Gesprekstechnieken

• Pedagogisch werk
• MBO
• Studiejaar 1

Vandaag:

Beroepstaak 1A

Gesprekstechnieken:

- actief luisteren

- luisteren, samenvatten, doorvragen

- eenzijdige en tweezijdige communicatie

Aan het eind van de les:

- Kun je uitleggen welke gesprekstechnieken er zijn.

- Heb je in een groepje geoefend met luisteren, samenvatten en doorvragen door middel van een casus en ben je een keer leerling, onderwijsassistent en observant geweest.

- Weet je wat je moet doen voor de opdracht #gesprekstechnieken.

Beroepstaak 1A

1. Je legt uit hoe je zowel non-verbaal als verbaal communiceert.  
2. Je legt het belang van actief luisteren uit.
3. Je legt uit wat het verschil is tussen eenzijdige en tweezijdige communicatie bij een gesprek aan het begin van de dag.
4. Je legt ook uit hoe je de juiste vragen stelt, samenvat en doorvraagt wanneer nodig.

Je demonstreert deze vaardigheden.

Wat ga je doen?

Je maakt een instructiekaart waarbij je de volgende gesprekstechnieken uitlegt:

Actief luisteren

Eenzijdige en tweezijdige communicatie

Vragen stellen

Samenvatten en doorvragen

Maak ook gebruik van voorbeelden uit de praktijk!

Communicatie 

= het overdragen van informatie (ook wel de boodschap) tussen zender en ontvanger

Bv. ouders en onderwijsassistent of onderwijsassistent en kind..

Eenzijdige communicatie: direct reageren door ontvanger van de boodschap is niet mogelijk. 

Tweezijdige communicatie: de ontvanger kan reageren op wat er wordt gezegd > wisselwerking 

Bij eenzijdige communicatie kan de ontvanger van de boodschap niet reageren. Wanneer is er sprake van eenzijdige communicatie?

Verbaal en non-verbaal

De betekenis van non-verbale communicatie is: alle niet-woordelijke signalen die bepalend zijn voor hoe jouw boodschap (of hoe jijzelf) overkomt.

• lichaamshouding
  
• intonatie
  
• snelheid van spreken
  
• gezichtsuitdrukking
  
• fysiek contact
  
• handgebaren
  
• spreekvolume

Verbale communicatie is een communicatievorm waarin je je uit met woorden. Dit kan face-to-face zijn, maar ook op afstand tijdens bijvoorbeeld een telefoongesprek.

Voorwaarden voor actief luisteren

• geinteresseerde houding
• oogcontact
• korte aanmoedigingen
• empathisch vermogen (inleven in de ander)
• eigen emoties onder controle
• opper geen eigen ideeën
• samenvatten en doorvragen
• accepteer de mening en gevoelens van een ander

Basisprincipes gesprekstechnieken

Door een OEN te zijn, LSD en NIVEA te gebruiken en OMA thuis te laten, ben je een prima gesprekspartner!

OEN = Open, Eerlijk, Nieuwsgierig

Je houding bepaalt voor een groot gedeelte het gesprek:

• Oogcontact: Tijdens een gesprek wisselen aan- en wegkijken elkaar af.
  
• Lichaamshouding: Je zit op dezelfde hoogte als de persoon en naar de     ander toegedraaid.
  
• Stiltes: Omgaan met stiltes is een kunst.
  
• Doorvragen: Vraag door vanuit nieuwsgierigheid, dan heeft je stem de juiste klank.
  

Nivea = Niet invullen voor een ander

Controleer of je de ander goed begrepen hebt.

Als iets niet duidelijk is, vul je snel andermans bedoelingen zelf in. Door na te vragen wat de ander bedoelt, voorkom je dit.

OMA = Opvattingen, Meningen en Adviezen

Gebruik OMA niet in gesprekken.

Kom niet gelijk met ideeën of met oplossingen.

Het belemmert namelijk om goed te luisteren.

LSD = Luisteren, Samenvatten, Doorvragen

Goed luisteren is nodig om:

• De regie in handen te kunnen houden: je leidt het gesprek
  
• Ervoor te zorgen dat je alle belangrijke informatie krijgt

Vragen stellen, samenvatten, doorvragen