geld, schulden, geluk, kopen, doekoe, homies, kikid, donnie, barki, money, 18 jaar, volwassen worden, digid, belasting, belastingaangiften, zorgverzekering, zorgtoeslag
geld, schulden, geluk, kopen, doekoe, homies, kikid, donnie, barki, money, 18 jaar, volwassen worden, digid, belasting, belastingaangiften, zorgverzekering, zorgtoeslag
Vertel de leerlingen dat deze les gaat over 18 worden. De les gaat aan de hand van video’s, vragen, stellingen en opdrachten dieper in op verschillende onderwerpen die te maken hebben met dit thema zoals 18 worden, sparen & geld (uit)lenen.
Tip: maak kort een aantal afspraken met elkaar voor als jullie met elkaar in gesprek gaan over dit onderwerp (luisteren, respect hebben, niet uitlachen, elkaar laten uitpraten, etc.).
Schrijf 3 dingen op voor jezelf
Laat de leerlingen 3 dingen voor zichzelf opschrijven waar zij hun geld aan uit geven. Bespreek dit vervolgens klassikaal.
Suggesties:
Kleding
Schoenen
Sieraden
Eten
Games
Bekijk de video waarin de jongeren experts met elkaar in gesprek gaan.
Schrijf het getal op
Laat de leerlingen hun getal opschrijven op papier.
Laat de leerlingen vervolgens met hun blaadje door het klaslokaal lopen. Het moment dat jij “stop” zegt, stoppen de leerlingen met lopen. Ze vormen tweetallen met degene die het dichtst bij hen staat. In dit tweetal bespreken ze hun getal en vragen ze elkaar hoe ze tot dit antwoord zijn gekomen. Doe dit een aantal keer, zodat de leerlingen verschillende gesprekspartners hebben gehad.
Vraag in tweetallen
Laat de leerlingen samen overleggen wat zij denken dat er belangrijker voor ze is dan geld. Bespreek daarna klassikaal
Suggesties:
Gezondheid
Familie
Vrienden
Geloof
Basisbehoeften
Bekijk de video waarin de jongeren experts met elkaar in gesprek gaan.
Bespreek in tweetallen
Laat de leerlingen in tweetallen overleggen of ze geld sparen. Laat ze daarbij ook bespreken waarom ze dit niet doen, maar ook op welke manier ze dat doen.
Vervolgvragen:
Wat kan er fijn zijn aan geld sparen?
Waarom kan het moeilijk zijn om geld te sparen?
Voor welke dingen spaar jij geld?
Bespreek in tweetallen
Laat de leerlingen in tweetallen bespreken of zij vinden dat iedereen een buffertje zou moeten hebben.
Vervolgvragen:
Wanneer moet je beginnen met een buffertje sparen?
Hoe hoog moet dat buffertje dan zijn?
Wanneer pak je geld van je buffertje?
Wat is het risico van geen buffertje hebben?
Eens of oneens?
Vervolgvragen:
Hoe ga jij met je geld om?
Wat is er moeilijk aan om met geld om te gaan?
Bekijk de video waarin de jongeren experts met elkaar in gesprek gaan.
Bespreek in tweetallen
Laat de leerlingen in tweetallen overleggen of ze weleens geld hebben uitgeleend. Bespreek dit vervolgens klassikaal. LET OP, dit kan een kwetsbaar onderwerp zijn. Laat de leerling zelf bepalen om hier over te vertellen.
Vervolgvragen:
Kreeg je dit vervolgens terug?
Had je daar duidelijk afspraken over gemaakt?
Vertrouwde je deze persoon?
Bespreek klassikaal
Laat de leerlingen risico’s benoemen die kunnen ontstaan bij het lenen van geld
Suggesties:
Je kan het toch niet terugbetalen
Iemand wil het eerder terug dan jij verwacht
Je vergeet het
Je krijgt er ruzie om
Iemand wil meer terug dan je geleend hebt
Eens of oneens?
Vervolgvragen:
Zijn dat dan echte vrienden?
Hoe weet je of ze dan echt of nep zijn?
Bekijk de video waarin de jongeren experts met elkaar in gesprek gaan.
Klassikale vraag
Bespreek het eerst in de klas en klik vervolgens de icoontjes op het bord aan om antwoorden zichtbaar te maken en benoem deze dan klassikaal.
Inkomstenbelasting = Vaak kan je tijdens de belastingaangifte een deel van je loonheffing terugvragen. Dit is belasting over een deel van je loon dat je werkgever inhoudt. Als dit teveel is krijg je dat bedrag terug.
Zorgtoeslag = Zorgtoeslag is een bedrag dat je van de overheid ontvangt om te helpen betalen van je zorgverzekering. De kans is groot dat je hier recht op hebt. Check dit dus altijd op de website van de Belastingdienst. Benoem dat ze zorgtoeslag zelf moeten aanvragen, dit ontvang je niet automatisch van de staat.
DigiD = Vraag een DigiD aan, hiermee kan je inloggen op websites van de overheid. Dit heb je nodig voor bijvoorbeeld het aanvragen van zorgtoeslag of studiefinanciering.
Zorgverzekering = Iedereen is vanaf 18 jaar verplicht om een eigen zorgverzekering te hebben.
Op de slide staan een aantal instanties waar jongeren heen kunnen als ze vragen over of problemen hebben met geld. Noem deze op in de klas.
De leerlingen hebben deze instanties ook op hun werkblad staan.
Rijksoverheid
Geldfit
Jongeren loket van jouw gemeente
Wijzer in geldzaken
De Belastingdienst
Het Nibud
Dit is een afsluitende quote. Lees deze hardop voor in de klas.
We vragen de leerlingen een vragenlijst in te vullen. Daarna kun je als docent weer verder gaan met de les. We willen graag weten wat de leerlingen van de les vinden tot nu toe.
Docent, wil je deze les kort evalueren?
Vul dan de vragenlijst in, het kost je slechts één minuut.
Zo bouwen we samen aan een nog sterkere versie van Sterrenstof.
Vragenlijst: https://7m8p8dccy1o.typeform.com/to/AHQtDJ4D
Dit was het einde van de les. Vraag of de leerlingen nog vragen hebben en check of ze de les goed afsluiten.
Dankjewel voor het volgen!
Meer weten over onder andere geld, 18 worden en crypto? Bekijk de website van Wijzer in geldzaken:
https://www.wijzeringeldzaken.nl