Achtergrond BRAVO Keuzedeel Blijven Fit, Veilig en gezond werken

• Voeding
• MBO
• Studiejaar 1

Keuzedeel Verdieping 

Blijvend Fit

veilig en gezond werken

Waar denk jij dat BRAVO voor staat?

BRAVO

• Bewegen
• Roken
• Alcohol en Drugs
• Voeding
• Ontspanning

Een vitaal bedrijf met gezonde medewerkers loont. Vitale medewerkers hebben namelijk een hogere productiviteit en minder verzuim. Investeren in vitaliteit op de werkvloer en daarmee duurzame inzetbaarheid, laat daarnaast zien dat je het belangrijk vindt dat medewerkers goed in hun vel zitten. Aandacht voor voldoende beweging, minder roken en alcohol drinken, gezonde voeding en voldoende ontspanning is daarbij van belang. Deze thema’s samen vormen de BRAVO-factoren. Het BRAVO-kompas geeft informatie over alle vijf de thema’s, inclusief tips om hierop in te zetten. 

Het BRAVO-model richt zich op vijf pijlers die bijdragen aan een gezonde leefstijl en duurzame inzetbaarheid:

Bewegen: Voldoende fysieke activiteit vermindert de kans op klachten en bevordert het welzijn.

Roken: Niet roken vermindert gezondheidsrisico’s en verbetert de conditie.

Alcohol: Bewust omgaan met alcohol helpt bij concentratie en veiligheid op de werkvloer.

Voeding: Gezonde voeding draagt bij aan energie en prestaties tijdens het werk.

Ontspanning: Stressmanagement en voldoende rust verminderen psychosociale risico’s.

Door deze richtlijnen toe te passen, kun je bijdragen aan je eigen inzetbaarheid en welzijn op het werk.

https://tools.kenniscentrumsportenbewegen.nl/bravo-kompas/onderwerp/2-1-effecten-van-bewegen-en-zitten/

BRAVO - Bewegen

Bewegen

Waarom is bewegen belangrijk?

Bewegen

Te weinig:

1. Chronische ziekten; 

• diabetes type 2
• Kanker
• Hart en vaatziekten
• metabool syndroom

2. Verhoogde bloeddruk

3. Verstoorde bloedsuikerspiegel

4. Negatief op bewegingsapparaat

Naast de genoemde effecten op de gezondheid, kan langdurig zitten ook een negatief effect hebben op het bewegingsapparaat. Zo laat onderzoek zien dat er een relatie is tussen langdurig zitten in de vrije tijd en lage rugpijn, kniepijn, artritis en algemene lichamelijke klachten. Langdurig zitten tijdens werk is gerelateerd aan lage rugpijn en nek- en schouderklachten. Ondanks dat onderzoek een relatie laat zien tussen veel zitten en deze klachten, is nog niet duidelijk of het zitten daadwerkelijk deze klachten veroorzaakt of dat daar misschien ook andere factoren een rol bij spelen.

zitten 

           is 

                het 

                      nieuwe 

                                    roken

Hoewel er nog geen specifieke richtlijnen zijn, is de wetenschap helder over het gevolg van lang stilzitten: het is niet goed voor de gezondheid, zelfs niet als je regelmatig beweegt. Zitten vaker onderbreken en de totale zittijd beperken is daarom het advies. Wissel zitten, staan en bewegen gedurende de dag zo vaak mogelijk af. Sta bijvoorbeeld elk half uur op en beweeg door even rond te lopen. Dit houdt de stofwisseling op gang en vermindert de negatieve effecten van langdurig zitten.

"Zitten is het nieuwe roken"
Wat wordt hier mee bedoeld?

Bewegingsarmoede is tegenwoordig net zo slecht voor je gezondheid als roken. De gezondheidsrisico's hiervan worden steeds groter. In de afgelopen 20 jaar zijn mensen steeds minder gaan bewegen en steeds zwaarder geworden.

Werk gerelateerde effecten

• Hogere ervaren vitaliteit;
  
• Sociale interacties met collega’s en/of relaties;
  
• Verbeterde werkprestaties;
  
• Ziekteverzuim ligt lager;
  
• Hogere productiviteit dat neerkomt op ruim 3,5 tot 7 extra werkdagen per jaar

Meer bewegen

Hogere ervaren vitaliteit;

Sociale interacties met collega’s en/of relaties;

Verbeterde werkprestaties;

Ziekteverzuim, inclusief negatieve effecten van blessure, ligt gemiddeld 0,5 tot 1 werkdag per jaar lager;

Hogere productiviteit die kan oplopen van 1,5% tot 3%, dat neerkomt op ruim 3,5 tot 7 extra werkdagen per jaar volgens de onderzoeken van Ecorys en Decisio.

