Jodendom

Jodendom

1 / 53
volgende
Slide 1: Slide
newEditorGodsdienstMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 2

In deze les zitten 53 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 120 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Jodendom

Jodendom

Deel 1

Leerdoelen

  • Je weet dat het Jodendom raakvlakken heeft met het christendom en islam

  • Je kent het begrip 'Monotheïsme'

  • Je kent de verschillende stromingen van het jodendom

  • Je kent de 4 geloofspunten van het jodendom

Ontstaan Jodendom


  • Het Jodendom is de oudste monotheïstische religie ter wereld!

  • De precieze ontstaansdatum is niet bekend maar wordt geschat op zo’n 3000-4000 jaar geleden.

  • Het Jodendom heeft geen echte stichter. De eerste stamvader van het Joodse geloof is Abraham




Jodendom


  • Christendom is voortgekomen uit het jodendom

  • Islam heeft ook ‘banden’ met het jodendom


                             - jodendom (+/- 4000 v. Chr.)

                             - christendom 

                             - islam


Geschiedenis

  • Abraham

  • Isaak

  • Jacob

  • Mozes

Belangrijke stromingen binnen het jodendom


  • Orthodoxe joden

  • Liberale joden

  • Niet-religieuze joden

Orthodoxe joden

Liberale joden

Niet-religieuze joden

  • Horen wel bij de joodse bevolkingsgroep

  • Doen niets (meer) met hun geloof 

  • Alleen jood door moeder

  • Vieren wel de belangrijkste feesten

4 geloofspunten van religieuze joden

  • Het jodendom kent de volgende belangrijke geloofspunten: 

- Eén god
- Het verbond dat God sloot met Abrahamen de naleving van de wet
- Het geloof in een Messias 

- Naleving van de wet

Geloofspunt 1: één god

  • Joden geloven in één god: monotheïstisch 

} Mono = één 



} Theos = god 

  • Monotheïsme wil zeggen:

een godsdienst waarbij één god wordt erkend

  • Joden spreken de naam God niet uit 

  • Men zegt Adonai (=Heer)

  • Volgens de joden is God eeuwig; geen begin en geen einde








Geloofspunt 2: het verbond en de naleving van de wet

  • God heeft met de joden een verbond gesloten

|-> God beschermt joden
|-> Joden komen in het Beloofde land

ALS

|-> Joden volgens de leefregels (Tien Geboden) leven

  • Met de wet wordt de Thora bedoeld

  • Thora: het heilige boek 

Hierin staan de door God geschreven regels. 


Geloofspunt 3: het geloof in een verlosser

  • Joden geloven in de komst van een verlosser

  • Joden noemen de  verlosser ook wel een ‘messias’

  • De verlosser brengt de jood naar het Rijk van God 

ideale samenleving - einde aan ellende


Monotheïsme is het geloof in meerdere goden.

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Joden geloven in een Messias.

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Er bestaat geen verbond tussen God en het joodse volk.

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Welke stroming hoort er niet bij?

A

Orthodoxe joden

B

Theravada joden

C

Liberale joden

D

Niet-religieuze joden

Adonai betekent Heer.

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Theos betekent één.

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Joden spreken het woord 'god' altijd uit.

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Wat zijn aartsvaders?

A

stamvaders van het jodendom

B

vaders, die in de aarde werkten

C

de belangrijkste joden

D

zij waren de eerste mensen

Wie waren de aartsvaders?

A

Abraham, Jacob en Jozef

B

Adam, Abraham en Ezau

C

Abraham, Abel en Noach

D

Abraham, Isaak en Jacob

Wat is het verbond dat Abraham met God heeft gesloten?

Huiswerk:

Leer je aantekeningen die je vandaag gemaakt hebt!

Leerdoelen


  •  Je weet waarom het joodse volk over de gehele wereld verspreid is

  • Je begrijpt waarom het joodse volk weer een eigen plekje willen hebben

Jodendom

Deel 2

Joden en Israël

  • Wereldwijd ongeveer 14,5 miljoen joden.


  • In Israël wonen ongeveer 6,7 miljoen joden.

  • Joden buiten Israël worden diaspora genoemd. 

