Gebiedende wijs

• NT2
• Middelbare school
• vmbo lwoo
• Leerjaar 1

Gebiedende wijs

Lesdoel

De gebiedende wijs

Vandaag leer ik:

• wat de gebiedende wijs is;
• hoe ik de gebiedende wijs maak;
• wanneer ik de gebiedende wijs gebruik.

Ik kan een instructie of bevel geven.

Gebiedende wijs

Sta op!

Loop naar het bord!

Doe het raam dicht!

Doe het raam weer open!

Klap in je handen!

Ga weer zitten!

A of B?

<div>Wat doen deze zinnen?</div>A. Ze vertellen iets.<div>B. Ze geven een opdracht.</div>

Je gebruikt de gebiedende wijs voor:

• een bevel
• een instructie
• een waarschuwing
• een verzoek

Voorbeelden:

• Kom hier! → bevel
• Snijd de groenten. → instructie
• Pas op! → waarschuwing
• Geef mij die pen. → verzoek

De regel

De gebiedende wijs

• De persoonsvorm staat vooraan.
• Je gebruikt de ik-vorm van het werkwoord.
• Er staat geen onderwerp.

ik-vorm → vooraan → geen onderwerp

Let op!

Je schrijft het werkwoord dus nooit met een extra -t:<div><br /></div><div>Dus:</div><div>❌ Loopt naar de deur!</div><div>✅ Loop naar de deur!</div><div><br /></div><div>❌ Geeft mij je boek!</div><div>✅ Geef mij je boek!</div>

Welke zin is een gebiedende wijs?

1. Je moet je boek pakken.
2. Pak je boek!
3. Jij pakt je boek.
4. Je mag je boek pakken.

Welke zin is een gebiedende wijs?

1. Wil je gaan zitten?
2. Je gaat zitten.
3. Ga zitten!

Kies het goede werkwoord:

.... die meneer eens een hand!

1. geven
2. geef
3. gaf
4. geeft

Kies het goede werkwoord:

........ maar een snoepje.

1. pakken
2. pak
3. pakk
4. pakt

Welke zin is gebiedende wijs?

1. Je moet opletten hoor!
2. Let op!

Welke zin is gebiedende wijs?

1. Pak die tas eens aan!
2. Die kikker is vies!
3. Jij gemenerik!
4. Goed idee!

Schrijf de gebiedende wijs op:

Schenken jullie koffie in?

Wil je aan de kant gaan?

Strijk jij de was?

Wil je mij even die pen geven?

Proef jij de koekjes?

Haal jij voor mij de boeken op?

Vraag:

Schenken jullie koffie in?

Wil je aan de kant gaan?

Strijk jij de was?

Wil je mij even die pen geven?

Proef jij de koekjes?

Haal jij voor mij de boeken op?

Bevel:

Schenk koffie in!

Ga aan de kant!

Strijk de was!

Geef mij die pen!

Proef die koekjes!

Haal die boeken op!

Zelfstandig oefenen

Nu ga je zelf oefenen met 

Klare Taal! les 41 op blz. 112 en 113

Denk steeds:

• De persoonsvorm staat vooraan.
• Je gebruikt de ik-vorm van het werkwoord.
• Er staat geen onderwerp.

Bij de gebiedende wijs
schrijf je de ik-vorm.

1. waar
2. niet waar

Zinnen met een gebiedende wijs hebben geen onderwerp.

1. waar
2. niet waar

Als je een instructie schrijft, gebruik je vaak de gebiedende wijs.

1. waar
2. niet waar

Huiswerk

Ga naar: DISK, Grammatica

Maak: 

2.14 het werkwoord: stop, kijk uit!

Dit huiswerk is voorbereiding op Taak 3: Geef instructies