4.2 De macht van de koning

• newEditor
• Geschiedenis
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 2

4.2 De macht van de koning

Verlichting en Franse Revolutie

Geschiedenis

Klas 2h

4.2 De macht van de koning

Lesplan

• Klassikale uitleg
  

• Zelfstandig werken
  

• Afsluiting

Belangrijke data

n.v.t.

Geschiedenis

Klas 2h

Leerdoelen

Je kunt uitleggen hoe Lodewijk XIV Frankrijk bestuurde (absolutisme).

Je kunt uitleggen hoe de Franse bevolking leefde (standenmaatschappij).

Je kunt uitleggen wat verlicht absolutisme inhoudt.

Een jonge koning met een trauma

• 1654: Lodewijk XIV gekroond (15 jaar).
  

• Jeugd: Vlucht uit Parijs door adellijke opstand.
  

• Gevolg: Haat Parijs, wantrouwt adel.
  

• Doel: Niemand mag hem ooit nog de baas zijn.

4.2 De macht van de koning

Het plan: Iedereen naar Versailles

• Bouw enorm paleis buiten Parijs: Versailles.
  

• Verplichting: Adel moet hier wonen.
  

• Truc: Dicht bij koning = goede baan/geld.
  

• Resultaat: Adel onder controle.

Paleis van Versailles

4.2 De macht van de koning

Wat is Absolutisme?

• Vroeger: Overleg met adel/Staten-Generaal.
  

• Nu: Lodewijk beslist alles zelf.
  

• Absolutisme: Koning heeft alle macht.
  

• Excuus: "God heeft mij aangewezen" (Droit Divin).

4.2 De macht van de koning

De prijs van roem

• Ambitie: Frankrijk machtigste land.
  

• Middel: Veel oorlogen voeren.
  

• Probleem: Oorlog + Paleis = Duur.
  

• Gevolg: Enorme staatsschuld & geldtekort.

4.2 De macht van de koning

De Franse Standenmaatschappij

• 1e stand: Geestelijkheid (priesters).
  

• 2e stand: Adel (graven, hertogen).
  

• 3e stand: De rest (90-98%): boeren, burgers, dokters.

4.2 De macht van de koning

4.1 Van stadstaat tot wereldrijk

Oneerlijk verdeeld?

• 1e & 2e stand: Privileges (voorrechten).
  

• Grootste voordeel: Betaalden amper belasting.
  

• 3e stand: Geen macht, wél alle kosten betalen.
  

• Gevolg: Groeiende woede.

4.2 De macht van de koning

De kritiek groeit

• Opvolgers Lodewijk XIV lossen niets op.
  

• Verlichte ideeën: "Alle mensen zijn gelijk".
  

• Waarom bestuurden edelen die het niet konden?
  

• 3e stand wil inspraak en eerlijke belasting.

4.2 De macht van de koning

Kan het anders? Verlicht Absolutisme

• Frederik de Grote (Pruisen) luisterde wél.
  

• Motto: "Alles voor het volk, niets door het volk."
  

• Verlicht absolutisme: Koning is baas, maar zorgt goed voor volk (onderwijs, recht).

4.2 De macht van de koning

Zelfstandig werken

Wat

4.2 Opdr 2, 3, 4, 6, 7, 8 WB blz 101

Succesvol als

opdrachten 2 en 3 af zijn

Met wie

Zelfstandig

Tijd

Tot 5 minuten voor de bel

Hulp

Boek → buur → docent

Eerder klaar

Maak een samenvatting

5

minute

00

second

add30s

Zet de volgende gebeurtenissen in de juiste volgorde

1

Lodewijk XIV wordt gekroond (1654).

2

Lodewijk XIV sterft, laat schuld achter (1715).

3

De adel komt in opstand, Lodewijk vlucht.

4

De adel moet verplicht in Versailles wonen.

Hoe bestuurde Lodewijk XIV?

A

Samen met de Staten-Generaal

B

Hij nam alle beslissingen zelf

C

De adel regeerde voor hem

D

Samen met de kerk

Wat is een juist kenmerk van de Franse bevolking?

A

Iedereen gelijke belasting

B

Adel werkte op het land

C

3e stand betaalde alles, geen macht

D

Geestelijkheid was arm

Zet de volgende gebeurtenissen in de juiste volgorde

1

Lodewijk XIV: Absolutisme (alle macht).

2

Frederik de Grote: Verlicht Absolutisme.

3

Koningen afhankelijk van adel/Staten-Generaal.

4

Verlichte denkers bekritiseren ongelijkheid.

Wat is verlicht absolutisme?

A

Alle macht, maar goed voor volk

B

Volk kiest de koning

C

Parlement is de baas

D

Adel krijgt macht terug

Hoe heb je deze les gewerkt?

Heb je de lesstof gesnapt?

1

Ik heb er niks van gesnapt, maar lette ook niet echt op

2

Ik heb goed opgelet, maar weinig gesnapt

3

Ik heb het meeste wel gesnapt van deze les

4

Voor mij is alles helemaal duidelijk!

Wat heb je nog niet helemaal gesnapt?

• Ruim vast je spullen op
  

• Blijf nog even zitten tot de bel gaat
  

• Schuif je stoel aan als je het lokaal verlaat!

Superdoei!!!!