4 introductieles Schrijvaardigheid BB les 4

• Nederlands
• Voortgezet speciaal onderwijs
• Leerroute 3
• Leerroute 4

3BB introductieles

4 BB Schrijfvaardigheid

Welkom

ga rustig op je vaste plek zitten

Etui / pen op tafel

Vandaag

• Bespreken oefen SE - klacht over supermarkt
• Doe allemaal mee!

3BB introductieles

Waar moet je aan denken / wat viel mij op?

Een opmerking vooraf

- Lees de opdracht

- De meeste informatie staat in de tekst en de opdracht.
- Dat wat er niet in staat, mag je zelf bedenken.

- Bedenk een goede onderwerpzin : Klacht over product

- Tel op het einde het aantal woorden!

3BB introductieles

Waar moet je aan denken / wat viel mij op?

Bij de laatste oefening!

Hou de juiste volgorde aan:

• Aanhef
• Inleiding
• Kern (2 x klacht, 2 x uitleg bij klacht, 2 x oplossing)
• Slot
• Afsluiting + voor- en achternaam
  
  

👉 Schrijf elke stap in een nieuwe alinea met witregel. 

3BB introductieles

Waar moet je aan denken / wat viel mij op?

Bij de aanhef

• Aanhef (bovenaan)               Gebruik een nette, zakelijke aanhef.

✔️ Goed:                                        Beste meneer K. Reep,

                                                         Geachte meneer Reep,

❌ Niet goed:                               Beste dhr. Reep
                                                         Hoi meneer

                                                         Beste Kees

                                                         Hallo

📌 LET OP:  Na de aanhef komt een komma en daarna een witregel. 

3BB introductieles

Waar moet je aan denken / wat viel mij op?

Bij de inleiding

• In de inleiding:                    - stel je jezelf voor
                                                   - vertel je waarom je schrijft
                                                   - noem je kort wat er is gebeurd
                                                     en wanneer en met je wie je daar was.
• ✔️ Voorbeeldzinnen:
          - Mijn naam is ……… en ik ben leerling op ………
          - Ik schrijf u deze e-mail, omdat ik een klacht heb over
            mijn bezoek aan uw supermarkt.
          - Afgelopen zaterdag ben ik bij u in de supermarkt geweest,  samen met ............ 
  
  
• 📌 Tip:    De inleiding is kort (2–4 zinnen)

3BB introductieles

Waar moet je aan denken / wat viel mij op?

Bij de kern (6 punten te verdienen!)

In de kern:     - noem je twee klachten (+ uitleg/toelichting)
                         - geef je bij elke klacht een oplossing

✍️ Handige volgorde:

Klacht 1          - Ik ben ontevreden over ………(uitleg). Dit vond ik vervelend omdat ………
                           (toelichting).    Hiervoor verwacht ik ……… (oplossing)

Klacht 2          - Daarnaast ben ik ontevreden over ……… (uitleg) Dit zorgde ervoor dat
                             ……… (toelichting). Hiervoor zou ik graag ……… (oplossing) 

📌 Tip:

Begin elke klacht in een nieuwe alinea. 

3BB introductieles

Waar moet je aan denken / wat viel mij op?

Bij de kern (6 punten te verdienen!)

✔️ Voorbeeldzinnen:
           - Ik was samen met mijn zus in de supermarkt.

           - In één van de verpakkingen zat een halve muis.

           - Ik zou graag mijn geld terug willen en een gratis artikel krijgen.

           - Ook waren de garnalen over de datum.

           - Ik verwacht hiervoor een passende vergoeding.
 

📌 Tip:

Begin elke klacht in een nieuwe alinea. 

3BB introductieles

Waar moet je aan denken / wat viel mij op?

Bij het slot (afronden)

• In het slot:                  - bedank je de lezer
                                         - vraag om een reactie binnen hoeveel dagen/weken

✔️ Voorbeeldzinnen:   - Ik hoop dat u mijn klacht serieus neemt.
                                           - Ik ontvang graag binnen drie dagen een reactie.
                                           - Alvast hartelijk dank voor uw tijd.

📌 Tip:

Geen nieuwe klachten of andere zaken meer in het slot! 

