Les 1. Van Jodendom naar Christendom

• Godsdienst
• Levensbeschouwing
• Middelbare school
• vmbo k, g, t, mavo
• Leerjaar 3,4

Onder het Romeinse juk

Inleiding: Onder het Romeinse juk – Israël in de tijd van Jezus

In de tijd van Jezus stond het Joodse volk onder de heerschappij van het Romeinse Rijk. Dit betekende dat ze leefden onder een buitenlandse overheerser, die hun vrijheid beperkte, belastingen oplegde en geweld niet schuwde. Tegelijkertijd hield het Joodse volk vast aan hun eigen geloof, tradities en hoop op bevrijding.

Deze periode was een tijd van spanningen en verwachtingen. Veel Joden verlangden naar een Messias: een door God gezonden redder die hen zou bevrijden van het Romeinse juk. Jezus trad op in deze complexe wereld, waarin religieuze leiders, Romeinse machthebbers en gewone mensen allemaal hun eigen hoop en belangen hadden.

In deze les verkennen leerlingen hoe de politieke en religieuze context van die tijd invloed had op het leven van mensen én op de manier waarop Jezus werd gezien en ontvangen.

Leerdoelen

• Je kunt in grote lijnen de geschiedenis van het Joodse volk uitleggen.
  
• Je kunt uitleggen wie Judas de Galileeër was.
  
• Je weet wie de machthebbers waren over Israël in de tijd van Jezus.
  
• Je kunt uitleggen waarom de streek Galilea belangrijk is.
  
• Je begrijpt waarom Jeruzalem en met name de tempel zo belangrijk was.
  
• Je kunt de volgende woorden uitleggen: Farizeeën, Zeloten en Essenen.
  
• Je bent instaat om het begrip "God van het verbond" uit te leggen.
  
• Jij weet wat het woord apocalyptiek inhoudt.

 

Terug in de tijd: Koning David  1060 tot 970 v Chr.

Koning David een belangrijke figuur in het oude Israël.  Vroeger was hij herder maar later werd hij koning over het hele land.

Hij versloeg de reus Goliath met alleen een steen en een slinger. Dit maakte hem heel populair bij het volk en bij koning Saul.

David is beroemd vanwege zijn moed, zijn talent voor muziek (hij schreef veel psalmen) en zijn sterke geloof in God.

Koning David wordt traditioneel gedacht te hebben geleefd rond de 11e eeuw voor Christus. Hij wordt beschouwd als een van de belangrijkste figuren in de geschiedenis van het oude Israël en wordt vaak geassocieerd met de uitbreiding van het koninkrijk Israël, de stichting van Jeruzalem als hoofdstad, en zijn rol als psalmist, waarbij hij veel psalmen in de Bijbel zou hebben geschreven.

Volgens de Bijbel was koning David een belangrijke figuur in het oude Israël. Hij begon zijn leven als een eenvoudige herder en werd later de tweede koning van Israël, na Saul. David staat bekend om zijn moed, zijn muzikale talenten (hij wordt gezien als de auteur van veel psalmen) en zijn diepe toewijding aan God. Hij versloeg de reus Goliath met slechts een steen en een slinger, wat hem de gunst van het volk en koning Saul opleverde. Na Saul's dood werd David koning en hij regeerde over Israël vanuit Jeruzalem. Zijn koningschap was echter niet zonder strijd en intriges, inclusief zijn eigen fouten en zonden, zoals zijn affaire met Bathseba en zijn moord op haar man, Uria. Ondanks deze tekortkomingen wordt David vaak geprezen als een man naar Gods hart vanwege zijn oprechte berouw en zijn verlangen om God te dienen.

Wat zijn psalmen? Hoeveel psalmen zijn er?

Koning Salomo

Koning Salomo 

<div>Koning Salomo was een van de beroemdste koningen in de geschiedenis van het oude Israël. Hij was de zoon van koning David.<br></div>

Salomo was heel erg wijs, zo wijs dat zijn wijsheid overal bekend was volgens de Bijbel.

Salomo heeft veel dingen laten bouwen, zoals de eerste tempel in Jeruzalem.&nbsp;

Salomo had heel veel vrouwen.&nbsp; Deze vrouwen brachten hun eigen goden mee. Soms deed hij mee met het eren van die goden.

