Uitstroom in de HR-cyclus
Uitstroom in de HR-cyclus
Deze slide heeft geen instructies
Kaartensorteren: wat hoort bij wat?
A. opzeggen
B. aanzeggen
C. proeftijd
D. ontslag
E. exit-gesprek
einde van het dienstverband op initiatief van de werknemer
melden of een tijdelijk contract wel of niet doorgaat
eerste periode waarin snel beëindigen mogelijk is
einde van het dienstverband op initiatief van de werkgever
afrondend gesprek over vertrek en ervaringen
Omschrijvingen
Begrippen
Deze slide is geschikt als knip-en-plakopdracht op papier of digitaal slepen.
Volgorde-opdracht: van signaal tot vertrek
Zet deze stappen in een logische volgorde:
gesprek over vertrek
laatste werkdag
schriftelijke mededeling of opzegging
overdracht van werk
inleveren van bedrijfseigendommen
administratieve afhandeling
Er is niet altijd maar één perfecte volgorde. Bespreek vooral de logica achter de gekozen volgorde.
Fouten zoeken in uitstroom
Lees de mini-casus en markeer wat niet klopt.
'Een medewerker met een tijdelijk contract hoort op de laatste werkdag pas dat het contract niet wordt verlengd. Er is geen overdracht geregeld. De laptop blijft nog weken thuis liggen. Niemand plant een afrondend gesprek.'
Schrijf op:
wat hier misgaat
wat beter had gekund
Stuur aan op zorgvuldigheid, communicatie en nette afronding zonder juridische verdieping.
Welke situatie past het best bij aanzeggen?
Vertrekmail schrijven
Tijdelijk contract afloopt
Stoppen in proeftijd
Exit-gesprek voeren
Check of studenten aanzeggen koppelen aan het laten weten of een tijdelijk contract wel of niet doorgaat.
Begrippen bij uitstroom
Bij opzeggen neemt de werknemer zelf het initiatief om te vertrekken. Bij aanzeggen laat de werkgever weten of een tijdelijk contract doorgaat. Daarna volgen vaak overdracht van werk en een nette afronding van de administratie.
De drie kernwoorden komen letterlijk terug uit het eerste blok: opzeggen, aanzeggen en overdracht.
Noem één fout uit de mini-casus.
Bespreek elementen als: te laat informeren over tijdelijk contract, geen overdracht, bedrijfseigendommen niet inleveren, geen afrondend of exit-gesprek, slordige administratieve afronding.
Opzeggen: wat zou jij doen?
Kies per situatie de beste aanpak en motiveer kort.
Een medewerker wil per direct stoppen.
Een medewerker wil netjes vertrekken naar een andere baan.
Een medewerker twijfelt en wil eerst in gesprek.
Gebruik in je antwoord woorden als:
gesprek
schriftelijk
planning
overdracht
De focus ligt op professioneel handelen, niet op exacte wetskennis.
Schrijfopdracht: nette opzegging
Schrijf een korte, professionele opzegmail.
Neem op:
dat je opzegt
gewenste einddatum
dank voor de samenwerking
aanbod voor overdracht
Laat studenten letten op toon, duidelijkheid en zakelijke opbouw.
Herschrijf deze opzegging
Maak deze tekst professioneel:
'Hey, ik stop ermee. Vanaf volgende week kom ik niet meer. Succes verder.'
Verbeter:
toon
duidelijkheid
volledigheid
Bespreek na afloop welke onderdelen minimaal in een nette opzegging horen.
Vergelijk twee opzegsituaties
Situatie B
Situatie A
Een medewerker vertrekt in goed overleg en helpt bij de overdracht.
Wat vind je van deze opzeggingen?
Een medewerker meldt ineens te stoppen en laat taken openstaan.
Laat studenten per situatie benoemen wat dit betekent voor team, planning en communicatie.
Wat hoort altijd in een nette opzegging?
Boze reden
Einddatum
Privémening
Teamrooster
Laat studenten zien dat duidelijkheid en volledigheid belangrijker zijn dan emotie of losse meningen.
Wat is het lastigst bij professioneel opzeggen?
Juiste toon
Duidelijke datum
Goede overdracht
Kort en netjes
Deze slide heeft geen instructies
Wat regel je na een opzegging eerst?
Goede antwoorden noemen bijvoorbeeld: eerst gesprek, daarna schriftelijk bevestigen, einddatum noemen, planning afstemmen, overdracht regelen.
Aanzeggen: herken het moment
Lees de voorbeelden en bepaal waar aanzeggen nodig is.
Een tijdelijk contract loopt binnenkort af.
Een vast contract loopt door.
Een stageperiode stopt.
Een tijdelijk contract wordt misschien verlengd.
Noteer per voorbeeld: wel aanzeggen of niet aanzeggen.
Houd het bij herkennen van de situatie, zonder uitgebreide theorie over termijnen.
Schrijf een aanzegbericht
Maak een kort bericht aan een medewerker met een tijdelijk contract.
