Rekenen in de techniek: domeinen en toepassingen
Rekenen in de techniek: domeinen en toepassingen
Leerdoel van de les
Aan het einde van de les kun je rekenen toepassen bij procenten, verhoudingen, grootheden en eenheden, 2D/3D-oriëntatie en kwantitatieve informatie binnen techniek.
De vijf reken-domeinen
Het rekenexamen in de techniek bestaat uit: procenten, verhoudingen, grootheden en eenheden, 2D/3D-oriëntatie, en omgaan met kwantitatieve informatie.
Domein 1: procenten
Procenten komen vaak voor in technische berekeningen, zoals korting, verhoging en rendement.
Opgave 1: makkelijke procentensom
Een gereedschapskist kost €100. Er is 15% korting. Wat is de nieuwe prijs?
Opgave 2: makkelijke procentensom
Een machine gebruikt na onderhoud 8% minder stroom. Eerst was het verbruik 500 kWh per maand. Wat is het nieuwe verbruik?
Opgave 3: moeilijke procentensom
Het rendement van een motor stijgt met 17% tot 82%. Wat was het oorspronkelijke rendement?
Opgave 4: moeilijke procentensom
Een werkplaats verlaagt het afval met 22%. Eerst was er 90 kg afval per week. Na de verlaging gaat de productie met 20% omhoog. Hoeveel afval is er nu per week?
Domein 2: verhoudingen
Verhoudingen gebruik je om verhoudingen uit te rekenen, bijvoorbeeld bij mengsels of schaalmodellen.
Opgave 1: makkelijke verhoudingssom
Je mengt verf in de verhouding 3:2 (rood:blauw). Je gebruikt 12 liter rood. Hoeveel liter blauw heb je nodig?
Opgave 2: makkelijke verhoudingssom
Op een kaart met schaal 1:500 is een straat 6 cm lang. Hoe lang is de straat in werkelijkheid?
Opgave 3: moeilijke verhoudingssom
In een mengsel met 5 delen zand, 3 delen cement en 2 delen water gebruik je in totaal 200 kg. Hoeveel kg zand is er nodig?
Opgave 4: moeilijke verhoudingssom
Een auto rijdt gemiddeld 1 op 14. Hoeveel liter benzine verbruikt hij op een rit van 350 km?
Domein 3: grootheden en eenheden
Omrekeningen tussen meters, centimeters, liters en kilo’s zijn belangrijk in techniek. Ook snelheid en inhoud komen vaak voor.
Opgave 1: makkelijke eenhedensom
Een kabel is 2,4 meter lang. Hoeveel centimeter is dat?
Opgave 2: makkelijke eenhedensom
In een tank zit 2,75 m³ water. Hoeveel liter water is dit?
Opgave 3: moeilijke eenhedensom
Een heftruck tilt 1245 kg. Hoeveel ton is dit afgerond op twee decimalen?
Opgave 4: moeilijke eenhedensom
Een auto rijdt met 90 km/h. Hoeveel meter legt hij af in 50 seconden?
Domein 4: 2D/3D-oriëntatie
Bij technische tekeningen is het belangrijk om te kunnen rekenen met oppervlaktes, volumes en schaal.
Opgave 1: makkelijke 2D-som
Een rechthoekig bord is 60 cm bij 80 cm. Wat is de oppervlakte in cm²?
Opgave 2: makkelijke 3D-som
Een blok heeft een lengte van 5 cm, breedte van 4 cm en hoogte van 10 cm. Wat is het volume in cm³?
Opgave 3: moeilijke schaalvraag
Een modelauto heeft schaal 1:18. De echte auto is 4,50 m lang. Hoe lang is het model?
Opgave 4: moeilijke 2D/3D-som
Teken een ruimte van 5x6 meter op schaal 1:50. Hoe lang wordt de kamer op tekening?
Domein 5: kwantitatieve informatie
Kwantitatieve informatie gebruik je om gegevens te verwerken, bijvoorbeeld uit tabellen of grafieken.
Opgave 1: makkelijke tabelsom
Uit een tabel blijkt dat jongeren van 6-9 jaar 67% van hun tijd aan televisie besteden (van 126 min). Hoeveel minuten is dit?
Opgave 2: makkelijke grafieksom
Volgens een grafiek besteden jongeren van 13-16 jaar 310 min per dag aan media. Wat is dit in uren en minuten?
Opgave 3: moeilijke tabelsom
Jongeren van 17-19 jaar besteden 220 min per dag aan media. 39% is televisie. Hoeveel minuten aan andere media (niet tv)?
Opgave 4: moeilijke gegevensvraag
Jongeren van 10-12 jaar besteden 180 min per dag aan media. 25% is internet. Wat is het verschil in aantal minuten internet tussen 10-12 jaar en 13-16 jaar (13-16: 310 min, 30% internet)?