<div>Omdat hij niet altijd naar God luisterde splitste het rijk zich na zijn dood in twee delen.<br></div>

Koning Salomo was een van de meest bekende en invloedrijke heersers in de geschiedenis van het oude Israël. Hij was de zoon van koning David en regeerde na zijn vader over Israël, rond de 10e eeuw voor Christus. Salomo staat bekend om zijn wijsheid, die legendarisch was volgens de Bijbel. Een van zijn meest beroemde daden was het oplossen van een geschil tussen twee vrouwen die beweerden de moeder te zijn van hetzelfde kind, door voor te stellen het kind in tweeën te snijden, waarbij de ware moeder zich bekendmaakte om het leven van het kind te redden. Salomo wordt ook herinnerd om zijn bouwprojecten, waaronder de bouw van de eerste tempel in Jeruzalem, die een belangrijk religieus en politiek symbool werd voor het volk van Israël. Hij was een rijke koning die bekend stond om zijn wijsheid, rijkdom en vredige heerschappij gedurende een groot deel van zijn bewind.

Vragen

1. Wat betekent de naam Salomo?
   
2. Hoe lang regeerde hij?
   
3. Van welke Bijbelboeken zou hij de schrijver zijn?

WAT

HAND?

IS 

HIER 

AAN DE 

Wat is hier aan de hand?

Een van zijn meest beroemde daden was het oplossen van een geschil tussen twee vrouwen die beweerden de moeder te zijn van hetzelfde kind, door voor te stellen het kind in tweeën te snijden, waarbij de ware moeder zich bekendmaakte om het leven van het kind te redden.

Wat is de naam van de eerste koning van Israël?

1. David
2. Salomo
3. Hizkia
4. Saul

<b>Voor de scheuring...
</b><div>
</div><div>1 rijk met daarin de 12 stammen van Israël</div>

<b>Na de scheuring 932 v. Chr.</b><div>2 rijken:
</div><div>- Israël met 10 stammen
</div><div>- Juda met 2 stammen</div>

De stammen van Israël

Voor de scheuring verwijst naar de periode voordat het koninkrijk Israël verdeeld raakte in twee delen: het noordelijke koninkrijk Israël en het zuidelijke koninkrijk Juda. In deze periode was Israël een verenigd koninkrijk onder het leiderschap van koningen zoals Saul, David en Salomo. Onder koning Saul werd het koninkrijk Israël gevestigd, gevolgd door David, die het koninkrijk uitbreidde en Jeruzalem tot hoofdstad maakte, en Salomo, die de eerste tempel bouwde.

Deze periode wordt vaak beschouwd als een gouden tijdperk in de Israëlische geschiedenis, gekenmerkt door politieke stabiliteit, economische voorspoed en culturele bloei. Het was ook een tijd van grote religieuze betekenis, met de bouw van de tempel in Jeruzalem als het religieuze centrum van het volk Israël. Echter, na de dood van Salomo ontstonden er conflicten en spanningen, wat uiteindelijk leidde tot de scheuring van het koninkrijk in twee afzonderlijke entiteiten.

De scheuring van het koninkrijk Israël in twee delen, het noordelijke koninkrijk Israël en het zuidelijke koninkrijk Juda, werd veroorzaakt door een combinatie van politieke, religieuze en sociale factoren.

Een belangrijke factor was de ontevredenheid onder de stammen van Israël over de heerschappij van koning Rehabeam, de zoon van koning Salomo. Na de dood van Salomo kwamen de stammen bijeen om Rehabeam te vragen om hun zware lasten te verlichten. Rehabeam weigerde echter naar hun verzoeken te luisteren, wat leidde tot een opstand onder leiding van Jerobeam, een voormalige functionaris van Salomo.

Jerobeam werd koning van het noordelijke koninkrijk Israël, dat de tien noordelijke stammen omvatte. Het zuidelijke koninkrijk Juda, met Jeruzalem als hoofdstad, werd geregeerd door Rehabeam en omvatte de stammen Juda en Benjamin, evenals delen van de stam Levi.

