VB Thema 4 VPKB 3: hechtingen

• newEditor
• Verpleegkunde
• Hoger onderwijs

VB Thema 4 VPKB: hechtingen

Sylvester Vanden Eede & Elke Delmote

15/12/2025

Wat heeft een wonde nodig om goed te genezen?

Antwoorden die je verwacht:

proper houden

geen infectie

rust

zuurstof / bloed

wondranden sluiten

👉 Brug naar les:

“Hechtingen helpen net om dit allemaal mogelijk te maken.”

Wat zou er gebeuren indien hier geen hechtingen geplaats zouden zijn?

infectierisico

open wond

trage genezing

lelijk litteken

Wat zijn de fasen van wondgenezing?

Coagulatie

Ontsteking

Proliferatie

Remodellering

In welke fase zit een gehechte wonde?

Lesdoelen

1. De student kan de verschillende soorten hechtingsmaterialen en hechtingswijzen correct opsommen en benoemen.

2. De student kan uitleggen wat de proliferatiefase is en verklaren waarom hechtingen in deze fase noodzakelijk zijn voor een goede wondgenezing.

3. De student kan de basisprincipes en hygiënische regels correct toepassen bij het verwijderen van hechtingen.

4. De student kan bij een gehechte wond de wondtoestand analyseren en bepalen of hechtingen volledig, gedeeltelijk of nog niet mogen worden verwijderd.

5. De student kan tijdens het verwijderen van hechtingen afwijkingen herkennen, beoordelen wanneer het verwijderen moet worden stopgezet en tijdig de arts verwittigen.

6. De student kan een gestructureerd stappenplan uitvoeren voor het veilig verwijderen van hechtingen, met aandacht voor:

   • hygiëne en asepsis

   • wondondersteuning

   • observatie en rapportage.

1. Wat zijn hechtingen en waarom gebruiken we ze?

Hechtingen zijn middelen om wondranden samen te brengen en zo de wondgenezing te bevorderen.

1. Wat zijn hechtingen en waarom gebruiken we ze?

Functies van hechtingen:

• Brengen wondvlakken tegen elkaar ==> geen ophoping van bloed/wondvocht

• Lager infectierisico

• Bevorderen samengroei van weefsels

• Ondersteunen de vorming van capillairen ==> betere bloedvoorziening

• Laten het weefsel normale spanning dragen

• Zorgen voor een mooier (esthetisch) litteken

Link met theorie wondgenezing: vooral belangrijk in de proliferatiefase.

Wat is de proliferatiefase?

De proliferatiefase is de tweede fase van de wondgenezing.
Ze start ongeveer vanaf dag 3 na het ontstaan van de wond en duurt enkele weken.

Wat gebeurt er in deze fase?

In deze fase probeert het lichaam de wond actief te herstellen:

er worden nieuwe bloedvaatjes (capillairen) gevormd

er ontstaat nieuw bindweefsel (granulatieweefsel)

de wondranden trekken naar elkaar toe

de huid begint zich opnieuw te sluiten

👉 De wond wordt dus opgevuld en gesloten, maar is nog kwetsbaar.

Op welke manieren kunnen we een wonde sluiten?

2. Soorten hechtingsmaterialen

Er zijn vier grote groepen:

1. Hechtingsdraden

2. Wondhaakjes

3. Wondstrips

4. Wondlijm

3. Hechtingsdraden

3.1 Resorbeerbare hechtingsdraden

• Meestal voor inwendige hechtingen

• Lossen spontaan op, moeten niet verwijderd worden

• Mogen niet te snel oplossen ==> anders gaat de wond open

Vicryl®: verlies treksterkte ± 30 dagen, volledig opgelost na 60–90 dagen

Monocryl®: verlies treksterkte ± 21 dagen, volledig opgelost na 90–120 dagen

3. Hechtingsdraden

3.1 Resorbeerbare hechtingsdraden

Factoren die resorptiesnelheid beïnvloeden:

• Type draad

• Aanwezigheid van infectie ==> afbraak verloopt sneller

• Soort weefsel ==> goed of slecht doorbloed

• Algemene toestand van de patiënt ==> bv. voedingstoestand, diabetes

Goed doorbloed weefsel (bv. spier, mondslijmvlies):

snellere stofwisseling

hechting resorbeert sneller

Slecht doorbloed weefsel (bv. pezen, vetweefsel):

tragere resorptie

3. Hechtingsdraden

3.2 Niet-resorbeerbare hechtingsdraden

• Moeten verwijderd worden

• Huidhechtingen

4. Verschillende hechtingswijzen

4.1 Enkelvoudige hechtingen

Types:

• Enkelvoudig geknoopte hechting

• Enkelvoudige horizontale matrasnaad (Donati)

• Enkelvoudige verticale matrasnaad (Donati)

4. Hechtingen

4.1 Enkelvoudige hechtingen

Enkelvoudige geknoopte hechting

4. Hechtingen

4.1 Enkelvoudige hechtingen

Horizontale matrassteek

4. Hechtingen

4.2 Doorlopende hechtingen

Wat is een belangrijk voordeel van een enkelvoudige hechting?

