De landbouw ontstaat
De tijd van jagers en boeren
De landbouw ontstaat
De tijd van jagers en boeren
§1.1
Jagers en Verzamelaars
§1.2
De landbouw onstaat
§1.3
Egypte en de Nijl
§1.4
Goden en mummies
Lesprogramma
Voorkennis activeren
Lesdoel
Uitleg 1.2
Samen oefenen
Zelfstandig werken
Waarom woonden de jagers en verzamelaars niet op een vaste plek?
Voorkennisvraag
Je kunt beschrijven hoe de overgang van jagen-verzamelen naar landbouw verliep.
Je kunt de vier gevolgen noemen van de overgang van jagen-verzamelen naar landbouw.
Je kunt beschrijven wanneer de eerste boeren in Nederland woonden en hoe zij leefden.
AAN HET EINDE VAN DEZE LES KUN JE...
Rond 9.000 v. Chr: in Midden-Oosten gaan jagers-verzamelaars anders leven. Dat kwam door 3 redenen:
1) Er groeiden veel wilde graansoorten en bonen die geschikt waren om te verbouwen
2) Mensen gingen deze planten goed verzorgen. Ze gingen onkruid wieden en gaven water.
3) Het lukte om dieren te temmen. Deze getemde dieren noemen we vee. Ze werden gebruikt voor melk, vlees, wol en huid.. Het verbouwen van voedsel en houden van vee noemen we landbouw.
Door de overgang veranderde het bestaansmiddel.
Leerdoel:
Je kunt beschrijven hoe de overgang van jagen-verzamelen naar landbouw verliep.
Begrippen:
§1.2
De landbouw ontstaat
A
DeBoze burgers
Een langzame verandering
Begrippen:
akkerbouw
veeteelt
landbouw
economie
Hoe kan het dat de mensen op een gegeven moment wél op één plek konden blijven wonen?
Controlevraag
Cultureel
Politiek
Regels en regeerders
"Alles wat te maken heeft met hoe een land wordt bestuurd en hoe wetten worden gemaakt."
Economisch
Sociaal
Cultureel
Politiek
Regels en regeerders
"Alles wat te maken heeft met hoe een land wordt bestuurd en hoe wetten worden gemaakt."
Economisch
Geld en goederen
"Alles wat te maken heeft met de manier waarop mensen in hun onderhoud voorzien."
Sociaal
Cultureel
Pruiken, kruiken en gebruiken
"Alles wat te maken heeft met de ideeën van mensen, hun gewoontes, hun geloof, kunst en wetenschap."
Politiek
Regels en regeerders
"Alles wat te maken heeft met hoe een land wordt bestuurd en hoe wetten worden gemaakt."
Economisch
Geld en goederen
"Alles wat te maken heeft met de manier waarop mensen in hun onderhoud voorzien."
Sociaal
Cultureel
Pruiken, kruiken en gebruiken
"Alles wat te maken heeft met de ideeën van mensen, hun gewoontes, hun geloof, kunst en wetenschap."
Politiek
Regels en regeerders
"Alles wat te maken heeft met hoe een land wordt bestuurd en hoe wetten worden gemaakt."
Economisch
Geld en goederen
"Alles wat te maken heeft met de manier waarop mensen in hun onderhoud voorzien."
Sociaal
Wij en zij
"Alles wat te maken heeft met de verschillen tussen groepen mensen."
Waar past de verandering van bestaansmiddel het beste in?
Politiek, economisch, cultureel, sociaal gebied?
Controlevraag
Leerdoel:
Je kunt de vier gevolgen noemen van de overgang van jagen-verzamelen naar landbouw.
Begrippen:
- Sociale verschillen
§1.2
De landbouw ontstaat
B
DeBoze burgers
Grote gevolgen
Gevolgen van overgang jagen/verzamelen naar landbouw:
1. Vaste woonplek.
2. Meer voedsel en groeiende bevolking (dorpen).
3. Ontstaan sociale verschillen. Sommige mensen werden rijker en machtiger dan anderen.
4. Meer ziekten door samenwonen met vee.
Het ontstaan van de landbouw is hierdoor een van de belangrijkste veranderingen in het bestaan van de mensheid.
Waar ontstond de eerste landbouw?
Zuid-Afrika
Zuid-Amerika
Midden-Oosten
Australië
Waarom ontstond als eerste landbouw?
Wat was géén gevolg van het ontstaan van de landbouw?
Er was meer voedsel.
De sociale verschillen werden kleiner.
De kans op ziekte nam toe.
De bevolking groeide.
Waardoor werden de sociale verschillen groter?
Weten we het nog?
A
Een langzame verandering --> Vorige les
Leerdoel:
Je kunt beschrijven hoe de overgang van jagen-verzamelen naar landbouw verliep.
Begrippen:
akkerbouw
veeteelt
landbouw
B
Grote gevolgen --> Vorige les
Leerdoel:
Je kunt de vier gevolgen noemen van de overgang van jagen-verzamelen naar landbouw.
Begrippen:
-
C
Eerste boeren in Nederland --> Deze les
Leerdoel:
Je kunt beschrijven wanneer de eerste boeren in Nederland woonden en hoe zij leefden.
Begrippen:
-
economie
Aan de slag
1.2 De landbouw ontstaat
Deze les maken:
Opdr. 1 t/m 5
Blz. 25 t/m 27
Klaar: Woordzoeker begrippen
Volgende les afmaken 1.2
Eerste boeren in Nederland
Leerdoel:
Je kunt beschrijven wanneer de eerste boeren in Nederland woonden en hoe zij leefden.
Begrippen:
-
§1.2
De landbouw ontstaat
C
DeBoze burgers
De eerste boeren in Nederland
Rond 5300 voor Christus kwamen de eerste boeren in Nederland.
Ze leefden in kleine dorpen
Maakten aardewerk om voedsel op te slaan
Bouwden hunebedden voor hun doden
Aan de slag
Vorige les:
Opdr. 1 t/m 5
Blz. 25 t/m 27
Deze les afmaken 1.2
Blz. 29 t/m 32
Opdr. 6 t/m 12 (4 niet) + nakijken