Kies één van deze situaties:
contract stopt
contract wordt verlengd
Zorg voor:
heldere boodschap
nette toon
concrete afspraak of vervolgstap
Laat studenten kort en duidelijk formuleren. Het hoeft geen juridisch perfecte brief te zijn.
Welke informatie ontbreekt?
Bekijk dit bericht: 'Beste Sam, je contract stopt binnenkort. Groet.'
Vul aan wat ontbreekt:
duidelijke beslissing
datum
vervolgstap
contactpersoon
passende afsluiting
Geschikt als verbeteropdracht in duo's.
Aanzeggen of opzeggen?
Voorbeelden
medewerker stopt zelf
tijdelijk contract eindigt
werkgever laat weten of contract doorgaat
medewerker schrijft een vertrekmail
Zet bij elk voorbeeld:
aanzeggen
opzeggen
Schrijf daarna in één zin het verschil.
Jouw taak
Let erop dat studenten de begrippen niet door elkaar halen.
Mini-casus: tijdelijk contract
Een medewerker werkt bijna een jaar op basis van een tijdelijk contract. De leidinggevende twijfelt nog over verlengen.
Werk uit:
welke actie nodig is
wie iets moet communiceren
wat er aan de medewerker verteld moet worden
Deze opdracht laat studenten de situatie vertalen naar concrete HR-handeling.
Wanneer is aanzeggen nodig?
Bij vast contract
Bij stage-einde
Bij tijdelijk contract
Bij sollicitatie
Hier test je het verschil tussen tijdelijke contracten en andere situaties.
Kort en duidelijk aanzeggen
In een goed aanzegbericht staat een duidelijke beslissing over het contract. Ook noem je de juiste datum en een logische vervolgstap, zodat de medewerker weet waar hij aan toe is.
Deze invuloefening sluit aan op de opdracht over ontbrekende informatie in een aanzegbericht.
Proeftijd: wat past hierbij?
Lees de uitspraken en kies de best passende situatie.
'We merken dat het toch niet goed aansluit.'
'Ik merk dat deze functie niet bij mij past.'
'We willen snel duidelijkheid geven.'
'We ronden het dienstverband direct af.'
Schrijf erbij: werknemer, werkgever of allebei.
Doel is herkennen dat beëindiging in proeftijd van beide kanten kan komen.
Rollenspel: gesprek in proeftijd
Werk in tweetallen.
Rol 1: leidinggevende
Rol 2: medewerker
Voer een kort gesprek waarin duidelijk, respectvol en rustig wordt uitgelegd dat het dienstverband in de proeftijd stopt.
Laat studenten letten op toon, respect en helderheid in plaats van juridische details.
Wat zeg je wel, wat niet?
Maak twee lijstjes voor een gesprek in de proeftijd.
Wel zeggen
helder besluit
rustige uitleg
praktische vervolgstap
Niet zeggen
vage opmerkingen
persoonlijke beledigingen
onduidelijke afspraken
harde of verwijtende toon
Laat studenten eigen voorbeelden toevoegen.
Vergelijk twee proeftijdsituaties
De medewerker merkt zelf dat de functie niet past en wil stoppen.
Situatie A
De werkgever ziet te weinig aansluiting en wil stoppen.
Situatie B
Bespreek verschillen in communicatie en beleving van beide situaties.
Reflectie op proeftijdgesprek
Kijk terug op het rollenspel.
Schrijf kort op:
wat duidelijk was
wat professioneel overkwam
wat nog beter kon in woordkeuze of houding
Deze slide heeft geen instructies
Wie kan stoppen in de proeftijd?
Alleen werknemer
Alleen werkgever
Allebei
Alleen HR
Belangrijk kerninzicht uit dit blok: beëindiging in de proeftijd kan van beide kanten komen.
Hoe professioneel voelde het proeftijdgesprek in jullie rollenspel?
Deze slide heeft geen instructies
Wat zeg je wél in een proeftijdgesprek?
Verwachte elementen: helder besluit, rustige uitleg, respectvolle toon, praktische vervolgstap. Niet: vaag blijven, beledigen of verwijten.
Ontslag: lastige situaties beoordelen
Lees de situaties en geef aan wat eerst nodig is.
prestaties blijven achter
medewerker houdt zich niet aan afspraken
samenwerking in het team loopt vast
er is een ernstig conflict
Kies steeds uit:
gesprek
dossier op orde
begeleiding
formele stap
Houd de focus op zorgvuldigheid in handelen binnen HR.
Casus: wat is hier verstandig?
Een leidinggevende zegt ineens: 'Morgen hoef je niet meer te komen.'
Bespreek:
wat hier onprofessioneel aan is
welke risico's dit geeft
welke stappen zorgvuldiger zijn
Leg nadruk op professioneel proces, communicatie en dossiervorming als denkrichting.
Formuleer een professioneel gesprek
Herschrijf deze zin naar een professionele opening:
'Het gaat al lang slecht met jou, dus dit is klaar.'
Maak er 2 tot 3 nette zinnen van die passen bij een serieus gesprek over functioneren of beëindiging.
