Les- en leidinggeven Theorie
Periode 2 | Leerjaar 1
Les- en leidinggeven Theorie
Periode 2 | Leerjaar 1
Programma van vandaag
Vooruitblikken periode 2
Toetsing (herkansing + eind periode)
Les- en leidinggeven regels en afspraken
herhaling periode 1
Vandaag
Hoofdstuk 5, leereenheid §1, §2 en §4
Toetsing
Toets eind periode 2:
Maandag 11 januari
H4 Lesopbouw + planning:
4.1 t/m 4.10
H5 organisatie:
5.1 t/m 5.5 + 5.7
H6 bewegingsvormen:
6.1 t/m 6.10
Behandelde stof PowerPoint
Vooruitblik periode 2
Deze periode aan de slag met de volgende hoofdstukken:
H4 Lesopbouw + planning
H5 organisatie
H6 bewegingsvormen
Werken vanuit Fase 1 lesvoorbereidingsformulier (LVF)
Aandacht voor:
BWOM opstellen van doelstellingen
de beginsituatie en de invloed van de beginsituatie op jouw les
het goed beschrijven van jouw rol als lesgever
het goed organiseren van jouw les.
Les- en leidinggeven | regels en afspraken
20 minuten per les
4 tot 6 lesgevers per les
Je maakt gebruik van 1/2e zaaldeel (halve zaal)
Je hebt ± 10 deelnemers per les (de docent is overtallig)
Je hebt altijd één(1) aandachtspunt als lesgever.
Er is altijd één(1) feedbackgever per les. We maken gebruik van het feedbackformulier
Wanner je als back-upper lesgeeft, telt dit als oefenmoment.
Les- en leidinggeven | regels en afspraken (2)
Je lesvoorbereiding moet in lesson up worden gemaakt en alle vakjes moeten zijn ingevuld.
Een half LVB betekend niet lesgeven!
Les- en leidinggeven | Deadlines
Je map is ten alle tijden mee met daarin een LVB.
5 minuten
Lesdoel
Je bent bekend met de drie(3) elementen die samen de organisatie van een les vormen.
Je bent bekend met de drie(3) functies van organiseren;
Je bent bekend met de richtlijnen van de functies van het organiseren.
Schrijf de woorden van BWOM op:
Leg in eigen woorden uit wat het effect is van een goede organisatie?
Welke veiligheidsmaatregelen kan jij als lesgever nemen?
Plaats van organisatie in het didactisch model
Organiseren
De elementen tijd, ruimte, materiaal, de groep en jezelf als lesgever, in de les zodanig regelen, dat er een goedlopend geheel ontstaat.
Drie van deze elementen (deelnemers, materiaal en lesgever) samen zijn de opstelling.
Slechte organisatie
ongelukken
tijdverlies
weinig resultaat
weinig intensiteit
onrust
onzekerheid
slechte concentratie
weinig plezier
het niet halen van je doelstelling
Functies van organiseren
Veilig
Intensief
Doelmatig
Functies van organiseren | veilig
Je wilt te allen tijde ervoor zorgen dat je les veilig verloopt. Je kunt in ieder geval een aantal maatregelen nemen:
Controleer je materiaal voor en tijdens de les / training;
Gebruik materiaal op de juiste wijze;
Verleen hulp of laat hulpverlenen waar nodig;
Denk na over jouw positie en die van de deelnemers tijdens de les.
Functies van organiseren | Intensief
Een goedgeorganiseerde les leidt tot een intensieve les. Je hebt namelijk altijd als doel dat je deelnemers veel bewegen.
Je bent altijd op zoek naar een zo intensief mogelijke les zonder dat de kwaliteit van je les naar beneden gaat.
Richtlijnen om je les te intensiveren:
werk met dezelfde groep(grootte)
Creeer veel oefenplekken
Zet vooraf klaar, of laat mensen helpen met klaarzetten / ombouwen
Voorkom onderbrekingen in je les
Kies voor intensievere organisatievormen (stroomvorm, circuit, parcours)
Functies van organiseren | Doelmatig
Je wilt er vanzelfsprekend alles aan doen om je doel te bereiken. Kies tijdens het lesgeven voor activiteiten die zinvol zijn. Doe dus zo min mogelijk dingen die niets te maken hebben met jouw doelstelling.