De religieuze factor speelde ook een rol, aangezien Jerobeam vreesde dat de aanbidding in Jeruzalem, waar de tempel stond, de loyaliteit van zijn volk aan hem zou ondermijnen. Daarom richtte hij alternatieve heiligdommen op in Dan en Betel, waarbij hij gouden kalveren installeerde als symbolen van aanbidding.

Deze scheiding leidde tot een blijvende verdeeldheid tussen de Israëlitische stammen en markeerde een belangrijk keerpunt in de geschiedenis van het oude Israël.

Uit hoeveel stammen bestond Juda na de scheuring?

1. 2
2. 12
3. 10
4. 1

Uit hoeveel stammen bestond Israël na de scheuring?

1. Er is geen scheuring geweest
2. 2
3. 0
4. 10

Wanneer werd Israël een deel&nbsp; van het Romeinse Rijk?

Bezetting van het land Israël door de tijd heen. 

Israël heeft door de eeuwen heen verschillende bezetters gekend.&nbsp;

<b>De Assyriërs </b>waren een van de eerste volken die delen van Israël binnenvielen.&nbsp;

&nbsp;Ten slotte kwam <b>het Romeinse Rijk</b>, dat het land controleerde tijdens het leven van Jezus Christus.

Daarna volgden de Babyloniërs, die Jeruzalem veroverden en de Joodse tempel vernietigden.&nbsp;

<b>De Grieken </b>onder Alexander de Grote veroverden later het gebied.&nbsp;&nbsp;

De bezetting van het land Israël door externe machten heeft een grote rol gespeeld in de geschiedenis van de regio.

Assyrië:

Assyrië bezette delen van het land Israël in de 8e eeuw voor Christus. Dit resulteerde in de val van het noordelijke koninkrijk Israël in 722 voor Christus, met de verovering van de hoofdstad Samaria door de Assyriërs.

Babylonië:

Babylonië nam Jeruzalem en het koninkrijk Juda in de 6e eeuw voor Christus in. Dit leidde tot de verwoesting van de eerste tempel in Jeruzalem in 586 voor Christus en de deportatie van een groot deel van de Joodse bevolking naar Babylonië, wat bekend staat als de Babylonische ballingschap.

Griekenland:

Het Griekse rijk onder Alexander de Grote veroverde de regio in de 4e eeuw voor Christus. Na de dood van Alexander verdeelde zijn rijk zich onder zijn opvolgers, waaronder de Ptolemaeën in Egypte en de Seleuciden in Syrië. De Joodse regio viel onder het Seleucidische rijk.

Romeinse Rijk:

Het Romeinse Rijk had een grote invloed op het land Israël in de 1e eeuw voor Christus en daarna. Het leidde tot de uiteindelijke verwoesting van de tweede tempel in Jeruzalem in 70 na Christus tijdens de Joodse opstand, en later tot de diaspora van de Joden uit het land Israël.

Elke bezetting bracht politieke, sociale en religieuze veranderingen met zich mee voor het Joodse volk en had een diepgaande invloed op de geschiedenis van het land Israël.

wie was stadhouder over Galilea in de tijd van Jezus?

Jezus groeide op in Nazareth.

Galilea was een gebied in het noorden van Israël waar Jezus opgroeide en veel van zijn tijd doorbracht.&nbsp;

Er waren veel steden en dorpen, en de grond was goed om te verbouwen. Hierdoor konden mensen makkelijk eten verbouwen.

Galilea was niet zo streng religieus als sommige andere gebieden in Israël.

Het land was bezet door de Romeinen.
<div>Keizer Tiberius was de baas.</div><div><br></div>

Galilea was een regio in het noorden van het oude Israël, gelegen ten westen van het Meer van Galilea. Het stond bekend om zijn vruchtbare grond en de vele steden en dorpen die erin lagen. Galilea was ook het thuisland van Jezus Christus en veel van zijn discipelen.

In de tijd van Jezus stond Galilea bekend als een gebied dat een mix van Joodse en niet-Joodse (met name Grieks en Syrisch) invloeden had. Het werd beschouwd als minder religieus en conservatief dan het zuidelijke Judea, waar Jeruzalem lag, en het werd soms gezien als cultureel en politiek minder belangrijk.

