Weer & Klimaatzones
“Van poolijs tot woestijn; klimaatverandering overal!”
Weer & Klimaatzones
“Van poolijs tot woestijn; klimaatverandering overal!”
leerdoelen in deze lessen serie:
- leren we het verschil tussen weer en klimaat
-maken we kennis met de verschillende klimaatzones op de wereld
- leren we wat toekomstige klimaatverandering van invloed heeft op de klimaatzones
- maken we een toekomstig weer verslag
Lesdoelen les 1
- kan je het verschil tussen de begrippen weer en klimaat uitleggen.
- kan je uitleggen wat een klimaatzone is.
- weet je welke factoren van invloed zijn op het weer en klimaat.
Wat is volgens jou de beste omschrijving van het begrip "het weer"?
wat is volgens jou de beste omschrijving van het begrip "het klimaat"?
factoren die van invloed zijn op het weer en het klimaat (temperatuur)
Een aantal factoren bepaalt samen het type klimaat dat ergens heerst:
- de breedteligging
- hoogteligging (aanwezigheid van bergen)
- de afstand tot zee
-de aanvoer van zee- en luchtstromen.
De zon en het klimaat
de breedteligging = afstand van een plaats tot de evenaar
Evenaar: zonnestralen loodrecht
Noord-Europa: schuin op het aardoppervlak
-> dezelfde hoeveelheid zonnestralen
verwarmt een groter oppervlak
-> evenaar warmer
benodigdheden:
- wereldbol
- zaklamp
Wat is het verschil tussen....?
Hoogteligging
hoe hoger hoe kouder
per 1000m -6 °C kouder
De hoogteligging bepaalt de plantengroei in de bergen: zie kaartje in hotspot!
Aanwezigheid van bergen
Ze vormen een scheiding tussen warme en koude lucht
Wind kan tegengehouden worden door een gebergte
Wanneer de wind tegen een berg aankomt, moet de lucht als het ware omhoog de berg op. Tijdens die klim wordt de lucht steeds kouder. Koude lucht kan minder water vasthouden dan warme lucht, dus de wolken laten een groot deel van hun regen vallen aan de kant van de berg waar de wind vandaan komt. Dit heet de loefzijde.
Aan de andere kant van de berg, de lijzijde, komt die lucht dan aan zonder zoveel water. Daardoor is het vaak droger aan die kant van de berg, want de regen is al aan de andere kant gevallen.
loefzijde: natter
lijzijde: droger
afstand tot zee
De afstand tot zee heeft ook invloed op de wind: boven zee zijn er, anders dan boven land, geen obstakels die de wind afzwakken. In kustlanden waait het vaak meer (en harder), waardoor het daar wat zachter is. Richting binnenland wordt wind daarom vaak wat afgezwakt.
zomer:
land/zand-> warmt snel op
zee: koel, dus wind boven zee ook koel.
In de zomer is het dus aan de kust koeler en landinwaarts warmer.
winter:
land/zand-> koud
zee: warm, zee koelt langzaam af. Wind boven zee ook warmer.
In de winter is het dus aan de kust warmer en landinwaarts koeler
Invloed van de afstand van de zee
Maken werkblad
Je gaat in tweetallen het werkblad maken.
Je maakt een tweetal binnen je tafelgroepje.
Je werkt in de klas en in fluisterstem.
Antwoorden Werkblad
Opdracht 1:
Weer-gerelateerd: A, B, E en G
Klimaatgerelateerd: C, D, F, H en I
Antwoorden Werkblad
Opdracht 2:
Antwoorden Werkblad
Opdracht 3:
1. A, B en D zijn goed
2. B is juist
Controle leerdoelen
- kan je het verschil tussen de begrippen weer en klimaat uitleggen.
- kan je uitleggen wat een klimaatzone is.
- weet je welke factoren van invloed zijn op het weer en klimaat.
Wat is 'het klimaat'?
De gemiddelde temperatuur in een bepaald gebied in 30 jaar
De stijging van de zeespiegel in 30 jaar
De opwarming van de aarde in 30 jaar
Het gemiddelde weer in een bepaald gebied in 30 jaar
Wat is het 'weer'?