3BB introductieles

Waar moet je aan denken / wat viel mij op?

Bij de afsluiting

• Gebruik altijd een vaste afsluiting. 
  
  
• ✔️ Goed:                             Met vriendelijke groet,
                                                  Voor- en Achternaam 
  
  
• ❌ Niet goed:                    Groetjes 
                                                 Doei 
                                                 Gr.

3BB introductieles

Waar moet je aan denken /
Taal- en schrijfregels

✔️ Begin elke zin met een hoofdletter

✔️ Eindig elke zin met een punt

✔️ Zet een komma vóór: omdat, maar, want, dus, doordat enz.

✔️ Schrijf getallen in woorden (behalve datum en geld)

✔️ De dagen en de maanden schrijf je met kleine letters.

3BB introductieles

Waar moet je aan denken /
Taal- en schrijfregels

✔️Let op de werkwoorden:

      - ik vind, hij/zij/het/u vindt (pv TT)

      - ik vond, hij/zij/het/u vond (pv VT)

      - Voltooid deelwoord: t of d? Langer maken, dan hoor je het
         ->het is gebeurd (want: gebeurde),
         -> ik had verwacht (want: verwachte)
 

📌 Tip:

Twijfel je? → schrijf de zin korter of gebruik makkelijkere woorden. Gebruik ook de woorden die in de situatiebeschrijving staan. Daar staat al de goede spelling van een woord.

3BB introductieles

Voorbeeld klachtenmail

Onderwerp: Klacht over producten en behandeling

Beste meneer K. Reep,
 

Mijn naam is Sam Jansen en ik ben leerling op Yuverta Madestein. Ik schrijf u deze e-mail omdat ik een klacht heb over mijn bezoek aan uw supermarkt.
 

Afgelopen zaterdag ben ik samen met mijn zus bij u in de supermarkt geweest. Wij hebben boodschappen gedaan voor een diner bij ons thuis.
 

Ik ben ontevreden omdat er in één van de verpakkingen met kip een halve muis zat. Dit vond ik erg vies en onhygiënisch. Hiervoor verwacht ik een passende vergoeding. Daarnaast waren de garnalen over de datum. Ook hierover ben ik ontevreden, omdat dit gevaarlijk kan zijn voor de gezondheid. Ik vind dat deze producten vergoed moeten worden.
 

Ik hoop dat u mijn klacht serieus neemt. Ik ontvang graag binnen drie dagen een reactie.
Alvast hartelijk dank voor uw tijd.
 

Met vriendelijke groet,

Sam Jansen 

3BB introductieles

Hoe oefenen?

• Ga zo zitten dat je rustig kan werken
• Lees de tekst door. 
• Lees de opdracht, en onderstreep/markeer belangrijke zaken.
• Wat weet jezelf al te schrijven voor de e-mail, en wat kan je uit
   de tekst gebruiken. 
• Check of je alles in je email hebt staan, verbeter het eventueel. 

3BB introductieles

Wat mij opviel

• Goed
  - De opdracht gevolgd.
  - Check altijd of je alles er in hebt staan.
     Zeker op het einde van je mail
   - Bij de meeste goed aanhef: Beste meneer Jaspers,
•   Beter
  - Zinnen te lang, of ze 'lopen' niet lekker.Lange zinnen
  - Voegwoorden en wel/niet komma's
  - Hoofdletters en Leestekens (. ! ?)
  - Graag een reactie binnen 3 dagen.  

3BB introductieles

Oefenen met voegwoorden en komma's A en B

• Bij woorden als: omdat, dat, dus, als, terwijl, wanneer, zodat, hoewel, aangezien
   ➡️ zet je de komma vóór het voegwoord!
• Goed:
  Ik ben teleurgesteld, omdat de levering te laat was.
  Ik vraag u om een oplossing, zodat ik verder kan.
  
  
• Fout (veelgemaakte fout):
  Ik ben teleurgesteld omdat, de levering te laat was.

3BB introductieles

Oefenen met het inkorten/splitsen van lange zinnen C

Als je zin te lang wordt (meer dan 20 woorden of je raakt de draad kwijt):

 ➡️ maak er twee of meer zinnen van.