Bespreek het verschil tussen oordeel, feitelijke observatie en vervolgstap.
Signaleren of besluiten?
Signaleren
keuze maken
vervolg communiceren
afspraken vastleggen
afronding regelen
Besluiten
problemen benoemen
voorbeelden verzamelen
gesprek aangaan
verbetering bespreken
Laat studenten voorbeelden uit de vorige casus onder de juiste kolom plaatsen.
Dossiercheck
Bekijk de lijst en zet erbij: wel nodig, handig, of niet genoeg.
losse mondelinge klacht
gespreksverslagen
afspraken over verbetering
e-mails over begeleiding
alleen een gevoel van ontevredenheid
Gebruik dit als denktool voor zorgvuldigheid, niet als juridisch detailniveau.
Wat is bij ontslag meestal de eerste zorgvuldige stap?
Direct stoppen
Publiek aanspreken
Gesprek voeren
Werkpas innemen
De inhoud van dit blok benadrukt zorgvuldigheid: signaleren, gesprek, begeleiding en dossieropbouw vóór formele stappen.
Zorgvuldig handelen bij ontslag
Bij zorgen over functioneren begin je met een gesprek en leg je voorbeelden vast in een dossier. Daarna bespreek je mogelijke verbetering voordat je een formele stap zet.
Deze termen sluiten aan op de slides over signaleren, besluiten en dossiercheck.
Wat geeft in deze situaties het grootste risico?
Slechte toon
Geen dossier
Onduidelijk besluit
Geen gesprek
Deze slide heeft geen instructies
Exit-gesprek: doel en aanpak
Maak in tweetallen een lijst met wat je in een goed exit-gesprek wilt bespreken.
Denk aan:
reden van vertrek
ervaring met het werk
samenwerking
verbeterpunten
nette afronding
Laat studenten onderscheid maken tussen terugkijken en praktisch afronden.
Rollenspel: voer een exit-gesprek
Werk in tweetallen.
Rol 1: HR-medewerker
Rol 2: vertrekkende medewerker
Voer een kort exit-gesprek met aandacht voor luisteren, doorvragen en professioneel afronden.
Laat observatoren eventueel letten op open vragen en neutrale houding.
Open of gesloten vragen?
Zet de vragen in de juiste categorie.
Waarom heb je besloten te vertrekken?
Was je tevreden?
Wat had je graag anders gezien?
Heb je genoeg begeleiding gehad?
Welke tip wil je ons meegeven?
Maak twee kolommen: open en gesloten.
Koppel dit terug aan de kwaliteit van informatie uit een exit-gesprek.
Sterke en zwakke vragen
Jouw taak
Je vond het hier toch prima?
Je had zeker gewoon pech met je team?
Er was verder niets mis, toch?
Minder sterk
Herschrijf elke vraag zodat deze:
neutraal is
open is
bruikbare feedback oplevert
Benadruk dat sturende vragen minder betrouwbare informatie opleveren.
Verslag van een exit-gesprek
Schrijf een kort verslag op basis van een gevoerd rollenspel.
Neem op:
hoofdreden van vertrek
belangrijkste feedback
opvallende verbeterpunten
nette afronding
Laat studenten feitelijk en bondig schrijven.
Welke vraag is het meest geschikt in een exit-gesprek?
Je vond het hier prima?
Waarom vertrek je?
Er was niets mis, toch?
Was je tevreden?
De correcte optie is open en neutraal. De andere opties zijn gesloten of sturend.
Doel van een exit-gesprek
In een goed exit-gesprek vraag je naar de reden van vertrek, luister je naar feedback en sluit je het gesprek professioneel af met een nette afronding.
Laat studenten de kern van het exit-gesprek samenvatten: terugkijken, feedback ophalen en netjes afronden.
Wat maakt een exit-gesprek waardevol?
Goede antwoorden noemen bijvoorbeeld luisteren, doorvragen, open vragen stellen, neutraal blijven en professioneel afronden.
Wat neem jij mee uit deze les?
Metacognitieve reflectie. Laat studenten kort terugblikken op hun belangrijkste leeropbrengst uit de opdrachten over uitstroom.
Welke opdracht hielp jou het meest?
Metacognitieve reflectie. Mogelijke invalshoeken: rollenspel, verbeteren van berichten, casussen vergelijken, woordgebruik of volgorde van stappen.
Hoe zeker voel jij je nu over uitstroomgesprekken voeren?
Deze slide heeft geen instructies
Begrippenlijst
uitstroom - het vertrek van een medewerker uit de organisatie
opzeggen - het beëindigen van het dienstverband door de werknemer
aanzeggen - laten weten of een tijdelijk contract wel of niet doorgaat
proeftijd - eerste periode van een dienstverband waarin snel stoppen mogelijk is
ontslag - het beëindigen van het dienstverband door de werkgever
exit-gesprek - afrondend gesprek met een vertrekkende medewerker
overdracht - het netjes overdragen van taken en informatie
Deze slide heeft geen instructies