Sales VR01 - verkoopmethoden
Sales VR01 - verkoopmethoden
Na deze les kun je:
• beschrijven wat verschillende verkoopmethoden inhouden.
• verkoopmethoden voor kortdurend klantcontact benoemen en uitleggen.
• verkoopmethoden voor middellang klantcontact benoemen en uitleggen.
• langdurige/intensieve verkoopmethoden benoemen en uitleggen.
• uitleggen hoe de SPIN-methode werkt.
• een passende verkoopmethode kiezen en toepassen in een praktijksituatie.
Lesdoelen
Verkopen is meer dan alleen een product noemen en een prijs geven.
Een verkoopmethode is een systematische aanpak van de interactie tussen een potentiële afnemer en een verkoper.
De verkoper begeleidt de klant daarbij richting een beslissing om te kopen.
Welke aanpak geschikt is, hangt onder andere af van de klant, het product, de duur van het contact en de complexiteit van de aankoop.
Waarom werk je met een verkoopmethode?
B2C = business-to-consumer: een bedrijf verkoopt aan consumenten.
Bij veel B2C-situaties is de aankoop relatief overzichtelijk en kan de beslissing snel worden genomen.
B2B = business-to-business: een bedrijf verkoopt aan een ander bedrijf.
Bij B2B kunnen grotere bedragen, meerdere beslissers, maatwerk en langere relaties een rol spelen.
Daarom vraagt de verkoopsituatie om een passende methode.
B2B en B2C
B2B of B2C?
B2B
B2C
10 zakelijke auto's verkopen
Een pizza verkopen
Boodschappen doen
Kadootje kopen voor een vriend
1. Kortdurend klantcontact – de klant kan relatief eenvoudig en snel beslissen.
2. Middellang klantcontact – de klant heeft meer tijd, informatie of begeleiding nodig.
3. Langdurig/intensief klantcontact – er staat vaak veel op het spel, de deal en de relatie staan centraal.
Hoe langer en complexer het traject, hoe belangrijker analyse, advies, afstemming en relatiebeheer meestal worden.
Drie categorieën verkoopmethoden
In welke categorie verwacht je de verkoop een kassasysteem van een winkel?
Kortdurend klantcontact
Middellang klantcontact
Langdurig klantcontact
Answer D
Passieve telefoon
Actieve telefoon
Missionair
Promotiegericht
Actiegericht
Acceptatie en koopfase
Actie-reactie
Trial and error
Diverse verkoopsituaties
Kortdurend klantcontact
Passieve telefoon: de klant neemt zelf telefonisch contact op. De verkoper reageert op de vraag, achterhaalt de behoefte en helpt de klant verder.
Voorbeeld: een klant belt een winkel om te vragen of een bepaald model op voorraad is.
Actieve telefoon: de verkoper neemt zelf contact op met (potentiële) klanten om interesse te wekken, informatie te geven of een verkoopkans te creëren.
Voorbeeld: een verkoper belt bestaande klanten over een passende aanvulling op hun eerdere aankoop.
Passieve en actieve telefoon
Wie neemt bij passieve telefoon het initiatief?
Verkoper
Klant
Answer C
Answer D
Missionair verkopen: het doel is vooral bekendheid, interesse of voorkeur opbouwen. Direct verkopen hoeft niet het eerste doel te zijn.
Voorbeeld: een vertegenwoordiger introduceert een nieuw merk bij potentiële afnemers en legt de voordelen uit.
Promotiegericht verkopen: de nadruk ligt op een concrete promotie, aanbieding of tijdelijke verkoopprikkel.
Voorbeeld: een verkoper wijst klanten actief op een tijdelijke combinatieaanbieding.
Missionair en promotiegericht
Actiegericht: de verkoper probeert door een gerichte actie verkoop te stimuleren. De actie is vooraf bedacht en heeft een concreet doel.
Actie-reactie: de verkoper reageert op gedrag, vragen of signalen van de klant en past het verkoopgedrag daarop aan.
Bij beide methoden is goed observeren belangrijk: wat doet de klant en welke vervolgstap past daarbij?
Actiegericht en actie-reactie
Een klant doorloopt richting een aankoop verschillende mentale stappen: van kennismaken en overwegen tot accepteren en daadwerkelijk kopen.
Acceptatie: de klant raakt overtuigd dat het aanbod passend of waardevol kan zijn.
Koopfase: de klant is klaar om de beslissing concreet te maken.
De verkoper sluit aan op de fase waarin de klant zich bevindt en voorkomt dat hij te vroeg probeert af te sluiten.
Acceptatie en koopfase
Trial and error betekent: uitproberen, kijken wat het effect is en de aanpak bijstellen.
De verkoper leert uit reacties van klanten welke argumenten, vragen of benaderingen wel en niet werken.
Deze aanpak kan praktisch zijn in wisselende verkoopsituaties, maar moet professioneel blijven: leren van ervaring is iets anders dan zonder voorbereiding handelen.
Trail en error
Niet iedere klant of verkoopsituatie past precies in één vast patroon.
De verkoper moet daarom kunnen schakelen tussen benaderingen.