Hoe zou je meer kunnen bewegen op je werk?

Voorbeelden

• Vitaliteitsscan  uitvoeren 
• Bewustwording creëren
• Beweegpauzes
• Actievere houding meetings
• Stimuleer trap of zakelijk fietsen
• Beweeg challenge

BRAVO - Roken

ontspanning

Hoeveel weken per jaar is een roker minder productief dan een niet-roker?

1. 1 week
2. 2 weken
3. 3 weken
4. 4 weken

Hoeveel kosten rookpauzes een werkgever per rokende werknemer per jaar?

1. €1.000
2. €2.000
3. €3.000
4. €4.000

Hoeveel dagen per jaar meldt een roker zich gemiddeld vaker ziek dan een niet-roker?

1. 1,5 dagen
2. 2,9 dagen
3. 5 dagen
4. 7 dagen

Na hoeveel jaar stoppen met roken is het risico op hart- en vaatziekten weer gelijk aan dat van een niet-roker?

1. 5 jaar
2. 10 jaar
3. 15 jaar
4. 20 jaar

Roken

Sinds 1 januari 2022 rookruimtes op werk verboden 

Wat kunnen werkgevers doen:

• Creëer bewustwording
• Bied handvatten om te stoppen met roken
• Stimuleer een rookvrije omgeving
• Bied een cursus stoppen met roken aan
• Start Challanges
• etc.....

Sinds 1 juli 2021 zijn rookruimtes niet meer toegestaan in (semi-publieke)sectoren en openbare gebouwen, zoals ziekenhuizen, concertzalen en luchthavens. Vanaf 1 januari 2022 geldt dat ook voor rookruimtes op de werkplek. Dit betekent dat sinds 1 januari 2022 alle gebouwen waar Nederlanders werken of komen voor zorg, cultuur, sport, onderwijs, overheid, etc. volledig rookvrij zijn. 

o verhoogt roken het risico op verschillende vormen van kanker, longaandoeningen, hart- en vaatziekten en de ziekte van Crohn. Ook heeft roken een ongunstig effect op het verloop van ziekten. De kans dat rokers tussen hun 45e en 65e overlijden is drie keer zo groot in vergelijking met mensen die nooit gerookt hebben. 

BRAVO - Alcohol (en drugs)

ontspanning

Het gebruik van alcohol (en in mindere mate geldt dit voor drugs) is in Nederland niet ongewoon. Enerzijds heeft het gebruik van alcohol en drugs prettige effecten zoals ontspanning en een fijne ervaring. Anderzijds is het bekend dat het gebruik van alcohol en drugs nadelige gezondheidseffecten heeft.

We spreken van overmatig drinken bij meer dan 21 glazen alcohol per week (mannen), of meer dan 14 glazen per week (vrouwen). 

Heb jij wel eens te maken gehad met Iemand onder invloed was van alcohol of drug op je werk?

Werkgerelateerde effecten

• Ziekte en verminderde productiviteit (€1,3 miljard)
• 5,5 miljoen verzuimdagen per jaar
• 17% van de werkenden drinkt riskant

Alcohol gebruik

• werken gemiddeld minder uren per week
• 3 dagen per jaar extra verzuim
• werkprestaties en het verkeersgedrag negatief beïnvloed

Drugs gebruik

Alcohol- en drugsgebruik voor en tijdens het werk kan een enorme impact hebben op de veiligheid en gezondheid van zowel medewerkers zelf, als voor collega’s.

• Wat zou de werkgever kunnen doen om alcohol en drugsproblemen te voorkomen?

• vitaliteitsscan
• Bewustzijn creeren
• Voorlichting geven
• drugs en medicijnenbeleid
• Ikpas en dryjanuary stimuleren als organisatie
• Bied coaching aan

BRAVO - Voeding

Les: Voeding

Ongezond Voedingspatroon

• Hogere kans op overgewicht of obesitas
• Nierproblemen
• Spijsverteringsproblemen
• hart- en vaatziekten
• kanker
• hoge bloeddruk
• Hoog LDL cholesterol
• diabetes type 2
• brandend maagzuur

etc

• 14 dagen per jaar extra ziek (obesitas)
• 20% minder productief

Werkgever

• Groente en fruit beschikbaar stellen
• Gekoelde opslag bieden
• Gezonde maaltijden in een kantine
• Voorlichting
• Eetmeter laten gebruiken
• etc.