3BB introductieles

Antwoorden

1. .Ik stuur u deze e-mail, omdat ik niet tevreden ben over mijn bestelling.

2.Ik hoop dat u mij kunt helpen, omdat ik de schoenen snel nodig heb.

3.Ik wil graag weten of u mijn geld terugbetaalt, als ruilen niet mogelijk is.

4.Ik vond de service teleurstellend, omdat ik twee keer lang in de wacht stond.

5.Ik vraag u om binnen drie dagen te reageren, zodat ik weet waar ik aan toe ben.

6.Ik bleef vriendelijk, terwijl de medewerker kortaf reageerde.

7.Ik ben teleurgesteld, aangezien ik lang heb gespaard voor deze schoenen.

8.Ik wil het probleem oplossen, zodat ik alsnog tevreden kan zijn over uw bedrijf.

9.Ik heb meerdere keren contact opgenomen, terwijl ik geen duidelijke informatie kreeg.

10. Ik wil graag een oplossing, zodat dit probleem snel kan worden opgelost.

3BB introductieles

Antwoorden

10. Ik wil graag een oplossing, zodat dit probleem snel kan worden opgelost.

11. Ik bleef vriendelijk, hoewel ik teleurgesteld was over de gang van zaken.

12. Ik hoor graag van u, wanneer ik een reactie kan verwachten.

13. Ik ben ontevreden, aangezien de levering veel later was dan afgesproken.

14. Ik heb contact opgenomen, wanneer ik merkte dat mijn bestelling niet werd bezorgd.

15. Ik vraag om een passende oplossing, hoewel dit probleem al eerder is gemeld.

16. Ik verwacht een snelle reactie, aangezien het om een belangrijk bedrag gaat.

3BB introductieles

Antwoorden

Ik heb de schoenen besteld en ik heb daarna gebeld.

 ⬜ geen komma

Ik heb gebeld, omdat ik geen bericht kreeg.

⬜ wel komma 

Ik ben boos, maar ik blijf beleefd.

⬜ wel komma 

Ik wil graag ruilen of ik wil mijn geld terug.

⬜ geen komma

Ik hoop dat u dit serieus neemt, omdat het veel geld is.

⬜ wel komma  .

3BB introductieles

Antwoorden

Ik heb de schoenen al vroeg besteld, maar de levering was veel later dan

afgesproken. Daarnaast ontdekte ik bij ontvangst een scheur in de

linkerschoen, wat voor extra stress zorgde voor het feest.

Ik heb twee keer contact opgenomen met de klantenservice, omdat ik geen

duidelijke informatie kreeg. Ondanks het lange wachten werd ik niet goed

geholpen, waardoor ik mij niet serieus genomen voelde.

Ik verwacht een passende oplossing, aangezien ik €320 heb betaald en hier

lang voor heb gespaard. Het voelt niet eerlijk dat ik nu met beschadigde

schoenen zit.

3BB introductieles

4 introductieles - PTA LJR4 Nederlands

3BB introductieles

Even vooraf 

• Volgende SE03 is Schrijfvaardigheid (zakelijke e-mail)
    Is ook onderdeel van het Centraal Examen
    (e-mail, brief, samenvatting, arikel)
• Voor SE04 (De podcast) zijn groepjes gemaakt, boekkeuze
    gemaakt en digitale boeken gedeeld.
    Wie heeft nog niet ontvangen?
• Leesvaardigheid blijven we oefenen.
   Is geen SE, maar wel heel belangrijk voor het Centraal Examen.

3BB introductieles

Vandaag - in het diepe duiken!

• Je krijgt een opdracht voor het schrijven van een zakelijke e-mail. 
• Wat weet je nog en wat weet je niet meer?
    Je krijgt bij de opdracht een stappenplan. Volg dit stap voor
    stap.
• Je maakt de e-mail op papier! 
• Aan het einde van de les lever je jouw e-mail in. Deze ga ik nakijken, en de volgende les bespreken.
• Wat ging goed, en wat moet nog beter!
• Einde van de les niets gedaan, dan HV in Magister

3BB introductieles

4  Leesvaardigheid

Leesvaardigheid wordt getoetst op het Centraal Examen (CE). Je moet een aantal teksten lezen en daarover krijg je vragen.

