Diabetes Mellitus

Diabetes Mellitus

1 / 47
volgende
Slide 1: Slide
newEditorVerpleging en verzorgingMBOStudiejaar 3

In deze les zitten 47 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 90 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Diabetes Mellitus

Deze slide heeft geen instructies

Hierover wil ik het vandaag in de les graag hebben.......

Deze slide heeft geen instructies

Wat is de favoriete brandstof voor het lichaam en waarom?

A

Vet, omdat die het snelst verbrandt.

B

Vet, omdat die het minste afvalstoffen oplevert.

C

Glucose, omdat die het minste afvalstoffen oplevert.

D

Eiwit, omdat die het snelst verbrandt.

Deze slide heeft geen instructies

Welk hormoon hebben vrijwel alle weefsels en organen nodig om glucose te kunnen verbranden?

A

Glucagon

B

Adrenaline

C

Renine

D

Insuline

Deze slide heeft geen instructies

Hoe komt het lichaam aan glucose?

A

Door afbraak van vetten tijdens de spijsvertering.

B

Door afbraak van koolhydraten tijdens de spijsvertering.

C

Door de afbraak van vetten, koolhydraten én eiwitten tijdens de spijsvertering.

D

Door de afbraak van vitaminen en mineralen tijdens de spijsvertering.

Deze slide heeft geen instructies

Invloed van kleine en grote koolhydraten op de bloedglucose. 

Sleep het soort koolhydraat naar de juiste grafiek.




Deze slide heeft geen instructies

Voedingsmiddelen met veel grote koolhydraten

Deze slide heeft geen instructies

Glucosestofwisseling

Bij de vertering worden koolhydraten afgebroken tot glucose (en dextrose).


Kleine koolhydraten hebben weinig vertering nodig en worden snel opgenomen. 

Grote koolhydraten hebben veel vertering nodig en worden langzaam opgenomen.


Glucose is de belangrijkste brandstof voor de cellen. Cellen halen de glucose uit het bloed.


Glucose kan alleen in de cellen opgenomen worden met behulp van insuline (dit geldt voor bijna alle cellen, o.a. de hersenen hebben geen insuline nodig).



Niet alle lichaamscellen hebben insuline nodig om glucose op te nemen, cellen in je hersenen, het netvlies in je oog, je nieren, bijnieren en zenuwvezels kunnen dit zelfstandig.


Glucosestofwisseling

Indien er geen glucose is om te verbranden kunnen de cellen vetzuren en desnoods eiwitten verbranden (de hersenen kunnen dit niet).


Bij vet- en eiwitverbranding ontstaan (schadelijke) afvalstoffen. De verbranding verloopt ook trager.


Daarnaast is eiwit in het lichaam nodig als bouwstof; je eet dus je eigen lichaam op.


Glucose kan alleen in de cellen opgenomen worden met behulp van insuline (dit geldt voor bijna alle cellen).



Deze slide heeft geen instructies

Is het belangrijk hoeveel glucose er in het bloed zit?

A

Nee, dat maakt eigenlijk niet zo veel uit.

B

Ja, vooral te weinig glucose in het bloed is gevaarlijk.

C

Ja, vooral te veel glucose in het bloed is gevaarlijk.

D

Ja, zowel te veel als te weinig glucose in het bloed is gevaarlijk.

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Sleep de gele blokken naar het juiste grote (paarse of blauwe) blok. 

Bloedglucose stijgt

Bloedglucose daalt

Insuline

Glucagon

Adrenaline

Cortisol

Glucose wordt in de cellen verbrand

Glucose wordt in de lever en spieren opgeslagen

Glycogeen aanmaak

Glycogeen afbraak

Koolhydraten worden verteerd en opgenomen.

Deze slide heeft geen instructies

Schrijf voor jezelf op 

wat er 

wordt aangewezen bij de nummers 1 t/m 7

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Waardoor ontstaat Diabetes Mellitus?

A

Te weinig productie van insuline

B

Te weinig productie van glucose

C

Te veel productie van insuline

D

Te veel productie van glucose

Deze slide heeft geen instructies

Wanneer iemand niet behandeld wordt voor DM, zal zijn bloedsuiker....

A

....(vrijwel) altijd te laag zijn.

B

...(vrijwel) altijd te hoog zijn.

C

...sterk schommelen tussen te laag en te hoog

D


Deze slide heeft geen instructies

Wat wordt er bedoeld met de termen hypoglykemie en hyperglykemie?

Deze slide heeft geen instructies

Vormen van DM

Twee belangrijke vormen van DM zijn: type I en type II


Verouderde/ onjuiste benamingen voor DM I: ‘jeugdsuiker’ of ‘insuline-afhankelijke DM’.

Verouderde/ onjuiste benamingen voor DM II: ‘ouderdomssuiker’ of ‘insuline-onafhankelijke DM’.

 

Welke van de twee vormen komt het vaakst voor?


Deze slide heeft geen instructies

                                            DM I

Ontstaat meestal op oudere leeftijd, vaak in combinatie met overgewicht.

Oorzaak: Verminderde, trage functie van de alvleesklier in combinatie met insulineresistentie (ongevoeligheid van de cellen voor insuline). Er is vaak sprake van een erfelijke aanleg.


DM II komt veel vaker voor dan DM I (>90% van de diabeten)


                                            DM II

Ontstaat meestal op jonge leeftijd.

Oorzaak: Een auto-immuunreactie vernietigt de cellen in de alvleesklier die insuline aanmaken. Mogelijk wordt dit proces uitgelokt door een infectie.


