJmuiden, omdat de lucht en openbare ruimte er ongezond is door fijnstof. In 2021 verzamelde ze het fijnstof met een magneet en maakte ze er schilderijen mee.  

Tinkebell wil met haar werk mensen laten begrijpen hoe ernstig de vervuiling is. Bekijk de video op de volgende slide. 

Bijzonder: Ze verkocht twee van haar kunstwerken aan de baas van de fabriek.

Manon van Hoekel - Boijmans Wassalon

Manon van Hoeckel vindt het jammer dat mensen steeds minder kletsen met vreemden. Het Museum Boijmans van Beuningen in Rotterdam wilde graag mensen uitnodigen die er nog nooit eerder binnen waren geweest. 

Deze twee vragen samen leidden tot een sociaal ontwerp: 'Boijmans' Wassalon'. In ruil voor je vuile was mocht je gratis het museum in en kon je gelijkertijd je was doen. Terwijl je wacht op je was kon je in gesprek gaan met andere wassers en samen gratis het museum bezoeken om kunst te kijken. Veel wasklanten waren nog niet eerder in het museum geweest. 

Bekijk de video op de volgende slide. En lees meer hier. 

Een rondleiding door de DENKfabriek.

In de DENKfabriek ontwerp je een oplossing met Design Thinking opdrachten. In de volgende video krijg je een rondleiding door de verschillende ruimtes en hoor je wat je zoal kan verwachten.

De ruimtes

De komende tijd gaan jullie werken aan een oplossing van het probleem van je Persona.

Dit doe je in groepen van drie tot vijf. 

In elke ruimte zijn er verschillende opdrachten die je kan kiezen om te doen. 

Telkens kom je een stapje dichterbij je oplossing.

De belangrijkste vier punten om te onthouden:

1. De Persona is het middelpunt van je hele ontwerp-proces.

2. Blijf flexibel, er is veel mogelijk, gebruik elkaars ideeën.

3. Bestaande oplossingen kun je mixen of verbeteren.

4. Maak je idee realistisch en concreet.

Welke vaardigheden heb jij veel of weinig?

Zet deze stellingen op volgorde voor jezelf.

Wat past het beste, wat past minder goed?

1. Ik kan me goed inleven in anderen.

2. Ik kan een probleem duidelijk uitleggen.

3. Ik kan veel ideeën verzinnen.

4. Ik kan iets maken bij een idee.

5. Ik kan trots presenteren.

Jullie zijn nu de Social Designers! 

Elke ruimte heeft een eigen 'baas'. 

De stellingen passen bij de ruimtes in de DENKfabriek. 

• Binnenstebuitenplaats: Ik kan me goed inleven.

• Meldkamer: Ik kan een probleem duidelijk uitleggen.

• Idee atelier: Ik kan veel ideeën verzinnen.

• Bouwplaats: Ik kan iets maken bij een idee.

• Testlab: Ik kan trots presenteren.

Verdeel de rollen zodat ze goed bij iedereens vaardigheden passen. Iedereen is minstens één keer 'de baas'. 

Mag ik de baas spelen?

De baas zet diens talenten in om de groep verder te helpen. Dat wil niet zeggen dat de baas alles mag beslissen. Het betekent dat de baas zorgt dat iedereen fijn samenwerkt en gehoord wordt.

Voordeur

Het probleem

Leer het probleem kennen.

Je ontvangt een brief of bezoek van iemand die een probleem heeft dat door jullie opgelost mag worden met een sociaal ontwerp. 

Lees en/of luister goed naar het probleem. 

Sleutelvraag

Zijn we nieuwsgierig naar mogelijke oplossingen?

Binnenstebuitenplaats

Leer de persona goed kennen

Onderzoek wie de persona is

Degene voor wie je het probleem oplost noem je de persona.

• Wie is de persona? 

• Waarom ervaart deze persoon het probleem?

Leer de persona zo goed mogelijk kennen, zodat je hem of haar in gedachten kan houden bij het ontwerpen van de oplossing. Kies een opdracht op de volgende slide.

De opdrachten, kies er één. Tijd over? Doe er nog één.

Paspoort

Vraag het werkblad, vul het samen zo uitgebreid mogelijk in over je persona.

Irritatie interview

Extra info en tips vind je op slide 20, 21 en 22

Hoofd, hart, handen

Verbeeld de situatie waarin het probleem zichtbaar is met fotografie, meer info op slide 23 en 24

Bereid je vragen voor

Jullie zagen net een interview. Wat viel je op?

Jullie gaan nu je persona interviewen.

• Overleg in je groepje. Wat wil je te weten komen? Welke vragen ga je stellen? Schrijf al je vragen op.

• Kies vijf vragen die je wil stellen.

• Verdeel de taken: Wie stelt de vragen? Wie schrijft de antwoorden op? Wie kan goed luisteren en bedenkt de vervolgvragen?