Gemiddelde temperatuur over een langere tijd
momentopname van temperatuur en wind
Momentopame van neerslag, temperatuur en wind
Momentopname van wind en neerslag
Hoe noem je een gebied op aarde met gemiddeld dezelfde temperatuur en neerslag?
een klimaat
een klimaatgrafiek
een klimaatzone
Einde les 1
Terugblik les 1
wat was het verschil tussen het 'weer' en het 'klimaat'?
welke factoren waren van invloed op het klimaat?
Wat is het verschil tussen....?
Les 2:
In deze les:
- Leer je welke verschillende klimaatzones er zijn
- Welke dieren, planten en welk weer het in die verschillende klimaatzones is
Wat zijn de klimaten?
- Poolklimaat
- Woestijn klimaat
- Landklimaat
- Zeeklimaat
- Tropisch (regenwoud) klimaat
Wat zie je?
Klimaatdozen
Welk klimaat hoort bij welke doos? wat zie je?
- Poolklimaat
- Woestijn klimaat
- Landklimaat
- Zeeklimaat
- Tropisch (regenwoud) klimaat
wat zie je?
Welke kleur hoort bij welke zone?
Poolklimaat Woestijn klimaat
Zeeklimaat Tropisch klimaat
Landklimaat
Zoek in de atlas een kaart die je kan helpen met het ontcijferen!
Tropisch klimaat
Woestijn klimaat
Zeeklimaat
Landklimaat
Poolklimaat
De gematigde klimaten
Landklimaat - relatief warme zomers en koude winters
Zeeklimaat - relatief koele zomers en zachte winters
De warme klimaten | nat
Tropisch (regenwoud) klimaat - warm en heel veel neerslag, veel soorten planten, bomen, struiken en dieren
De warme klimaten | droog
Woestijnklimaat - heel droog en warm, bijna geen planten
Opdracht:
- in groepjes van 4/5 leerlingen
- 3 kwartetsets maken
Kwartet set 1 -> dieren
Kwartet set 2-> planten
Kwartet set 3-> het weer
- Aan het einde van de les: presenteren voor de klas!
Wat mag je gebruiken:
- chromebook
- junior bosatlas
- stiften
- potloden
Regels:
- werk goed samen binnen je groepje
- praat op 'normaal' volume binnen je groepje
- werk in de klas
- houd je bezig met de opdracht, het moet vandaag af!
Voorbeeld kwartetkaart
- kies 4 dieren
- maak een tekening
Poolklimaat
Neghar
Mirrin
Nolan
Aleks
Woestijnklimaat
Juul
Kosta
Silver
Tias
Slemano
Zeeklimaat
Mawada
Yves
Freya
Ivy-Rosa
Niek
Landklimaat
Chayenna
Aboubakr
Tijs
Roshin
Tropisch klimaat
Levon
Hafsa
Linde
Narek
Groepsindeling:
Presenteren!
Les 3
Terugblik les 2, wat hebben we gedaan?
Lesdoelen les 3:
- Leer je wat klimaatverandering is
- Weet je wat oorzaken en de gevolgen van klimaatverandering op klimaatzones zijn
Hoe stoten mensen broeikasgassen uit?
steek je vinger op
Extreme weersomstandigheden-> zijn vaak intens, langdurig en verwoestend. Enkele voorbeelden:
1. Hogere temperaturen-> hittegolven
2. Droogte-> watertekorten kan ontstaan en landbouwgrond uitdroogt.
3. Zwaardere regenval en overstromingen
Rivieren kunnen buiten hun oevers treden, steden kunnen onder water lopen en modderstromen komen vaker voor.
4. Orkanen en stormen
5. Extreem koude omstandigheden
6. Bosbranden
Hevige hitte en droogte maken bosgebieden gevoeliger voor branden, die sneller en intenser verspreiden.
in klimaatzones
Wat zie je?
Ontbossing Amazone
Waarom vindt er veel ontbossing plaats in de Amazone?
Bosbranden
Mijnbouw
Veeteelt
Houthandel
Landbouw
veel goud in de bodem
vee voor de productie van vee en zuivel
productie van papier
verbouwen van cacao en palmolie
Menselijke oorzaken
Waarom is ontbossing slecht?
Gevolgen:
Verkleinen van het leefgebied van planten en dieren
Inheemse bevolking wordt verjaagt.
De aarde warmt verder op.
Droogte
Gevolg klimaatverandering poolklimaat
Gevolg klimaatverandering woestijnklimaat
Stijgende temperaturen en langere droogteperiodes maken meer gebieden dor en ongeschikt voor landbouw.