DM I komt veel minder vaak voor dan DM II (<10% van de diabeten)


Deze slide heeft geen instructies

Diabetes type 2

Deze slide heeft geen instructies

Klachten die kunnen wijzen op DM

De meest voorkomende klachten zijn:

Veel plassen;

Droge mond;

Veel drinken;

Wazig zien;

Vermagering;

Moeheid;

Soms huiduitslag, jeuk en slecht genezende wondjes.

Diagnostiek

Aantonen diabetes: anamnese en lichamelijk onderzoek

Bij DM I snel ontstaan van duidelijke klachten, bij DM II veel geleidelijker en minder duidelijk. 

De meest voorkomende klachten zijn: Veel plassen; Droge mond; Veel drinken; Wazig zien; Vermagering; Moeheid; Soms huiduitslag, jeuk en slecht genezende wondjes. 


Lichamelijk onderzoek is vooral gericht op mogelijke complicaties en/ of uitsluiten van andere oorzaken klachten. 




Deze slide heeft geen instructies

Diagnostiek

Aantonen van DM; aanvullend onderzoek

- Glucose bepaling in bloed (en urine)

- Bloedglucose nuchter: 6,1 – 7,0 mmol/l is een twijfelgeval

- Bloedglucose nuchter: > 7,0 mmol/l is bewijzend

- Bloedglucose niet nuchter: >8,6 mmol/l is reden voor nuchtere meting en/ of glucose tolerantie test.


Glucose tolerantie test: 2 uur na het drinken van een glucose oplossing moet het bloedglucose lager zijn dan 7,8 mmol/l



Deze slide heeft geen instructies

Diagnostiek

Monitoren van DM

Actuele bloedglucose

- Glucose bepaling in capillair bloed (vingerprik)


Glucosewaarden afgelopen periode

-  HbA1c (= geglyceerd hemoglobine). Geeft een indruk van de gemiddelde bloedglucosespiegel van de afgelopen 6 – 8 weken. 






HbA1c: Normaal: < 53 mmol/mol

Wat is op de korte termijn gevaarlijker, een hypoglykemie of een hyperglykemie?

A

Hypo(glykemie)

B

Hyper(glykemie)

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Welke structuren raken met name aangetast bij veelvuldige en/of langdurige hyperglykemieën

A

Lever en Milt

B

Spieren en Botten

C

Maag en Darmen

D

Bloedvaten en Zenuwen

Deze slide heeft geen instructies

Complicaties/ aandoeningen door DM

Deze slide heeft geen instructies

Complicaties DM

Door perioden van hyperglycemie ontstaat bij diabeten op den duur:


Vaatschade

            - Arterieel (slagaders)

            - Capillair (haarvaatjes)

Zenuwschade

             - Autonoom zenuwstelsel

             - Perifere zenuwen


Meer informatie: https://www.diep.info/complicaties




Deze slide heeft geen instructies

Complicaties DM

Deze slide heeft geen instructies

Stelling: DM type I wordt altijd behandeld met insuline

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Stelling: DM type II wordt altijd behandeld met insuline

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Behandeling DM II

  • Stap 1                                                                                                                                                                                              - Afvallen bij overgewicht                                                                                                                                                 - Aanpassing voeding (m.n. beperkt gebruik kleine koolhydraten, veel vezels, beperkt                      verzadigd vet)                                                                                                                                            &n

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaken hypoglycemie

Te veel insuline spuiten of stapeling van bepaalde orale antidiabetica.

Te weinig eten; mn te weinig koolhydraten

Verhoogd glucoseverbruik (sporten, stress)

Invloed van andere stoffen, bijv. alcohol


Symptomen hypoglycemie

Te veel insuline spuiten of stapeling van bepaalde orale antidiabetica.

Te weinig eten; mn te weinig koolhydraten

Verhoogd glucoseverbruik (sporten, stress)

Invloed van andere stoffen, bijv. alcohol


Stelling: een hyperglycemie geeft meestal minder duidelijke klachten dan een hypoglycemie.

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Wat doe je bij een hypoglycemie?

Deze slide heeft geen instructies

Oorzaken hyperglycemie

Het eten van (te veel) snelle koolhydraten

Te weinig medicatie gebruiken

Koorts

Stress/ Spanning

Minder bewegen


Wat is een diabetische voet?

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies


VRAGEN of OPMERKINGEN ???

Deze slide heeft geen instructies

OPDRACHT

  1. Wat voor type diabetes mellitus heeft deze mevrouw waarschijnlijk?

  2. Zij heeft een relatief tekort aan insuline. Leg uit wat dit betekent.

  3. Beschrijf welke organen een rol spelen bij de glucosestofwisseling in je lichaam. Gebruik daarbij de volgende termen: glucose, insuline, glucagon, glycogeen, spierweefsel en koolhydraten.

  4. Wat is de grootste risicofactor voor het ontstaan van dit type diabetes?

  5. Wat zijn de klachten van mevrouw Hendriks geweest waaraan de huisarts kon afleiden dat mevrouw diabetes heeft?

  6. Mevrouw Hendriks vraagt of ze nu ook geen suiker meer mag. De dokter had daar niet zoveel over gezegd, wel moet ze een keer een afspraak maken met een diëtiste. Kan ze tot die tijd beter suikervrije producten kopen?

Mevrouw Hendriks is bij de huisarts geweest. Zij krijgt nu voor het eerst tabletjes tegen suikerziekte. Ze is een stevige mevrouw van 72 jaar, ze rookt (sigaret).

Deze slide heeft geen instructies