Nazareth in de tijd van Jezus was een kleine nederzetting gelegen in de regio Galilea, in het noorden van het huidige Israël. Het was een landelijke, overwegend Joodse gemeenschap, met waarschijnlijk niet meer dan een paar honderd inwoners. Nazareth wordt genoemd in de evangeliën als de plaats waar Jezus opgroeide en bekend stond als "Jezus van Nazareth".

Het was een eenvoudige gemeenschap, voornamelijk afhankelijk van landbouw en ambachten voor hun levensonderhoud. De mensen leefden waarschijnlijk in kleine huizen gemaakt van lokale steen en modder, en de meeste families hadden hun eigen landbouwgrond en vee.

Het Joodse geloof speelde een centrale rol in het dagelijks leven van de inwoners van Nazareth, met regelmatige bezoeken aan de synagoge voor gebed en aanbidding. Als onderdeel van het Romeinse rijk was Nazareth onderworpen aan Romeinse wetten en belastingen, hoewel het ver van het politieke centrum van Jeruzalem lag.

Het is belangrijk op te merken dat hoewel Nazareth in de tijd van Jezus klein en misschien niet bijzonder opmerkelijk was, het een cruciale rol speelde in het verhaal van het leven van Jezus, omdat het de plek was waar hij opgroeide voordat hij zijn openbare bediening begon.

De uitdrukking "Kan er iets goeds komen uit Nazareth?" wordt genoemd in het Evangelie volgens Johannes, hoofdstuk 1, vers 46. Het werd gezegd door de discipel Filippus tegen Nathanaël toen hij hem vertelde over Jezus van Nazareth.

Deze opmerking weerspiegelt waarschijnlijk de minachting of scepsis die sommige mensen in die tijd hadden tegenover kleine, onbeduidende plaatsen zoals Nazareth. Nazareth was geen belangrijke stad of religieus centrum, dus het idee dat de beloofde Messias uit zo'n nederige plaats zou komen, was voor sommigen misschien moeilijk te accepteren.

Deze opmerking kan ook aangeven dat Nazareth niet werd beschouwd als een bron van geleerden, profeten of andere belangrijke figuren. Het was een kleine, onopvallende plaats in vergelijking met steden als Jeruzalem of Bethlehem, waar men eerder een grote religieuze of politieke leider zou verwachten.

Uiteraard toonde de opmerking van Filippus een gebrek aan begrip of geloof in de grootsheid van Jezus en zijn missie. Het toont echter ook de verrassing en het onverwachte karakter van Jezus' komst als Messias, geboren in een bescheiden dorp als Nazareth.

Tijdens het leven van Jezus in Galilea was de stadhouder (of gouverneur) van de regio Galilea Pontius Pilatus. Hij diende als stadhouder van Judea en Samaria van 26 tot 36 na Christus, en hij had gezag over Galilea als onderdeel van zijn jurisdictie. Pontius Pilatus is het meest bekend vanwege zijn rol in het proces en de veroordeling van Jezus tot de kruisiging, zoals beschreven in de Bijbel.

Ten tijde van Jezus' leven en de regering van Pontius Pilatus als stadhouder over Judea en Galilea, was de keizer van het Romeinse Rijk Tiberius. Tiberius regeerde van 14 na Christus tot 37 na Christus. Hij volgde keizer Augustus op en was de tweede keizer van het Romeinse Rijk.

Door welk volk zijn de Joden nooit bezet geweest?

1. Assyriërs
2. Grieken
3. Babyloniërs
4. Spanjaarden

Wat is de naam van de Romeinse keizer die ten tijde van Jezus regeerde?

1. Tiberias
2. Pilatus
3. Trump
4. Antipas

O

T

S

A

U

D

E

R

D

In de taartpuzzel staat een woord waarvan één letter ontbreekt. Je moet, binnen de tijd, de juiste letter slepen om het woord compleet te maken. Vervolgens schrijf je dit op in de volgende slide (open vraag).
<div>Het woord kan links- of rechtsom te lezen zijn.</div>

Zo noemde je iemand die de baas was over een gebied.<div>Het woord begint met de letter<b> S</b></div>

Taartpunt-puzzel

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

Q

R

S

T

U

V

W

X

Y

Z

A

B

Judas de Galileeër (6. vr Chr.) Vrijheidsstrijder

Hij was de leider van een opstand tegen de Romeinen.

