DE OUDE GRIEKEN · LES 4
De kunst van de Oude Grieken
Beelden, tempels, theater en vazen
De Oude Grieken
Les van Geschiedenisleraar.nl
In deze les zitten 25 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.
DE OUDE GRIEKEN · LES 4
De kunst van de Oude Grieken
Beelden, tempels, theater en vazen
De Oude Grieken
Sluit aan bij de methodes Feniks, Geschiedenis Werkplaats, Memo en Saga.
NA DEZE LES KAN IK...
herkennen en uitleggen welke vormen van kunst de Oude Grieken kenden.
CENTRALE VRAAG
Waarom zie je Griekse kunst nog steeds om je heen?
De Oude Grieken
Deze slide heeft geen instructies
Waar denk je aan bij Griekse kunst?
Activatie. Verwacht: beelden, tempels, zuilen, vazen, Olympische Spelen.
01
Beelden en gebouwen
Perfect en in balans
De Oude Grieken
Deze slide heeft geen instructies
BEELDHOUWKUNST
De perfecte mens
Griekse beelden zijn levensecht, vol details en dynamisch: ze lijken te bewegen. Vaak zijn ze naakt.
Ze laten het ideaalbeeld van de mens zien: perfect en in balans.
De discuswerper
De Oude Grieken
Dit is een Romeinse kopie van de Discobolus van Myron (5e eeuw v. Chr.).
ARCHITECTUUR
Een Griekse tempel
Symmetrie
Links en rechts zijn precies gelijk.
Veel zuilen
Rijen zuilen dragen het dak.
Onderdelen
Het gebouw bestaat uit verschillende vaste onderdelen.
De Oude Grieken
Op de volgende dia ontdekken leerlingen de onderdelen.
De onderdelen van een tempel
Klik op de gouden punten
**Timpaan** Het driehoekige stuk onder het dak. Vaak vol beelden.
**Fries en architraaf** De fries is de versierde band; de architraaf is de balk eronder, die op de zuilen ligt.
**Kapiteel** De bovenkant van een zuil. Daaraan herken je de bouwstijl.
**Zuil** Een pilaar die het gewicht van het dak draagt.
**Voetstuk en trap** De stenen vloer waarop de tempel staat, met treden eromheen.
Het oorspronkelijke schema bouwde de labels één voor één op. Laat leerlingen de onderdelen eerst benoemen en open dan de punten.
Drie soorten kapitelen
Klik op de gouden punten
**Dorisch** De eerste en eenvoudigste stijl: een platte, strakke bovenkant.
**Ionisch** Herkenbaar aan de twee krullen (voluten).
**Korinthisch** De jongste en rijkste stijl: versierd met bladeren.
Volgorde van ontstaan: Dorisch, Ionisch, Korinthisch. Ezelsbruggetje: hoe later, hoe meer versiering.
DE LINK MET NU
Griekenland op de Dam
De bewondering voor Griekse (en later ook Romeinse) kunst is altijd gebleven, en ging soms heel ver.
De gevel van het Paleis op de Dam in Amsterdam lijkt bijna een kopie van het Parthenon in Athene: kijk maar naar het timpaan.
Paleis op de Dam, Amsterdam
De Oude Grieken
Vraag: waar zie je in jouw woonplaats zuilen of een timpaan? Denk aan stadhuizen, banken, musea en kerken.
Welk kapiteel is het eenvoudigst?
Ionisch
Dorisch
Korinthisch
Romaans
Goed: Dorisch. Romaans is een middeleeuwse bouwstijl en hoort er niet bij.
Hoe heet het driehoekige stuk onder het dak van een tempel?
Kapiteel
Architraaf
Fries
Timpaan
Goed. Laat de tempeldia nog eens zien als leerlingen twijfelen.
02
Theater
Lachen en huilen
De Oude Grieken
Deze slide heeft geen instructies
THEATER
Toneel in de open lucht
Er wordt gespeeld in een halfrond theater. Alle rollen worden door mannen gespeeld, met maskers voor de gezichtsuitdrukkingen. Er zijn twee soorten toneelstukken: komedie en tragedie.
Het theater van Epidaurus
De Oude Grieken
In het theater van Epidaurus is een muntje dat op het speelvlak valt tot op de bovenste rij te horen.
BLIJSPEL
Komedie
Grieks: komoidia. Een komedie is een blijspel: het loopt goed af.
Een bekende schrijver van komedies is Aristophanes.
Theatermaskers
De Oude Grieken
Deze slide heeft geen instructies
TREURSPEL
Tragedie
Grieks: tragōidia, letterlijk ‘bokkenzang’. Een tragedie is een treurspel: het loopt slecht af.
Een bekende schrijver van tragedies is Euripides.
Een lachend en een huilend masker
De Oude Grieken
De lachende en huilende maskers zijn nog steeds het symbool van het theater.
Hoe loopt een tragedie af?
Slecht
Dat mag het publiek kiezen
Goed
Met een lied
Goed: een tragedie is een treurspel. Een komedie loopt goed af.
03
Vazen
Verhalen op aardewerk
De Oude Grieken
Deze slide heeft geen instructies
AMFORA
Griekse vazen
Een amfora is een Griekse vaas met twee oren. Er staan vaak afbeeldingen op uit de Griekse mythologie, zoals goden en helden.
Amforen
De Oude Grieken
Amforen werden gebruikt voor olijfolie, wijn en graan, en rond de hele Middellandse Zee verhandeld.
ROOD OP ZWART
Roodfigurig
De achtergrond wordt zwart gemaakt. De figuren blijven rood: de kleur van de klei.
Details kan de schilder er zo fijn in tekenen.
Een roodfigurige amfora
De Oude Grieken
Roodfigurig kwam na zwartfigurig, rond 530 v. Chr. (Het oorspronkelijke lesmateriaal zei dat de figuren werden uitgekrast; dat klopt eigenlijk bij zwartfigurig: daar worden de details in de zwarte figuren gekrast.)
ZWART OP ROOD
Zwartfigurig
De figuren worden zwart op de rode klei geschilderd.
De details worden erin gekrast, zodat de rode klei weer zichtbaar wordt.
Een zwartfigurige amfora
De Oude Grieken
Deze slide heeft geen instructies
Op deze vaas zijn de figuren zwart. Hoe heet deze stijl?
Roodfigurig
Korinthisch
Zwartfigurig
Dorisch
Goed. Korinthisch en Dorisch zijn bouwstijlen, geen vaasstijlen.
PERSONEN
Personen uit deze les
Aristophanes
Schrijver van komedies.
Euripides
Schrijver van tragedies.
Myron
Beeldhouwer van de discuswerper.
De Oude Grieken
Deze slide heeft geen instructies
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Reflectie. Geen goed of fout antwoord.
Stel 1 vraag over iets dat je deze les nog niet zo goed hebt begrepen.
Gebruik de vragen om de volgende les mee te beginnen.
Begrippen
Dorisch - eenvoudig kapiteel
Ionisch - kapiteel met krullen
Korinthisch - kapiteel met bladeren
komedie - blijspel, loopt goed af
tragedie - treurspel, loopt slecht af
amfora - Griekse vaas met twee oren
De Oude Grieken
Deze slide heeft geen instructies