Dit jaar is er geen SE Leesvaardigheid, maar we oefenen het wel het hele jaar door. Hiervoor gebruiken we teksten uit eerdere examens, maar ook teksten uit je werkboek.

3BB introductieles

4 Leesvaardigheid - blz. 11

Veel vragen in het CE zijn meerkeuzevragen. Je moet dan kiezen uit een aantal antwoorden, meestal vier.

Zo pak je dat aan.

1. Lees de vraag.
   
2. Lees het gedeelte van de tekst waar de vraag over gaat.
   
3. Bedenk zelf het antwoord. Kijk daarna of jouw antwoord bij de antwoorden staat.
   
4. Staat jouw antwoord er niet bij? Kies dan het antwoord dat er het meest op lijkt.
   
5. Twijfel je over een antwoord? Streep dan de antwoorden weg die zeker fout zijn. Kies het beste van de andere antwoorden.
   
6. Twijfel je nog steeds? Kies het antwoord dat het eerst bij je opkwam.
   
7. Weet je het antwoord echt niet? Ga dan verder met de volgende vragen. Beantwoord aan het eind de vragen die je hebt overgeslagen.
   
8. Vul altijd een antwoord in. Als je niets invult, is je antwoord zeker fout.

3BB introductieles

4 Leesvaardigheid - blz. 11

In het CE maak je soms ook andere soorten vragen:

• Bij sommige vragen moet je een tabel invullen. Zorg dat je bij elk onderdeel een vakje invult. Je krijgt het punt alleen als je alle vakjes juist hebt ingevuld.
• Bij sommige vragen moet je een zin uit de leestekst aanklikken. De zinnen waaruit je kunt kiezen, zijn gekleurd in de tekst. 
• Sommige vragen zijn open vragen. Dan moet je een antwoord geven in je eigen woorden of je moet een zin uit de tekst letterlijk overnemen.

3BB introductieles

4 Leesvaardigheid - het onderwerp

Even herhalen.

• Met het onderwerp van een tekst bedoelen we: waar gaat de hele tekst over
• Het onderwerp is vaak te vinden in de titel en/of de inleiding.

3BB introductieles

4 Leesvaardigheid - de Hoofdgedachte

Even herhalen.

• De hoofdgedachte is de belangrijkste boodschap van een tekst, samengevat in één of twee zinnen. Het is het antwoord op de vraag: "Wat is het belangrijkste dat de schrijver over het onderwerp wil vertellen?". Je vindt de hoofdgedachte vaak in de inleiding of slotparagraaf.
  
• Hoe vind je de hoofdgedachte?
  
• Stel de juiste vragen: Vraag jezelf af: "Wat is het onderwerp van de tekst?" en "Wat wordt er over dat onderwerp gezegd?".
  
• Lees de eerste en laatste alinea: Hierin staat vaak de kern van de boodschap. Soms moet je de informatie uit beide alinea's combineren.
  
• Kijk naar de titel: Soms is (een deel van) de hoofdgedachte al in de titel te vinden.
  
• Formuleer in één zin: Een goede hoofdgedachte is een volledige, duidelijke zin. 
  
• Tip: De hoofdgedachte is nooit een vraag. 

3BB introductieles

Leesvaardigheid Tekstdoelen - blz 75

     Even herhalen

Tekstdoelen	tekstsoort	doel van de schrijver
Informeren	informatieve tekst	- de lezer informatie geven - de lezer instructie geven
Overtuigen	overtuigende tekst	de lezer overtuigen van zijn mening
Activeren	activerende tekst	de lezer overhalen om iets te doen
Amuseren	amuserende tekst	de lezer vermaken

3BB introductieles

Aan de slag

Maak zelfstandig in je werkboek of op je laptop/Ipad:

• 1.1 Opdracht 6, 7 en 8 blz. 11-13
• 1.2 Opdracht 1, 2 , 3 en 4 blz. 15-17

• Nog niet aangemeld in Max Talent. 
  Ga naar Magister->Leermiddelen-> Talent Online -> Profiel (rechtsboven)
  -> klascode= 976724 -> Lesstof -> Module lezen