Richtlijnen voor doelmatigheid:
Kies de juiste vorm bij jouw doel
Kies voor veel oefenbeurten/momenten
Laat deelnemers oefenen op het eigen niveau
Functies van organiseren | VID-regel
Bij elke les is het belangrijk om je af te vragen of je organisatie wel veilig, intensief en doelmatig verloopt. De organisatie van je les moet altijd aan deze regel voldoen!
Volgende week
Vervolg hoofdstuk 4: organisatie
Herhaling periode 1
Les- en leidinggeven Theorie
Periode 2 | Leerjaar 1
Les 2
Programma van vandaag
Vooruitblikken periode 2
herhaling les 1
Vandaag
Hoofdstuk 5, leereenheid §1, §2 en §4
Deel 2
Lesdoel
Aan het einde van de les ben je bekend met drie(3) belangrijke vaardigheden die betrekking hebben tot een opstelling
Je bent bekend met de zes(6) W's die horen bij het aanpassen van een opstelling
Je herkent minimaal drie(3) basisopstellingen en kan deze benoemen
Beschrijf de VID-regel en wat jij hier als lesgever in jouw organisatie mee moet.
Geef twee richtlijnen aan hoe je de veiligheid van een les kan verhogen
Geef twee richtlijnen aan hoe je de intensiteit van een les kan verhogen
Hoe kan ik de doelmatigheid van een les vergroten?
Door vooraf mijn les op te bouwen
Door deelnemers te laten oefenen op het eigen niveau
Door voor en tijdens de les mijn materiaal te controleren
Door veel oefenplaatsen te creëren
5.4 Opstellingen
Drie belangrijke vaardigheden:
Het komen tot een opstelling
het aanpassen van een opstelling
Het veranderen van een opstelling
Het komen tot een opstelling
Voorbereiding:
materiaal
deelnemers
Lesgever
Instructie
Opdracht doelen
Het aanpassen van een opstelling
Loopt de organisatie:
Is het veilig
Intensief genoeg?
Snapt iedereen het?
Het veranderen van een opstelling
Gebruik je vooral bij een wisseling van kern of van warming-up of eindspel
Zo snel en efficiënt mogelijk
laat deelnemers helpen
Houd zelf het overzicht
Wat is het verschil tussen veranderen en aanpassen?
De 6 W's | Aanpassen en veranderen van opstelling
Wie moet de opdracht uitvoeren?
(Eén deelnemer, een groepje?)
Wat moeten ze doen?
(Ophalen, pakken, verplaatsen)
Waar moet het gebeuren?
(Waar moet het staan of liggen?)
Wanneer moet het gebeuren?
(Op teken, als de ander klaar is?)
Waarlangs moeten de deelnemers de opdracht uitvoeren?
(langs de lijn; in een baan?)
Wat moeten ze daarna doen als ze klaar zijn?
(Zitten, staan, wachten, of mogen ze iets anders doen?)
Basisopstellingen
We bespreken een aantal opstellingen die het vaakst
voorkomen bij de uitleg van jouw les of training:
Halve-cirkel of hoefijzeropstelling
Vrije opstelling
Front-rij opstelling
Basisopstellingen
Ook bespreken we een aantal organisatievormen
om deelnemers te laten deelnemen aan de les of training:
Bewegingsbaan
Stroomvorm
Stationvorm
Vormen met twee- drie of- viertallen
We kunnen er veel meer bedenken!
Denk na over de opstellingen binnen jouw les. Heb je de juiste gekozen?
(rekening houden met de VID-regel)
TIPS: organisatie op papier
Denk goed na over de organisatievorm: welke kies je, en waarom? Sluit dit aan bij je lesdoel?
Maak gebruik van een legenda (zie rechts):
Denk na over je randvoorwaarden
Waar geef je les?