Vervolgvragen stel je om dieper in te gaan op een antwoord.

Voorbeelden van vervolgvragen zijn: 'Kun je een voorbeeld hiervan geven?' of 'Wat bedoel je precies met ...?'.

Werk je met echte persona's, doe dit dan live in de klas. Is er één persona en één probleem, laat de groepjes dan eigen vragen bedenken en om de beurt stellen ze de vraag die nog niet gesteld was. Of ze vragen door.

Werk je met fictieve persona's, dan kan je hier een rollenspel doen. Kan een ouder of klasse-assistent de vragen speels beantwoorden, of misschien doe je het zelf.

tips

Denk aan de 5 W's: 

Wie, Wat, Waar, Wanneer, Waarom?

'Hoe' vragen mogen ook!

Vervolgvragen stel je om dieper in te gaan op een antwoord.

Voorbeelden van vervolgvragen zijn: 'Kun je een voorbeeld hiervan geven?' of 'Wat bedoel je precies met ...?'.

Stel ook prikkelende en uitdagende vragen. Je wil zo veel mogelijk ontdekken!

Inspiratie

Hoe kan je iets verbeelden? 

De Japanse kunstenaar Tatsuya Tanaka maakt miniatuurkunst.

Met 'tiny people' en alledaagse materialen creëert hij veel verschillende situaties.

Bekijk maar eens een aantal van zijn foto's.

Welke alledaagse spullen herken je op de foto's?

Tiny people?

Voor het verbeelden met fotografie kan je allerlei kleine poppetjes gebruiken. Modelspoorbouw, lego of playmobile poppetjes bijvoorbeeld

Maak het probleem duidelijk door voorbeelden te zoeken

Jullie gaan het probleem uitpluizen door situaties te verbeelden met fotografie.

Werk je met een echte persona, maak dan samen een foto!

• Wat heb je onthouden over de persona en het probleem?

• Bespreek en schrijf op: waar en wanneer doet het probleem zich voor? Hoe gedraagt de persona zich op dat moment?

• Fotografeer of teken situaties waarin het probleem zich voordoet. Hoe meer hoe beter.

• Gebruik eventueel miniatuurfiguren om het probleem uit te beelden zoals de kunstenaar Tatsuya Tanaka.

Sleutelvraag

Weten we genoeg over de persona, kunnen we ons inleven?

Meldkamer

Ontrafel het probleem

Pluis het probleem uit

Om een goede oplossing te bedenken is het fijn als je eerst het probleem goed onderzoekt. Hoe preciezer je beeld van het probleem, des te beter kan je een passende oplossing ontwerpen.

Helpende vragen bij de opdrachten:

• Waarom is het een probleem voor de persona?

• Waardoor of wanneer ontstaat het probleem?

• Hoe vaak komt het voor?

• Geldt het probleem voor iedereen?

De opdrachten, kies er één. Tijd over? Doe er nog één.

Op zoek naar...

Details. Hoe preciezer je bent, hoe beter je met een oplossing komt die aansluit.

Oh, je wilt dus graag dat...

Schets de huidige en gewenste situatie, vergelijk ze.

Schroefje A ging dus op B

Schets een tijdlijn, hoe is het probleem ontstaan denk je?

Sleutelvraag

Zijn we er klaar voor om veel ideeën te verzinnen?

Idee Atelier

Verzin heel veel oplossingen

Bedenk zoveel mogelijk oplossingen.

Goede ideeën verstoppen zich vaak tussen heel veel slechte ideeën. In het Idee Atelier zet je zoveel mogelijk ideeën op papier.

Belangrijk:

In het Idee Atelier bestaan geen slechte ideeën. Alles wat je hier bedenkt is waardevol. Later kies je samen welke ideeën je gaat gebruiken.

De opdrachten, kies de eerste of de tweede eerst.

Maak daarna samen de keuze.

Topperdepop-race

Op slide 33 staat een timer klaar

De Expert

Ja tuurlijk, dat kan omdat!

Keuze

Tijd voor democratie! Tips op slide 34.

Topperdepop race!

• Iedereen heeft 8 minuten om minstens 8 ideeën te tekenen.

• Tijdens het tekenen blijft het stil, zo kun je goed nadenken.

• Gummen en doorkrassen is verboden!

• Daarna volg je de stappen van samenvoegen en combineren.

8

minute

00

second

+30 s

Keuze!

Tijd voor democratie!

• Ieder beoordeeld de ideeën op de bruikbaarheid en creativiteit.

• Elk groepslid mag 3 stippen verdelen over de ideeën. Je mag meerdere stippen geven aan één idee.

• Het idee met de meeste stippen gaat mee naar de Bouwplaats.

• Zijn er meerdere ideeën met de meeste stippen? Kan je ze combineren of kan je samen tot een keuze komen?

