Regenten en vorsten (Geschiedenis havo), les 2: Examentraining
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Examentraining
Regenten en vorsten: zo pak je examenvragen aan
Lesduur is: 45 minIntroductie
Onderdelen in deze les
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Examentraining
Regenten en vorsten: zo pak je examenvragen aan
Les 2 van 3. Laat leerlingen in tweetallen overleggen bij de open vragen. Image credit: Hyacinthe Rigaud / Wikimedia Commons, publiek domein
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Wat ga je kunnen?
Ik kan examenvragen over tijdvak 6 beantwoorden: ordenen, kenmerkend aspect herkennen, oorzaken en gevolgen en verandering.
Deze slide heeft geen instructies
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Zo pak je een examenvraag aan
1. Lees: bestudeer de bron en de vraag, let op jaartal en maker
2. Zoek: welk kenmerkend aspect of welk begrip past erbij?
3. Schrijf: antwoord met een term uit de stof en een verwijzing naar de bron
Deze slide heeft geen instructies
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Vraagtype 1: ordenen in de tijd
Tijdvak 6 loopt van 1600 tot 1700 en heet de tijd van regenten en vorsten
Gebruik jaartallen als ankers: 1610, 1643, 1648 en 1687
Deze slide heeft geen instructies
Zet op volgorde, van vroeg naar laat
1610, 1643, 1648, 1687.
Een bron uit 1660 beschrijft de beurs van Amsterdam. In welk tijdvak valt dit?
Tijdvak 5, tijd van ontdekkers en hervormers
Tijdvak 7, tijd van pruiken en revoluties
Tijdvak 6, tijd van regenten en vorsten
Tijdvak 8, tijd van burgers en stoommachines
1660 ligt tussen 1600 en 1700. Fout: tijdvak 5, dat loopt tot 1600.
De werf van de VOC in Amsterdam, schilderij van Ludolf Bakhuysen, 1696
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Vraagtype 2: kenmerkend aspect herkennen
Je krijgt een onbekend voorbeeld en kiest welk kenmerkend aspect erin zit
Zoek signaalwoorden: vorst, hof, compagnie, aandelen, waarnemen, experiment
Image credit: Ludolf Bakhuysen / Wikimedia Commons, publiek domein
Een koning laat alle edelen aan zijn hof wonen om hen te controleren. Aspect?
Het streven van vorsten naar absolute macht
De bloei van de Nederlandse Republiek
Handelskapitalisme en wereldeconomie
De wetenschappelijke revolutie
Controle op de adel hoort bij absolutisme. Fout: de Republiek, want daar was geen koning.
Een Engelse compagnie bouwt een pakhuis in India voor de handel. Aspect?
Het streven van vorsten naar absolute macht
De bloei van de Nederlandse Republiek
De wetenschappelijke revolutie
Wereldwijde handelscontacten en handelskapitalisme
Een factorij van de East India Company hoort bij KA 25. Fout: de bloei van de Republiek, want het voorbeeld is Engels.
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Vraagtype 3: oorzaken en gevolgen
Onderscheid directe en indirecte oorzaken en korte en lange termijn
Soorten: politiek-bestuurlijk, sociaaleconomisch, cultureel-mentaal
Deze slide heeft geen instructies
Welke oorzaak van de Gouden Eeuw is sociaaleconomisch?
Het gezag van een absolute vorst
De winsten uit de wereldwijde handel
De veroordeling van Galilei door de kerk
De Vrede van Münster zelf
Winst en handel zijn sociaaleconomisch. Fout: de Vrede van Münster, dat is politiek-bestuurlijk.
Noem een gevolg van de wereldhandel.
Goed: rijkdom en bloei (Gouden Eeuw), Amsterdam als stapelmarkt, een grote markt voor kunst. Verwachte fout: een oorzaak noemen in plaats van een gevolg.
Galileo Galilei, schilderij van Justus Sustermans, ca. 1636
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Vraagtype 4: verandering herkennen
Let op wat nieuw is en wat blijft: verandering en continuïteit
Vraag je af: gaat het om politiek, economie of denkwijze?
Image credit: Justus Sustermans / Wikimedia Commons, publiek domein
Eerst telde het gezag van de kerk. Wat veranderde in de 17e eeuw?
Waarneming en experiment werden de basis van kennis
De kerk bepaalde voortaan alle wetenschap
Vorsten kozen welke theorieën klopten
Kennis kwam voortaan alleen uit oude boeken
Dit is de kern van de wetenschappelijke methode. Fout: het gezag van de kerk, dat is juist de oude situatie.
Wat veranderde er door de VOC in de manier van handel drijven?
Kooplieden mochten niet meer naar Azië varen
De vorst betaalde alle handelsreizen zelf
Investeerders financierden reizen met aandelen
De handel bleef beperkt tot Europa
Aandelen verdeelden het risico over veel investeerders. Fout: de vorst betaalt, dat past niet bij handelskapitalisme.
Welk vraagtype vind jij het lastigst?
Ordenen in de tijd
Kenmerkend aspect herkennen
Oorzaken en gevolgen
Verandering herkennen
Deze slide heeft geen instructies
TIJDVAK 6 · 1600-1700
Tips voor op het examen
Leer de jaartallen 1602, 1610, 1648 en 1687 uit je hoofd
Koppel elk voorbeeld aan één kenmerkend aspect (23 tot 26)
Gebruik in je antwoord altijd een begrip uit de stof
Deze slide heeft geen instructies