Zijn er andere lesgevers tegelijkertijd
Lesdoel
Aan het einde van de les ben je bekend met drie(3) belangrijke vaardigheden die betrekking hebben tot een opstelling
Je bent bekend met de zes(6) W's die horen bij het aanpassen van een opstelling
Je herkent minimaal drie(3) basisopstellingen en kan deze benoemen
Aan het einde van de les ben je bekend met de zes(6) verschillende organisatiemomenten
Volgende les
Vervolg hoofdstuk 5: organisatie
Paragraaf 5: organisatie van het spel
Paragraaf 6: differentiatie
Les- en leidinggeven Theorie
Periode 2 | Leerjaar 1
Les 3
Programma van vandaag
Inchecken
herhaling les 1 & 2
Vandaag
Hoofdstuk 5, leereenheid §5 en §6
Deel 2
Lesdoel
Aan het einde van de les ben je bekend met de zes(6) verschillende organisatiemomenten
Aan het einde van de les ben je bekend met de verschillende manieren om de organisatie van een spel tot stand te brengen.
Belangrijke organisatiemomenten
Om een les VID te laten verlopen, is het noodzakelijk om te bedenken op welke momenten er rondom jouw les een goede organisatie vereist is:
Belangrijke organisatiemomenten
Organisatie van een spel
Eén van de lastigste onderdelen voor ons als lesgever, is het organiseren van een spel(vorm):
Kan snel leiden tot onoverzichtelijke situaties;
Uitleg duurt vaak (te) lang;
Gebeuren meerdere dingen tegelijkertijd.
Kent vaak 3 fases:
voor het spel
tijdens het spel
na het spel
Organisatie van een spel
Voor het spel:
Organisatie van een spel
Tijdens het spel:
Organisatie van een spel
Tijdens het spel:
Verwerkingsopdrachten
Aantal vragen die je zelfstandig gaat verwerken in een word document of op papier
Verwerkingsopdrachten
Vraag 1: Wat zijn de zes(6) organisatiemomenten?
Vraag 2: Geef bij elk organisatiemoment twee(2) belangrijke acties van de lesgever
Verwerkingsopdrachten
Neem als uitgangspunt een tikspel, trefbalspel, jagerbalspel. Jouw groep kent het spel nog niet!
Vraag 3: leg uit hoe je de spelregels van het door jouw gekozen spel duidelijk gaat maken.
Vraag 4: Welke spelregels leg je vooraf uit? En waarom?
Vraag 5: Welke spelregels leg je pas uit tijdens het spel (op welk moment, hoe?). En waarom?
Verwerkingsopdrachten
Maak een keuze voor een spelsport (bijvoorbeeld voetbal, hockey, korfbal, volleybal, basketbal of handbal). Je besluit op drie kleine veldjes het spel te spelen. Je wilt ongeveer even sterke partijen. Je hebt zeventien SB-deelnemers.
Vraag 6: Op welke manieren kom je tot partijen? Beschrijf zoveel mogelijk verschillende manieren en leg voor elke manier uit waarom die mogelijk werkt?
Vraag 7: Hoe ga je 17 deelnemers en verdelen en hoe laat je ze tegen elkaar spelen? Bedenk dat er verschillende manieren zijn (denk out-of-the-box)
Lesdoel
Aan het einde van de les ben je bekend met de zes(6) verschillende organisatiemomenten
Aan het einde van de les ben je bekend met de verschillende manieren om de organisatie van een spel tot stand te brengen.
Volgende les
Vervolg hoofdstuk 4: planning & lesopbouw
Paragraaf: 1, 3 en 4
Les- en leidinggeven Theorie
Periode 2 | Leerjaar 1
Lesweek 4
Programma van vandaag
Inchecken
herhaling week 1 t/m 3
Vandaag
Hoofdstuk 4, leereenheid §3 en §4
Lesdoel
Aan het einde van de les ben je bekend met de definitie van een planning en de drie(3) verschillende functies die horen bij een planning.
Aan het einde van de les ben je bekend met verschillende manieren voor het maken van een planning
Verwerkingsopdrachten
Neem als uitgangspunt een tikspel, trefbalspel, jagerbalspel. Jouw groep kent het spel nog niet!
Vraag 3: leg uit hoe je de spelregels van het door jouw gekozen spel duidelijk gaat maken.
Vraag 4: Welke spelregels leg je vooraf uit? En waarom?
Vraag 5: Welke spelregels leg je pas uit tijdens het spel (op welk moment, hoe?). En waarom?
Beschrijf de 6 belangrijkste organisatiemomenten
Leg uit waarom een spel een van de moeilijkste activiteiten is om te organiseren
Geef 3 tips aan iemand die een goede lesvoorbereiding wilt maken.