De opstand mislukte. De stad werd verwoest en de mensen werden als slaven verkocht.

Het volk van Judea bleef zich verzetten tegen de Romeinen.&nbsp;

Wat betekent het woord "diaspora"?

Tijdens deze opstand werd de Tempel in Jeruzalem verwoest.&nbsp;<div>De mensen moesten vluchtten en zijn zo in verschillnde landen terecht gekomen.</div>

In de Bijbelse context wordt Judas de Galileeër vaak genoemd in verband met opstanden tegen de Romeinse overheersing. Hij wordt beschreven als een leider van een opstand tegen de Romeinen, voornamelijk vanwege hun belastingen en inmenging in Joods religieuze zaken.

Judas de Galileeër wordt genoemd door de Romeinse historicus Flavius Josephus als een belangrijke figuur in de Joodse geschiedenis. Hij wordt traditioneel beschouwd als een van de vroege leiders van de Zelotenbeweging, die streed tegen de Romeinse overheersing en zich verzette tegen de betaling van belastingen aan Rome.

Waar kwam de verzetsstrijder Judas vandaan?

1. Twente
2. Judea
3. Samaria
4. Galilea

Galilea was bekend vanwege ...

1. Hun lekkere eten
2. Hun verzet tegen de Romeinen
3. Hun liefde voor de natuur
4. Hun grote paleizen

Jeruzalem

Politieke en godsdienstige hoofdstad van Judea.

Het centrum van de Joodse cultuur en godsdienst.

Talen die werden gesproken:
<div><ul><li>Aramees
</li><li>Hebreeuws
</li><li>Grieks
</li><li>Latijn</li></ul></div>

Ten tijde van Jezus was Jeruzalem een belangrijke stad in het oude Judea, gelegen in het zuidelijke deel van het huidige Israël. Het was niet alleen de politieke en religieuze hoofdstad van Judea, maar ook een centrum van Joodse cultuur en spiritualiteit.

Jeruzalem was de thuisbasis van de Tempel, het religieuze centrum van het Joodse volk, waar de Joden hun offers brachten en religieuze feesten vierden. Het was ook de plaats waar Jezus verschillende belangrijke gebeurtenissen in zijn leven meemaakte, waaronder zijn intocht in de stad, zijn kruisiging en zijn opstanding.

In de tijd van Jezus was Jeruzalem een kosmopolitische stad met een diverse bevolking, waaronder Joden, Romeinen en mensen van andere culturen en religies. Het was echter ook een stad die onderhevig was aan politieke en religieuze spanningen, vooral vanwege de Romeinse bezetting en de rol van de Joodse religieuze leiders.

Tempel

Belangrijkste heiligdom.

Mensen gingen naar de&nbsp; tempel met belangrijke <br>Joodse feesten.

<ul><li>Tempelbelasting
</li><li>Joodse bestuur
</li><li>Rechtspraak</li></ul>

Ten tijde van Jezus was de Tempel in Jeruzalem een centrale en heilige plaats voor het Joodse volk. De Tweede Tempel, ook wel bekend als de Herodische Tempel, was gebouwd op dezelfde locatie als de Eerste Tempel, die door koning Salomo was gebouwd en later verwoest was.

De Tweede Tempel was herbouwd onder leiding van Zerubbabel na de Babylonische ballingschap, maar werd later uitgebreid en gerenoveerd door koning Herodes de Grote, waardoor het een indrukwekkend en magnifiek bouwwerk werd. 

Naast de Tempel zelf was het complex rond de Tempel in Jeruzalem ook een uitgestrekt gebied met verschillende secties en voorhoven.

Het Heilige der Heiligen: Dit was het meest heilige deel van de Tempel, waar de Ark van het Verbond werd bewaard in de Eerste Tempel. In de Tweede Tempel was dit de plaats waar de aanwezigheid van God werd geloofd en waar alleen de hogepriester op Yom Kippur mocht binnengaan.

Het Heilige: Dit was het voorste deel van de Tempel waar de priesters hun taken verrichtten, zoals het branden van wierook en het vervangen van de toonbroden.

