Waarheid les 1 - 2021 -

Periode 1 staan we stil bij het thema 'waarheid'
Dit wordt een lessenserie van filosofische aard.

Je krijgt aantal lessen met theorie en gespreksvragen.
Bij elke les krijg je een aantal leerdoelen die je moet beantwoorden en bewaren ahv les.

Na 3/4 lessen moet je de correcte leerdoelen inleveren  en  je maakt  een eindopdracht naar keuze.
1 / 15
volgende
Slide 1: Tekstslide
GodsdienstMiddelbare schoolvwoLeerjaar 6

In deze les zitten 15 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Onderdelen in deze les

Periode 1 staan we stil bij het thema 'waarheid'
Dit wordt een lessenserie van filosofische aard.

Je krijgt aantal lessen met theorie en gespreksvragen.
Bij elke les krijg je een aantal leerdoelen die je moet beantwoorden en bewaren ahv les.

Na 3/4 lessen moet je de correcte leerdoelen inleveren  en  je maakt  een eindopdracht naar keuze.

Slide 1 - Tekstslide

Les 1: 'Wat is waarheid'

Leerdoelen:
1. Lees de theorie uit deze les eens door. Verzin daarna je eigen definitie van het woord ‘waarheid’.
2. Bedenk een situatie waarin 2 partijen gebruik maken van dezelfde feiten maar een andere ‘waarheid’ kunnen voorstaan.
3. Beschrijf de drie grote denkwijzen voor waarheid en benoem de kenmerken hierbij:
A/ Pre-modernisme (2 kenmerken)
B/ Modernisme (3)
C/ Post-modernisme (3)


Slide 2 - Tekstslide

Om te beginnen, bespreek in je groepje; zijn deze beweringen waar? Waarom wel/niet?

-> Alle culturen zijn gelijk

-> Een leven nemen is slecht

-> Gras is groen

Slide 3 - Tekstslide

Je ziet een aantal filosofische citaten over waarheid.
Bespreek ze in duo's; probeer uit te vogelen wat het kan betekenen. Welke spreekt  je het meest aan?
Wanneer we met elke vezel van ons wezen geloven dat we de waarheid  gevonden hebben; dan moeten we weten dat we geloven; niet geloven dat we weten.
 (Jules Lequier)
Er zijn veel  verschillende soorten  ogen.... en dus ook veel verschillende soorten waarheden.
En dus is er geen waarheid.
(Friedrich Nietzsche)
Kennis is een oneindig avontuur aan de rand van onzekerheid.
(Jacob Bronowksi)
Je kunt  geleerd worden door de lerlingen  van anderen, maar je kunt alleen wijs worden door je eigen wijsheid.
(Michel de Montaigne)
Mensen struikelen af en toe over  de waarheid, maar de meeste mensen vermannen zich en gaan vlug verder alsof er niets is gebeurd.
(Winston Churchill)
Uit: Slide tot doc;
 truth and wisdom

Slide 4 - Tekstslide

Welke definitie van waarheid spreekt je het meeste aan?
Waarheid = Wat overeenkomt met de feiten.
Waarheid = Wat werkt in de praktijk.
Waarheid = Een bedachte zekerheid zodat we niet alles gaan weg relativeren.
Waarheid = Iets waar je de grootst aantal mogelijke perspectieven over hebt verzameld.
Waarheid bestaat niet.

Slide 5 - Poll

Door de geschiedenis heen is het denken over  waarheid in de westerse beschaving veranderd. We gaan kort drie perioden of denkwijzen bij langs.

Slide 6 - Tekstslide

Pre-modernisme

Deze denkwijze over waarheid was in het westen dominant vóór de Verlichting. Kenmerkend zijn de volgende ideeën over waarheid:
-> Waarheid  wordt door autoriteit gegeven 
(Filosofen, de bijbel)
-> De waarheid moet ons vooral een morele les leren
 (itt tot data verzamelen)
-> Als iets waar lijkt; is het waarschijnlijk waar.

Slide 7 - Tekstslide

Heidense filosofen geïnspireerd door de Heilige Geest.

Slide 8 - Tekstslide

De meeste moderne mensen denken niet pre-modernistisch. Probeer het pre-modernisme eens te verdedigen.
Ofwel: wat zou er goed of nuttig aan kunnen zijn?

Slide 9 - Open vraag

Modernisme

Dit gedachtegoed ontstond in de Verlichting (niet te verwarren met modernisme als kunststroming die veel later ontstond).
Kenmerken:
-> Er zijn feiten en niet-feiten
-> Feiten moet je kunnen  bewijzen
-> Vooruitgangsgedachte (wetenschap)
-> De wereld is ordelijk, begrijpbaar
- Ratio voorop

Slide 10 - Tekstslide

Het modernisme heeft de wetenschappelijke revolutie op gang geholpen. Tegelijkertijd was dit alleen mogelijk door de christelijke ideeën van  een logisch en begrijpbaar universum die al veel ouder waren.


Slide 11 - Tekstslide

Denken we tegenwoordig modernistisch? Onderbouw je antwoord

Slide 12 - Open vraag

Post-Modernisme

Na WOII onstond het post-modernisme. Elke denkwijze is een reactie op die ervoor: de wetenschap had de mensheid verheven; maar in de 20e eeuw ook meer slachtoffers dan ooit tevoren als gevolg gehad. Daarnaast hadden de regimes van deze eeuw allemaal hun beroep op de wetenschap gedaan. 
Kenmerken:
-> Waarheid is  afhankelijk van je perspectief
-> Waarheid is dus subjectief (in modernisme: objectief)
-> Waarheid van de  ene kan onderdrukkend zijn voor  de andere
-> Emotie

Slide 13 - Tekstslide

Bespreek in je groepje:

-> Ben jij meer een modernistisch of  post-modernistisch denker?

-> Welke denkwijze vind je beter?

-> Bedenk hoe je het post-modernisme met een argument aanvallen en met een ander verdedigen.
(Bv: bedenk een voorbeeld waarin de waarheid subjectief  blijkt)

Slide 14 - Tekstslide

Slide 15 - Tekstslide