Planning
Je wilt wat met je SB-deelnemers bereiken. Of dit nu gaat om Ajax spelers of kleuters. Om wat (doel) te bereiken, heb je een plan nodig.
Als je een groot doel wilt bereiken,
knip je je doel op in subdoelen.
Doelen zijn altijd gekoppeld
aan een bepaalde tijd.
Planning
Bij het maken van een planning hoort het volgende:
Het bepalen van het einddoel
Het bepalen van subdoelen (tussendoelen)
Het bepalen van het tijdpad
Het koppelen van acties & werkzaamheden aan de subdoelen
Planning | Voorbeeld
Functies van een planning
Het maken van een planning helpt je om je doel te bereiken. De planning kent drie(3) verschillende functies:
Steunfunctie
Afstemmingsfunctie
Verantwoordingsfunctie
Verschillende soorten planning
Je kunt op verschillende manieren een plan maken, over het algemeen zijn er twee(2) manieren:
op basis van tijd
Gesloten planning
Open planning
op basis van de situatie
Marcoplanning (Lange termijn)
Mesoplanning (middellange termijn)
Microplanning (korte termijn)
Verschillende soorten planning
op basis van tijd
Gesloten planning
Trainer bepaald. Geen inbreng sporters / groep. Vaak bij wedstrijd- topsport.
Open planning
Bepalen samen met de groep. Planning is flexibel. Vaak bij recreatiesport
Je kan ook een combinatie van beide doen! (Vaak bij jeugd!)
Verschillende soorten planning
op basis van de situatie
Marcoplanning (Lange termijn)
Mesoplanning (middellange termijn)
Microplanning (korte termijn)
Verschillende soorten planning | voorbeeld
Leg uit welke 3 functies horen bij een planning
Leg uit welke 2 soorten planning er zijn.
Leg in jouw woorden uit wat het effect is van een goede planning voor jou als lesgever
Leg in jouw woorden uit wat het effect is van een goede planning voor jou als lesgever
Lesvoorbereiding
Werken aan de lesvoorbereiding.
Lesdoel
Aan het einde van de les ben je bekend met de definitie van een planning en de drie(3) verschillende functies die horen bij een planning.
Aan het einde van de les ben je bekend met verschillende manieren voor het maken van een planning
Les- en leidinggeven
Schema deze week
Let op:
deadline a.s. woensdag!
Streven naar 6. Mocht het niet lukken, dan 4.
Volgende les
Vervolg hoofdstuk 4: planning & lesopbouw
Paragraaf: 1, 3 en 4
Les- en leidinggeven Theorie
Periode 2 | Leerjaar 1
Lesweek 6
Programma van vandaag
Inchecken
herhaling week 1 t/m 5
Vandaag
Hoofdstuk 6, leereenheid §3 t/m §6
Lesdoel
Aan het einde van de les ben je bekend met de begrippen bewegingsvorm en de plaats hiervan in het didactisch model
Ook ben je bekend met de vier(4) verschillende functies van bewegingsvormen
Verder heb je kennis van en ervaring met de twee(2) categorieën van eisen aan bewegingsvormen
Zelfstandig lezen
Hoofdstuk 6, sportleider als lesgever
paragraaf: 3 & 4
Beweginsvormen
Bewegingsvormen zijn alle sport- en bewegingsactiviteiten die de sportleider laat uitvoeren door de SB-deelnemers om de doelstellingen te bereiken.
Het gaat dus echt om de activiteiten in jouw les
Functies van bewegingsvormen
Bewegingsvormen kennen verschillende functies, namelijk:
Bewegen om te om te ontspannen en recreëren;
Bewegingsvormen gericht op maatschappelijke activering;
Bewegingsvormen gericht op sporttechniek en sporttactiek;
Bewegingsvormen gericht op stimulering van bewegingsvaardigheden.
Vraag: Bij welke functie ligt ligt onze focus als sport- en bewegingsleiders?
Opdracht
Hoofdstuk 6, sportleider als lesgever
paragraaf: 7 (verwerkingsopdrachten)
Maak opdracht 3: functie van bewegingsvormen
Kiezen van bewegingsvormen
Nadat je de doelstellingen en de beginsituatie hebt bepaald, ga je pas nadenken over de activiteiten of de inhoud.