4. Verschillende hechtingswijzen

4.1 Enkelvoudige hechtingen

Voordelen:

• Bij loskomen van één hechting ==> wonde blijft grotendeels gesloten

• Minder kans op verspreiding van infectie

• Kunnen gefractioneerd verwijderd worden

4. Verschillende hechtingswijzen

4.1 Enkelvoudige hechtingen

Nadelen:

• Meer vreemd materiaal in de wonde

• Hechten duurt langer

4. Verschillende hechtingswijzen

4.2 Doorlopende hechtingen

Types:

• Rechte of schuine doorlopende hechting

• Knoopsgatsteek

• Doorlopende horizontale matrasnaad

• Doorlopende verticale mastrasnaad

==> Vooral gebruikt bij ongelijke wondranden

==> Voorkomen dat wondranden naar binnen krullen

NADEEL: als één deel van de hechting loskomt, lost de volledige wonde

4. Hechtingen

4.2 Doorlopende hechtingen

Schuine doorlopende hechting

4. Hechtingen

4.2 Doorlopende hechtingen

Knoopgatssteek

4. Hechtingen

4.2 Doorlopende hechtingen

Doorlopende horizontale matrasnaad

4. Hechtingen

4.2 Doorlopende hechtingen

Doorlopende verticale matrasnaad

Wat is een belangrijk nadeel van een doorlopende hechting?

4. Verschillende hechtingswijzen

4.3 Intracutane hechtingen

• Hechting ligt in de huid

• Enkel begin- en eindpunt zichtbaar

• Vaak gecombineerd met wondstrips

Kenmerken:

• Technisch moeilijk

• Vereist goed opbouw van onderliggende lagen

• Resultaat: mooier litteken

4. Verschillende hechtingswijzen

4.3 Intracutane hechtingen

4. Verschillende hechtingswijzen

4.4 Extra ondersteunende hechtingen

==> Worden gebruikt bij risico op slechte wondgenezing (obesitas,...)

Doel:

• Druk wegnemen van gewone hechtingen

• Blijven langer ter plaatse

Vormen:

• Met steunplaten

• Met gummi

• Extra hechtingsdraden

4. Verschillende hechtingswijzen

4.4 Extra ondersteunende hechtingen

Steunplaten (Ventrofil)

5. Verwijderen van hechtingen

Algemene principes:

• Gebeurt altijd op voorschrift van de arts

• Vaak in twee fasen (gefractioneerd)

Tijdstip afhankelijk van:

• Type ingreep

• Toestand patiënt

• Toestand van de wonde

• Plaats incisie

• Type hechting

• Soort hechtingsmateriaal

5. Verwijderen van hechtingen

Techniek: 3 gouden regels:

1. Zo dicht mogelijk tegen de huid knippen

2. Geen draad van boven de huid door de wond trekken

3. Geen draad mag achterblijven

5. Verwijderen van hechtingen

Extra aandacht:

• Reinigen en/of ontsmetten voor en na verwijderen van hechtingen

• Wonde goed observeren

• Wondranden ondersteunen

• Rapporteren

5. Verwijderen van hechtingen

Enkelvoudige geknoopte hechting

5. Verwijderen van hechtingen

Enkelvoudige horizontale & verticale matrasnaad

5. Verwijderen van hechtingen

Doorlopende horizontale & verticale matrasnaad

6. Mogelijke complicaties

• Loslaten van huidlagen (ruptuur)

• Postoperatieve hernia

• Eventratie/ evisceratie ==> dringende heringreep

• Uitetteren van hechtingsdraden

• Reactie op resorbeerbaar materiaal

Hernia / eventratie

Evisceratie

7. Andere wondsluitingsmethoden

Wondhaken (nietjes)

Voordelen:

• Sneller plaatsen

• Kortere operatietijd

• Vlotte verwijdering

• Vaak mooier litteken

Skin stapler

Tang van Michel

7. Andere wondsluitingsmethoden

Wondstrips

Functies:

• Sluiten van kleine wonden

• Ondersteunen van hechtingen

• Verstevigen wondnaad

Voordelen:

• Pijnloos

• Weinig weefselreactie

• Minder infectierisico

• Mooi litteken

7. Andere wondsluitingsmethoden

Wondstrips

Voorwaarden:

• Huid niet te dik

• Geen beweging

Bij aanbrengen:

• Ontsmette droge huid

• Correcte handhygiëne

• Opletten bij infectie

Bij verwijderen:

• Correcte handhygiëne

• Huid ondersteunen

• Wondontsmetting

7. Andere wondsluitingsmethoden

Wondlijm:

• Dermabond

• Soms in combinatie met wondstrips

• Geschikt voor kleine, niet-spannende wonden