BRAVO - Ontspanning

ontspanning

Wat doe jij aan ontspanning?

Ontspanning

•  45% angst- of depressieklachten
• Ziekteverzuim
• Verlies aan productiviteit €11,5 miljard

Gelukkige medewerkers

• 15% - 20% productiever
• 1% minder ziekteverzuim in een bedrijf = meer dan €40.000,-

45% van de Nederlandse beroepsbevolking kampt met angst- of depressieklachten. Dit geeft aan dat mentale gezondheid de nodige aandacht vraagt. Goed slapen en voldoende ontspanning hebben een positief effect op mentale gezondheid. Zo kun je beter omgaan met stressvolle situaties en heb je meer energie wanneer je lekker in je vel zit. Aan de andere kant hebben factoren als stress en een hoge werkdruk een negatief effect op je mentale gezondheid. 

Een daling van het ziekteverzuim met 1% levert een organisatie met 100 fulltime krachten jaarlijks 40.000 euro op. 

Wat doet je werkgever aan ontspanning voor jou?

• Bedanken en erkennen van successen en inspanningen
• bied ontspannende activiteiten aan 
• Zorg voor stilte ruimtes, een relaxstoel etc. zodat medewerkers werkzaamheden rustig of ontspannen kunnen uitvoeren
• Bied flexibiliteit om uren in te delen (meer balans tussen prive en werk)
• Bied caching of cursussen aan
• creëer bewustwording
• 
  

Gedragsverandering

Gedragsverandering

• Pas de omgeving aan 
• Laat het goede voorbeeld zien
• Zet sleutelfiguren in
• Stel concrete en haalbare doelen 

• Omdat we sterk en automatisch reageren op onze omgeving, is het mogelijk gedrag te beïnvloeden door de omgeving aan te passen. Door iets te veranderen in de omgeving of er iets aan toe te voegen, kun je mensen soms in een richting sturen zonder dat ze dat in de gaten hebben. Je beïnvloedt hiermee de automatische keuze die ze maken. Neem bijvoorbeeld is zit-sta bureaus: wanneer deze standaard in staande positie staan, zullen mensen eerder blijven staan tijdens het werk. Een ander voorbeeld is een goed gevulde fruitschaal die duidelijk in het zicht van de werkplekken staat.
• Bij gedragsverandering is het belangrijk om voorbeeldgedrag te laten zien. Wil je bewegen stimuleren? Laat dan juist iemand zien die al beweegt en dus als voorbeeld kan fungeren. Laat vooral niet het gedrag zien wat je wil voorkomen, zoals zitten of iemand die niets doet. Dat wekt namelijk tegenstrijdige associaties op en zorgt dat iemand juist geneigd is het ongewenste gedrag aan te nemen. Met behulp van voorbeeldgedrag kun je een sociale norm creëren. Voorbeeld: wordt wandelen tijdens de lunchpauze een gewoonte, dan wordt het de norm om in de pauze te gaan wandelen.
• Vaak zijn er in organisaties al mensen enthousiast over een gezonde leefstijl of een onderdeel daarvan. Zet deze mensen in als sleutelfiguur richting collega’s, dit vergroot de kans op gedragsverandering. We voelen sociale steun vanuit mensen die op ons lijken (in dit geval de collega’s) en voelen de sociale norm dat deze mensen al wel het gezonde gedrag vertonen. Bovendien zijn we eerder geneigd te luisteren naar iemand waarmee we ons kunnen identificeren. 
•  Om negatieve ervaringen te voorkomen, is het van belang om te benadrukken dat de verandering niet groot hoeft te zijn of dat alle gezondheidsfactoren niet van het ene op het andere moment veranderd moeten worden. Geef werknemers de ruimte om te kiezen waar ze mee aan de slag willen, stap voor stap. Dit vergroot niet alleen de haalbaarheid, maar versterkt ook het gevoel van autonomie bij de werknemer.

Fysieke risico’s

• Langdurig staan of repeterende handelingen kunnen leiden tot klachten aan gewrichten en spieren.
• Werken met machines kan risico’s met zich meebrengen zoals snij- of beknellingsgevaar.
• Onjuiste werkhouding kan rug- en nekklachten veroorzaken.

Psychosociale risico’s

• Werkdruk en stress kunnen leiden tot vermoeidheid en gezondheidsproblemen.
• Ongewenst gedrag, zoals pesten of discriminatie, kan een negatieve invloed hebben op mentale gezondheid.
• Onregelmatige werktijden kunnen het slaapritme en de gezondheid beïnvloeden.