Om tot een juiste bewegingsvorm te komen, moet je rekening houden met factoren. Over het algemeen zijn er twee categorieën van eisen aan bewegingsvormen:
didactische eisen
eisen gesteld aan de bewegingsvorm
Opdracht
Else, trainster van een softbalvereniging heeft voor een beginnend team deze doelstelling voor de eerste weken: De spelers moeten het eindspel softbal kunnen spelen en daarbij de basistechnieken van het spel toepassen.
Kies een aantal bewegingsvormen die Else kan kiezen om de doelstelling te bereiken.
De twee categorieën van eisen aan bewegingsvormen
Didactische eisen:
Aansluiten bij beginsituatie
Bijdragen aan het behalen van de doelstelling
Gebaseerd op de evaluatie van voorgaande lessen
Eisen gesteld aan de bewegingsvormen:
Veilig
Betekenisvol
Voldoende belevingswaarde en afwisseling hebben
Optimale intensiteit
Differentiatie mogelijk maken
Methodisch goed opgebouwd zijn
Opdracht
Hoofdstuk 6, sportleider als lesgever
paragraaf: 7 (verwerkingsopdrachten)
Maak opdracht 5: Eisen aan bewegingsvormen
Opdracht
Kijken: Volleybaltraining 19-01-2011 - YouTube
Beoordeel de bewegingsvormen op grond van deze vijf criteria:
veilig
betekenisvol
voldoende belevingswaarde en afwisseling
optimale intensiteit
differentiatie mogelijk maken.
Lesdoel
Aan het einde van de les ben je bekend met de begrippen bewegingsvorm en de plaats hiervan in het didactisch model
Ook ben je bekend met de vier(4) verschillende functies van bewegingsvormen
Verder heb je kennis van en ervaring met de twee(2) categorieën van eisen aan bewegingsvormen
Les- en leidinggeven
Schema deze week:
Woensdag:
Jesper; Floor; Jenna; Nikky; Lars (BU); Daan (BU)
Donderdag:
Lars (BU); Daan (BU); Timo; Melle;
Jason; Finn; Rosa (BU); Dean (BU)
(BU) = Eventueel eerste les erna
Streven naar 6. Mocht het niet lukken, dan 4.
Lesvoorbereiding
Werken aan de lesvoorbereiding.
Volgende les
Vervolg hoofdstuk 6: bewegingsvormen
Paragraaf: 4 & 5
Les- en leidinggeven
Schema deze week:
Woensdag:
Jason, Finn, Rosa & Dean
Donderdag:
Jesper, Joost, Dani & Jeremy
Oefentoets
Zelfstandig maak je van elk hoofdstuk één vraag.
Totaal maak je dus 3 toetsvragen:
1 multiple-choice
1 ja/nee vraag
1 open vraag
Je voegt de (juiste) antwoorden toe aan je bestand.
Hebben hier 20 minuten de tijd voor.
Let erop dat je goede vragen stelt!
Oefentoets hoofdstuk 4
Leereenheid 4:
zelfstandig werken
9 vragen totaal
Nadat iedereen klaar is:
bespreken met je buurman of -vrouw (10 min).
Dan klassikaal
Onderwijsevaluatie P1 + P2
Als het doel wel helder is sluit de toetsvorm/afsluitvorm dan aan op het doel?
Als je terugkijkt op afgelopen periode, wat was er goed aan het onderwijs dat je hebt gekregen?
Zijn er dingen waar je tegenaan bent gelopen?
Les- en leidinggeven Theorie
Periode 2 | Leerjaar 1
Lesweek 7
Programma van vandaag
Inchecken
herhaling week 1 t/m 6
Vandaag
Hoofdstuk 6, leereenheid §3 t/m §6
Lesdoel
Ad
Zelfstandig lezen
Hoofdstuk 6, sportleider als lesgever
paragraaf: 5
Leg uit, wat volgens jou, bewegingsvormen zijn?
Je hebt als trainer een les gegeven waarbij jouw SB-deelnemers in kleine groepjes hebben gewerkt. Deze les liep niet goed. De deelnemers konden het zelfstandig werken nog niet voldoende aan. Wat voor aanpassingen zou jij bij jouw volgende les doen? En waarom?