Sleutelvraag

Welk idee gaan we uitwerken?

Bouwplaats

Maak een prototype van je ontwerp

Prototype

Een prototype is een schets van je oplossing. Dit kan een bouwwerk zijn, maar ook een poster, een campagne of een pitch voor een nieuw bedrijf.

Belangrijk is dat je je oplossing tastbaar maakt.
Zodat jij of je Persona het kan voelen, zien, ruiken of horen. 

Eerst wat tips op de volgende slide. Die gelden voor elke opdracht.

tips

Een prototype is nooit perfect,

het is een schets.

Als er veel tijd is kun je verschillende versies van je idee maken of nog een opdracht doen.

Blijf aan je Persona denken tijdens het maakproces. Is je Persona nog steeds

geholpen met je oplossing?

De opdrachten, kies er één van de eerste drie.
Tijd over? Doe dan Start-up.

Prototype maken

Handig als je een productidee hebt! Meer info op slide 39 en 40.

Canva

Handig als je een dienst ontwerpt!

Gedrag ontwerpen

Handig als je wil dat mensen iets nieuws of anders gaan doen.

Start-up

Richt een bedrijf op. Gebruik het werkblad.

Bouw een prototype van karton en papier

Is je idee een voorwerp of uitvinding? Dan kan je het goed laten zien met een prototype van karton. Werk samen, verdeel taken.

• Maak eerst een schets, als die er nog niet is.

• Constructie tips vind je op de techniekkaart 'Karton', vraag deze aan je leerkracht.

• Is er een gebruiksaanwijzing nodig, schrijf deze dan.

Maak een Canva poster of flyer

Is je idee een dienst dan maak je het beste een poster over je idee met behulp van Canva.

• Schrijf korte stukjes tekst.

• Maak of zoek foto's of tekeningen.

• Combineer beeld en tekst in een poster.

• Bekijk op de volgende slide een video over werken met Canva of vraag de techniekkaart aan de leerkracht.

Maak een campagne!

Wil jij een gedragsverandering van mensen als oplossing, dan maak je het beste een campagne, zoals Warme Truien Dag. Hoe ga jij mensen activeren?

• Gebruik het werkblad Gedrag ontwerpen.

• Bedenk een pakkende slogan die mensen aanzet tot verandering.

• Waar kan je die slogan allemaal kwijt?

• Denk aan posters, stickers, actie voeren,
  korte video's, een dansje.

bijvoorbeeld

Campagne?

Een campagne is een slim plan om mensen iets te laten doen of anders te laten denken. Je bedenkt één duidelijke boodschap en laat die op verschillende plekken en manieren steeds terugkomen, zodat hij blijft hangen. Het werkt pas echt als je precies weet wie je wil bereiken en wat je wil dat die persoon gaat doen.

Slogan?

Een korte pakkende zin die makkelijk te onthouden is. Bv:

- Elke egel telt, wees zijn held!
- Elke bij hoort erbij!

Sleutelvraag

Kunnen we met het prototype het idee uitleggen?

Testlab

Test je oplossing bij de persona

Test de oplossing

Het testen van de oplossing kun je op verschillende manieren doen: een onderzoek, een presentatie of een experiment.

Bedenk goed wat je wil testen. Hoeveel tests ga je doen? Wanneer ben je tevreden over je antwoord of uitkomst?

Psst, mocht je na het testen nog iets willen aanpassen, dan kan je gewoon de DENKfabriek opnieuw doorlopen, maar nu met veel meer info en data.

De opdrachten, kies er één. Tijd over?
Misschien kan je dan je ontwerp nog verbeteren met de feedback die je kreeg.

Persona in beeld

Verbeeld hoe jouw oplossing het leven van jouw Persona verbetert.

Testpanel

De wijsheid van het publiek, gebruik het werkblad om je bevindingen te noteren.

Pitchen voor angels

Heb je je start-up uitgedacht? Presenteer het dan aan de 'Angels'! Vraag feedback.

Dag van de Persona - extra uitleg

Je kan deze dag op vele manieren in beeld brengen.
Je begint altijd met een storyboard te schetsen. Welke scènes heb je nodig om je verhaal te vertellen.

Dan kies je een techniek, hieronder drie ideeën:

1. Een korte video. Film je scènes.
   Editen kan bv in Canva, bekijk deze video voor uitleg.

2. Met foto's van de 'tiny people' (kijk terug op slide 23).
   Veel tijd? Maak dan een stopmotion met Piximakey, zie deze video.

3. Zelf getekend als stripverhaal.

Sleutelvraag

Werkt onze oplossing voor de Persona?

Hoe werkten we samen? Wat ging goed, wat liep stroef?

Wat deed het werken in de DENKfabriek met jouw ideeën?

Welke fase van de DENKfabriek past het best bij je?

Leg nog eens uit wat Social Design is