Let onder andere op: soort klant, koopmotief, beschikbare tijd, productkennis, risico, prijs, complexiteit en eerdere relatie met de klant.
Een goede verkoper kiest dus niet automatisch altijd dezelfde methode.
Diverse verkoopsituaties
Moet een verkoper zijn aanpak aanpassen aan iedere klant?
Ja
Nee
Behoeftegericht
Procesgericht
Sandwich
Probleemoplossend
Mentale fase
Verkoopfase
Gedifferentieerd
Middellang klantcontact
De behoefte van de klant staat centraal.
De verkoper onderzoekt eerst wat de klant echt nodig heeft en koppelt daar pas daarna een oplossing aan.
Goede vragen zijn bijvoorbeeld: Waar gaat u het voor gebruiken? Wat vindt u het belangrijkst? Waar loopt u nu tegenaan?
Het doel is niet ‘zoveel mogelijk verkopen’, maar een aanbod doen dat logisch aansluit bij de behoefte.
Behoefte gericht verkopen
Bij procesgericht verkopen kijkt de verkoper naar het volledige verkoopproces in plaats van alleen naar het afsluitmoment.
Voorbeelden van stappen: contact leggen → behoefte onderzoeken → oplossing presenteren → bezwaren behandelen → afspraken maken → opvolgen.
De verkoper bewaakt welke stap al is doorlopen en wat de logische volgende stap is.
Procesgericht verkopen
De sandwichmethode bouwt een boodschap zo op dat een lastig punt tussen positieve elementen wordt geplaatst.
Bijvoorbeeld: voordeel → aandachtspunt → opnieuw een voordeel of oplossing.
Voorbeeld: ‘Dit model is zeer energiezuinig. De aanschafprijs ligt iets hoger, maar daardoor zijn de gebruikskosten juist lager.’
De methode helpt informatie evenwichtig te presenteren: de verkoper moet wel eerlijk en duidelijk blijven.
De sandwichmethode
De verkoper start bij een probleem dat de klant ervaart.
Stap 1: probleem helder krijgen.
Stap 2: gevolgen begrijpen.
Stap 3: eisen aan een oplossing bepalen.
Stap 4: passende oplossing voorstellen.
De waarde van het aanbod wordt dus gekoppeld aan het oplossen of verkleinen van een concreet klantprobleem.
Probleemoplossend verkopen
Mentale fase: wat gebeurt er bij de klant? Denk aan aandacht, interesse, afweging, vertrouwen, acceptatie en besluitvorming.
Verkoopfase: wat doet de verkoper in het verkoopproces? Denk aan contact, analyse, presentatie, bezwaren, afsluiting en nazorg.
Een effectieve verkoper probeert zijn verkoopactie te laten aansluiten op de mentale fase van de klant.
Mentale fase en verkoopfase
Gedifferentieerd verkopen betekent dat de verkoper de aanpak afstemt op verschillen tussen klanten of klantgroepen.
Niet iedere klant heeft dezelfde kennis, behoefte, koopmotieven of gewenste begeleiding.
Voorbeeld: een ervaren zakelijke inkoper krijgt een andere uitleg dan een consument die het product voor het eerst koopt.
Het uitgangspunt is: relevante verschillen herkennen en daarop professioneel inspelen.
Gedifferentieerd verkopen
Relatie/advies
Consultatief
SPIN
Bij deze trajecten staat vaak meer op het spel: grotere orders, meer risico, maatwerk, meerdere betrokkenen of een langdurige samenwerking.
De deal is belangrijk, maar vertrouwen en de relatie zijn eveneens centraal.
Langdurig/ intensief klantcontact
Relatieverkoop richt zich op vertrouwen en samenwerking op langere termijn. De verkoper wil niet alleen één transactie, maar een duurzame klantrelatie.
Adviesverkoop betekent dat de verkoper expertise inzet om de klant te helpen een passende keuze te maken.
Belangrijk zijn betrouwbaarheid, kennis van de klant, opvolging en afspraken nakomen.
Een verkoop kan daardoor ook betekenen dat je een minder duur product adviseert als dat beter past.
Relatie- en adviesverkoop
Bij consultatief verkopen gedraagt de verkoper zich als gesprekspartner en adviseur.
De verkoper onderzoekt de organisatie, doelen, uitdagingen en gewenste resultaten van de klant.
Daarna wordt samen gekeken welke oplossing waarde kan leveren.
Dit vraagt veel luisteren, doorvragen, vakkennis en een onderbouwd advies.
Consultatief verkopen
SPIN is een vraaggerichte methode voor uitgebreidere verkoopgesprekken.
S – Situatievragen: hoe ziet de huidige situatie eruit?
P – Probleemvragen: waar loopt de klant tegenaan?
I – Implicatievragen: wat zijn de gevolgen van dat probleem?
N – Nut/noodzaak/opbrengstvragen: welke waarde heeft het als het probleem wordt opgelost?
De vragen helpen om van feiten naar probleem, impact en gewenste waarde te gaan.
SPIN
Afsluiting
Aan de slag met alle opgaven van H2.1, ook de verwerkingsvragen.
Niet af dan huiswerk voor de volgende les.