De Voorhoven: Het Tempelcomplex had verschillende voorhoven, waaronder de voorhof van de priesters waar alleen de priesters mochten komen, de voorhof van de Israëlieten waar Joodse mannen mochten komen, en de voorhof van de heidenen waar niet-Joden toegang hadden.

De Tempelberg: Het hele Tempelcomplex stond op de Tempelberg, ook bekend als de Berg Sion. Dit was een groot platform dat door Herodes was uitgebreid om ruimte te bieden aan de vergrote Tempel en de bijbehorende structuren.

Het Tempelcomplex was niet alleen een religieus centrum, maar ook een ontmoetingsplaats voor mensen uit alle lagen van de Joodse samenleving. Het was een plek van aanbidding, leren, sociale interactie en politieke discussie.

Waarom was Jeruzalem  zo beroemd?

1. Er stond een groot voetbalstadion
2. Jezus was daar gekruisigd
3. Het was de hoofdstad
4. De tempel stond daar

God van het verbond

Het verbond was een belangrijke afspraak tussen God en het Joodse volk.&nbsp;

Vragen

1. Met welke persoon was God ooit het verbond begonnen?
   
2. Aan wie had God de leefregels gegeven voor het Joodse volk?
   
3. Hoe noem je die regels?
   
4. Op welke dag valt de rustdag van de Joden en in welke regel staat dit?

God wordt vaak genoemd als de "God van Abraham, Izak en Jakob". Dit zijn de voorvaders van het Joodse volk.

God beloofde om hun God te zijn en hen te beschermen. Het Joodse volk beloofde om Gods wetten te volgen en Hem te aanbidden.

De "God van het verbond" verwijst naar de God van het Joodse volk, zoals beschreven in de Hebreeuwse Bijbel (het Oude Testament). Het concept van het verbond speelt een centrale rol in de relatie tussen God en het Joodse volk.

Het verbond, of "berith" in het Hebreeuws, was een bindende overeenkomst tussen God en het Joodse volk, waarin God beloofde om hun God te zijn en hen te beschermen, en het Joodse volk beloofde om Gods wetten te gehoorzamen en Hem te aanbidden. Dit verbond werd vaak gesymboliseerd door rituelen zoals besnijdenis en door de naleving van de Tora, de wetten en voorschriften die in de Hebreeuwse Bijbel werden gegeven.

God wordt vaak aangeduid als de "God van Abraham, Izak en Jakob", wat verwijst naar de patriarchen van het Joodse volk met wie God het verbond sloot. Deze God wordt ook vaak beschreven als de Schepper van de hemel en de aarde, almachtig en barmhartig, rechtvaardig en genadig.

In het Jodendom is het geloof in de God van het verbond een kernaspect van de religieuze identiteit, en het verbond wordt gezien als de basis van de relatie tussen God en Zijn uitverkoren volk.

Vragen en twijfels door eeuwen van bezetting.

1. Waarom laat God het gebeuren dat er steeds andere landen over ons de baas zijn?

2. Is ons lijden een straf van God?&nbsp;

3. Blijft God wel trouw aan wat Hij ons heeft beloofd?&nbsp;

Waarom staat God toe dat we worden overheerst? Het Joodse volk kon zich hebben afgevraagd waarom God toestond dat ze werden onderdrukt door een heidense macht zoals Rome. Dit riep vragen op over Gods rol in hun geschiedenis en Zijn betrokkenheid bij hun lot.

Is ons lijden een straf van God? Sommige mensen konden hebben gedacht dat de bezetting en het lijden dat ze ondergingen een straf waren van God voor hun zonden. Ze konden zich hebben afgevraagd wat ze hadden gedaan om Gods toorn te verdienen en hoe ze Zijn gunst konden terugwinnen.

Blijft God trouw aan Zijn verbond? In tijden van crisis en lijden konden mensen twijfelen aan de trouw van God aan Zijn verbond met het Joodse volk. Ze konden zich hebben afgevraagd of God hen nog steeds beschouwde als Zijn uitverkoren volk en of Hij hun beloften zou nakomen.

Waar is Gods rechtvaardigheid? Het Joodse volk kon hebben gestreden met vragen over Gods rechtvaardigheid in een wereld waarin onschuldigen leden onder het juk van de bezetting. Ze konden hebben gezocht naar antwoorden op hoe God toelaat dat het kwade triomfeert over het goede.