Je gaat een turnles organiseren en wilt iets doen met balanceren. Geef een voorbeeld hoe jij deze les betekenisvol kan inrichten?
Methodiek
Methodiek is:
Stapsgewijze, gefaseerde opbouw van specifieke bewegingsvormen om zo efficiënt mogelijk tot een bepaald doel te komen.
Methodiek
Je kunt aan de methodiek algemene eisen stellen, namelijk:
Bewegingsvormen oplopend van makkelijk naar moeilijk;
De bewegingsvorm sluit aan bij wat leerlingen al kennen/kunnen;
Bewegingsvormen opbouwen van enkelvoudig naar complex;
De situatie of de opdracht veranderen (leergang / differentiatie)
Van veel rust naar weinig rust
Van makkelijk naar moeilijk
Sluit aan bij beginsituatie
Van enkelvoudig naar complex
Veranderen van situatie of opdracht
Je beheerst de handstand en gaat verder met handstand over de kast
Van makkelijk naar moeilijk
Sluit aan bij beginsituatie
Van enkelvoudig naar complex
Veranderen van situatie of opdracht
In plaats van dribbelen met de rechterhand, nu dribbelen met de linkerhand.
Van makkelijk naar moeilijk
Sluit aan bij beginsituatie
Van enkelvoudig naar complex
Veranderen van situatie of opdracht
Van lay-up uit stand naar dribbel met lay-up.
Van makkelijk naar moeilijk
Sluit aan bij beginsituatie
Van enkelvoudig naar complex
Veranderen van situatie of opdracht
In plaats van passen in 2-tallen nu passen in een wedstrijdsituatie
Van makkelijk naar moeilijk
Sluit aan bij beginsituatie
Van enkelvoudig naar complex
Veranderen van situatie of opdracht
Methodiek | Makkelijk > Moeilijk
Handstandvormen met nadruk op de opzwaaibeweging van de benen.
Minivolleybal 2:2 in breedte van de zaal met aangepaste regels.
Handstandvormen met nadruk op de strekking van de voeten.
Volledig volleybal 6:6 met de officiële spelregels.
Methodiek | Enkelvoudig > Complex
Het oefenen van de borstcrawl
Het dribbelen met een bal over een lengte van een veld.
Het oefenen van de borstcrawl in combinatie met keerpunten
Het dribbelen met een bal over het lengte van het veld en passeren en scoren.
Methodiek | Situatie of opdracht aanpassen
Balanceren 10cm boven de grond
Salto voorover, waarbij je inspringt vanuit het wandrek in de trampoline.
Balanceren 10 meter boven de grond
Salto voorover waarbij je inspringt vanuit een aanloop op de grond in de trampoline
Het aanleren van bewegingen
Gangbaar is dat er twee(2) methoden zijn om nieuwe bewegingen aan te leren:
deelmethoden
totaal methoden
Het aanleren van een beweging
Voordelen:
Nadelen:
Methodische-didactische hulpmiddelen
Voorbeelden:
het gebruik van drijfmiddelen bij het leren zwemmen
een ballenkanon bij een tennistraining
het gebruik van een grotere, lichtere bal bij het lesgeven in de bovenhandse volleybaltechniek aan jonge kinderen
het gebruik van een saltogordel bij het aanleren van de dubbele salto
het gebruik van pylonen om veldjes af te bakenen of om bepaalde looplijnen aan te duiden of afzetmomenten aan te geven.
Opdracht
Hoofdstuk 6, sportleider als lesgever
paragraaf: 7 (verwerkingsopdrachten)
Maak opdracht 11 t/m 13
Eerst een lay-up vanuit stilstand. Vervolgens vanuit 3-pas > dribbel > met weerstand van een tegenstander > in wedstrijdvorm.
Deelmethode
Totaalmethode
Het aanleren van een smash vanuit aanloop met een bal is een voorbeeld van
Deelmethode
Totaalmethode
Les- en leidinggeven
Schema deze week:
Woensdag:
Jason, Finn, Rosa; Dean
Donderdag:
Jesper, Joost, Floor & Ilias
Volgende les
Oefentoetsen hoofdstuk 4, 5 & 6