Gevolg klimaatverandering landklimaat en zeeklimaat
- Het wordt warmer
- Er is vaker extreem weer
Einde les 3
- je hebt geleerd over CO2 uitstoot
- gevolgen van temperatuurstijging
- gevolgen van klimaatverandering op klimaatzones
- ontbossing
Les 4
Lesdoel:
Aan het eind van de les->
- Presenteren de leerlingen in groepjes hun toekomstige weerverslag van een bepaalt land in een klimaatzone. Ze houden hierbij rekening met de gevolgen van klimaatverandering uit les 3
Opdracht: Maak een Weersverwachting voor het Jaar 2075 🌦️🌍
Stel je voor dat jullie meteorologen zijn in het jaar 2075. Hoe ziet het weer eruit in de toekomst? Denk aan klimaatveranderingen, technologie, en hoe mensen met het weer omgaan. Jullie gaan een creatief en informatief weerverslag maken en presenteren!
Regels:
- werk goed samen binnen je groepje
- praat op 'normaal' volume binnen je groepje
- werk in de klas
- houd je bezig met de opdracht, het moet vandaag af!
Groepsindeling
Ivy-Rosa, Niek, Mawada, Nolan
Tijs, Silver, Slemano, Freya
Roshin, Aleks, Narek, Neghar
Levon, Hafsa, Linde, Juul, Kosta
Yves, Mirrin, Aboubakr, Tias, Chayenna
Hoe ga je te werk:
Stap 1) kies een land
Stap 2) bedenk in welke klimaatzone het land zich bevind
Stap 3) bedenk hoe het weer zal zijn in het jaar 2075
Denk na over:
Temperaturen: Hoe warm of koud is het?
Neerslag: Regen, sneeuw, of misschien heel iets anders?
Extreme situaties: Komt er vaak een hittegolf, storm, of ander bijzonder weer?
Oorzaken: Wat heeft het klimaat veranderd? (bijvoorbeeld technologie of milieuvervuiling).
Stap 4) Maak jullie verslag
Jullie kunnen kiezen hoe jullie het presenteren:
• Een weerkaart met symbolen en uitleg.
• Een live nieuwsuitzending waarin jullie live het weer presenteren.
• Een poster met uitleg over het weer en de technologie van de toekomst.
stap 5) presenteer aan de klas
- Maak het duidelijk en creatief.
- Leg uit waarom jullie denken dat het weer in 2075 zo is.
Extreme weersomstandigheden-> zijn vaak intens, langdurig en verwoestend. Enkele voorbeelden:
1. Hogere temperaturen-> hittegolven
2. Droogte-> watertekorten kan ontstaan en landbouwgrond uitdroogt.
3. Zwaardere regenval en overstromingen
Rivieren kunnen buiten hun oevers treden, steden kunnen onder water lopen en modderstromen komen vaker voor.
4. Orkanen en stormen
5. Extreem koude omstandigheden
6. Bosbranden
Hevige hitte en droogte maken bosgebieden gevoeliger voor branden, die sneller en intenser verspreiden.
Voorbeeld van juf
Weerkaart met symbolen en uitleg.
Land: Groenland
Klimaat: Poolklimaat
2024 vs 2075
2075: Het wordt warmer
Temperatuur
Steeds minder ijs en sneeuw
Neerslag
Extreme situaties->
Langdurige warmte
gevolg-> zeespiegelstijging
Oorzaak:
Door de uitstoot van C02 is de aarde meer opgewarmd en is het warmer geworden. Dit wordt mede mogelijk gemaakt door de mens:
- vliegtuigreizen
- autorijden
-
Tijd om te presenteren!
Het weer is 2075 in het land ...?... =
Opdracht: poster
Je maakt individueel een poster van het weer en het klimaat in een zelfgekozen land. Op je poster komen tekst en plaatjes die de volgende vragen uitleggen.
Waar ligt het land? In welke klimaatzone? En hoe is het weer er deze week?
Vergelijk het weer en het klimaat in jouw land - klopt dat bij elkaar?
Is het weer in jouw land de laatste jaren veranderd? komt dat door klimaatverandering?
bronnen:
https://npokennis.nl/longread/7689/waar-komt-ons-wisselvallige-weer-vandaan