Hoe kunnen we ons geloof behouden te midden van beproevingen? In tijden van verdrukking en onzekerheid konden mensen hebben gezocht naar manieren om hun geloof in God te behouden en vast te houden aan Zijn beloften, zelfs in moeilijke tijden.

Deze vragen getuigen van de diepe theologische en existentiële worstelingen die het Joodse volk kon hebben ervaren tijdens perioden van bezetting en politieke onrust.

Wat had God het volk beloofd?

1. Dat het volk erg rijk zou worden
2. Dat hij het volk zou beschermen
3. Dat het volk altijd blij zou zijn
4. Dat de mensen nooit ziek zouden worden

Ingrijpen van God

Mensen verlangden ernaar dat God iets zou doen.<div><br></div>

Zodat de situatie van het Joodse volk voorgoed zou veranderen.<br><div><br></div>

<div>In die tijd waren er verschillende ideeën over hoe dit zou moeten gebeuren.<br></div>

De ommekeer van bevrijding van hun bezetters, zoals voorspeld in de apocalyptische tradities van het Jodendom, omvatte een aantal belangrijke aspecten:

Bevrijding van politieke onderdrukking: De komst van de Messias zou gepaard gaan met de bevrijding van het Joodse volk van de politieke onderdrukking door hun bezetters. Dit zou resulteren in een herstel van hun soevereiniteit en autonomie als natie.

Terugkeer naar het land: Een essentieel onderdeel van de ommekeer van bevrijding was de terugkeer van het Joodse volk naar hun land, dat hen beloofd was door God. Dit zou resulteren in de herbouw van Jeruzalem en de wederoprichting van het koninkrijk Israël.

Triomf over vijanden: De Messias zou worden gezien als een krachtige leider die het Joodse volk zou leiden in de strijd tegen hun vijanden. Deze overwinning zou resulteren in de onderwerping van de heidense naties en de vestiging van het Koninkrijk van God op aarde.

Herstel van gerechtigheid: De komst van de Messias zou gepaard gaan met een herstel van gerechtigheid en rechtvaardigheid in de wereld. Dit zou resulteren in een tijd van vrede, waarin het kwaad zou worden overwonnen en de rechtvaardigen zouden gedijen.

Spirituele vernieuwing: Naast politieke bevrijding zou de komst van de Messias ook spirituele vernieuwing met zich meebrengen voor het Joodse volk. Er zou een tijd van geestelijke opwekking zijn, waarin het volk zich zou afkeren van zonde en zich tot God zou wenden in gehoorzaamheid en aanbidding.

De ommekeer van bevrijding van hun bezetters werd gezien als een vervulling van Gods beloften aan Zijn volk en als het hoogtepunt van de geschiedenis, waarin Gods koninkrijk zou worden gevestigd op aarde. Dit hoopvolle perspectief diende als een bron van troost en bemoediging voor het Joodse volk te midden van hun lijden en beproevingen.

Hoe heten de aartsvaders?

1. Mozes, Ismael en Mohammed
2. Abraham, Mozes en Mohammed
3. Abraham, Izaak en Jacob
4. Abraham, Izaak en Ismael

Farizeeën 

<b>Verandering:</b><div>Ze dachten dat de mensen&nbsp; streng moesten leven volgens de regels van God.</div>

Belangrijke uitleggers van de Torah. 

Dan zou God blij met hen zijn en&nbsp; ingrijpen.

Groot gezag onder het volk.

De Farizeeën waren een Joodse religieuze groepering in het oude Israël, vooral actief tijdens de tweede tempelperiode, die ongeveer samenviel met de tijd van het Nieuwe Testament. Ze waren bekend om hun strikte naleving van de Joodse wet, inclusief de mondelinge overleveringen en interpretaties ervan. De Farizeeën bestonden uit een mix van leken en schriftgeleerden, en ze geloofden in de opstanding der doden en in een vorm van beloning en bestraffing na de dood.

Zeloten

<b>Verandering:
</b><div>Door geweld wilden zij de Romeinen wegjagen.
</div><div>God is de enige koning over het volk.</div>

Groep is ontstaan uit de farizeeën.