  • Diaspora: verspreid over de wereld


Jodendom

  • Antisemitisme - Jodenhaat

  • Antisemitisme op basis van ras

  • Antisemitisme op economische basis

  • Zionisme - Nationale beweging die streeft naar een eigen staat

  • Joods-nationalisme



Holocaust / 6 miljoen doden

Diaspora betekent

A

Verspreiding van het jodendom

B

Joden die alleen in een land wonen

C

Joden die alleen in Europa wonen

D

Joden die alleen in Azië en Amerika wonen

Wanneer wordt de staat Israel uitgeroepen?

A

1912

B

1940

C

1880

D

1948

Anne Frank


vervolging in nederland

Jodendom: Deel 3

Goochem= slim

 jatten = stelen

lef= moed

stiekem= geniepig

pleite=weg

tof= aardig

mesjoche= gek

smeris= politieagent

kapsones=hoge eigendunk

schorem= slecht volk

Leerdoelen



  • Je kent de belangrijkste gebruiken in het jodendom

  • Je kent de belangrijkste feesten van het jodendom

Rituelen en feesten

1. Besnijdenis ( achtste dag na de geboorte)

2. Bar Mitswa / Bat Mitswa

3. Huwelijk ( Synagoge)

4. Sjabbat ( zaterdag heilige dag, begint vrijdagavond al met het sjabbatmaal)

5. Kosjer eten

6. Overlijden



Een ritueel is een steeds terugkerend gebruik met een diepere betekenis

Besnijdenis

- Voorhuid wordt verwijderd

- Achtste dag na de geboorte

- Na de besnijdenis krijgen jongens ook pas de naam

- Ook een ritueel bij moslims

Bar - Bat Mitswa

- Bar Mitswa voor jongens

- Bat Mitswa voor meisjes

- Op 13- jarige leeftijd

- De Thora foutloos oplezen in de Synagoge

- Afgesloten met een feestelijke maaltijd

Het huwelijk

https://www.youtube.com/watch?v=gafZE5wCJ0M 

 -  sabbat

De sabbat begint op vrijdagavond met zonsondergang en eindigt op zaterdagavond met zonsondergang

Heilige dag in de week, bedoeld voor rust, geloof/godsdienst en familie

Het herinnert de joden aan de schepping van de wereld door God (JHWH) en de Exodus (bevrijding uit de slavernij)

Men heeft een maaltijd met het gezin, volgt de diensten in de synagoge en bezoekt familie

Synagoge (Sjoel)

- Dit is de plek waar de Joden samen komen

- Ze bidden ,feesten of bestuderen de Thora hier

-Vrijdagavond en zaterdagochtend sabbat diensten -> Rabbijn geeft uitleg over de Thora

- de voorzanger = Chazan

- minimaal 10 joodse mannen aanwezig zijn (minjam)

- de heilige ark; hierin wordt de Thora bewaard.

Kosjer eten is belangrijk. 

Kosjer betekent rein. 

Joden zien bloed als een symbool van het leven. 

In het voedsel zit geen bloed. 

Joden eten geen varkensvlees. 

Orthodoxe joden mengen het vlees niet met melkproducten. Dit gebeurt uit respect voor het leven. Melkproducten komen van levende dieren.

Kosjer kun je vergelijken met het woord 'hallal' dat moslims gebruiken voor rein.

Orthodoxe joden hebben aparte pannen voor melk- en voor vleesgerechten. Ook hebben ze apart bestek en serviesgoed.

Als het kan, heeft men zelfs twee keukens.

Kosjer eten

Overlijden en het Jodendom


  • "Hoor Israël de Heer is onze God de Heer is één".

  • Ritueel gereinigd

  • Orthodoxe Joden  - begraven

  • Liberale Joden - begraven of cremeren

  • Lewaja - sobere uitvaart, je bent ook gekomen zonder iets

  • Richting oosten begraven - Tempel Jeruzalem

  • Zo lang de overleden persoon niet begraven is, mag niemand getroost worden.

  • Steentje op het graf leggen, zodat men weet dat er iemand is geweest

Traditionele Feestdagen

Pesach 

Chanoeka 

Sjavoeot/Wekenfeest


Rosj Hasjana /Jom Kippoer


Soekot/Loofhuttenfeest

Tot volgende week!