Hun naam betekent&nbsp;<b> "fanatieke aanhanger"</b>. Dit laat zien hoe vastbesloten en toegewijd ze waren aan hun doel.

De Zeloten waren een Joodse politieke groepering die actief was tijdens de tijd van het Tweede Joodse Tempelrijk, voornamelijk in de eerste eeuw na Christus. Ze waren fervente voorstanders van Joodse onafhankelijkheid en streefden naar de verdrijving van Romeinse bezetters uit het land Israël. Hun naam is afgeleid van het Griekse woord "zelotes", wat "ijveraars" betekent, wat hun vastberadenheid en toewijding aan de zaak benadrukt.

De Zeloten waren berucht om hun gewelddadige methoden in de strijd tegen de Romeinse bezetting. Ze pleegden aanslagen op Romeinse soldaten en hun collaborateurs, en ze waren betrokken bij verschillende opstanden tegen de Romeinse overheersing, waaronder de Joodse opstand van 66-73 na Christus, die uiteindelijk resulteerde in de vernietiging van de Tweede Tempel in Jeruzalem door de Romeinen.

Hoewel de Zeloten vooral bekend staan om hun strijd tegen de Romeinen, waren ze ook tegenstanders van andere Joodse groeperingen die zij beschouwden als collaborateurs met de Romeinse overheersers, zoals de Sadduceeën en soms zelfs de Farizeeën.

Essenen

Hoorden oorspronkelijk bij de farizeeën. 

Zij leefden in de woestijn bij de Dode Zee.

<b>Verandering:</b><div>God zelf zal de verandering brengen op Zijn tijd.</div>

De Essenen waren een Joodse sekte die floreerde tijdens de late tweede tempelperiode, rond de 2e eeuw voor Christus tot de 1e eeuw na Christus. Ze worden vooral bekend door hun ascetische levensstijl, streven naar spirituele zuiverheid en afzondering van de samenleving.

Essenen leefden in gemeenschappen, voornamelijk in afgelegen gebieden zoals de Judeaanse woestijn. Ze legden de nadruk op strikte naleving van de Joodse wetten en rituelen, evenals op gemeenschappelijk eigendom van goederen en een eenvoudige levensstijl. Ze waren bekend om hun handmatige arbeid en hun gemeenschappelijke maaltijden.

De Essenen geloofden in een dualistisch wereldbeeld, waarbij ze de wereld zagen als verdeeld tussen licht en duisternis, goed en kwaad. Ze verwachtten een eindtijd waarin het goede zou zegevieren en rechtvaardigheid zou worden hersteld. Sommige onderzoekers suggereren dat de Dode Zee-rollen, een verzameling oude religieuze geschriften ontdekt in de buurt van Qumran, mogelijk door de Essenen zijn geschreven of gebruikt.

Wat geloofden de farizeeën over hoe deze verandering zou gebeuren?

1. Door gewelddadige acties te voeren
2. Door zich te houden aan de wetten
3. Door te demonstreren
4. Zij wilden geen verandering

Hoe wilden de Zeloten zorgen voor verandering ?

1. Door zich aan de geboden van God te houden.
2. Door te bidden.
3. Door een deal te sluiten met de bezetter.
4. Door geweld.

Waar leefden de essenen?

1. In de woestijn
2. In Galilea
3. In Juda
4. In Jeruzalem

<b style="color: rgb(255, 255, 255)">Zeloten</b>

<b style="color: rgb(255, 255, 255)">Essenen</b>

<b style="color: rgb(255, 255, 255)">Farizeeën</b>

God zal zelf de verandering brengen

Woestijn

De Romeinen zijn niet de baas.

Geweldadig

Leven volgens de geboden

Veel gezag

Zijn de leerdoelen behaald?

• Ik weet wie de machthebbers waren over Israël in de tijd van Jezus.
• Ik kan uitleggen waarom de streek Galilea belangrijk is.
• Ik begrijp waarom Jeruzalem en vooral de tempel zo belangrijk was.
• Ik kan de volgende woorden uitleggen: Farizeeën, Zeloten en Essenen.
• Ik ben instaat om het begrip "God van het verbond" uit te leggen.
• Ik weet wat het woord  apocalyptiek inhoudt.

 

Begrippenlijst