Doelen stellen met SMART

Doelen stellen met SMART

1 / 31
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNT2MBOStudiejaar 1

In deze les zitten 31 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 60 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Doelen stellen met SMART

Open herkenbaar: veel leerlingen hebben wel een wens of plan, maar nog geen duidelijk doel. De les gaat van vaag voornemen naar een simpel en haalbaar persoonlijk doel.

Lesdoel

Ik kan een concreet en haalbaar persoonlijk doel formuleren en dit omzetten in een eenvoudige SMART-doelstelling, met aandacht voor wat ik wil bereiken, waarom dat belangrijk is, en welke kleine stappen daarbij passen.

Deze slide heeft geen instructies

Welk doel wil jij ooit halen?

Gebruik dit als activering. Verwachte woorden of korte zinnen: diploma, Nederlands leren, fitter worden, op tijd komen, huiswerk maken. Vraag eventueel door: is dit nog vaag of al duidelijk?

Wat is een doel?

  • Een doel is iets dat je wilt bereiken

  • Het gaat om de toekomst

  • Je kiest bewust waar je naartoe wilt

  • Een doel helpt je om richting te hebben

Houd het eenvoudig op A1-niveau: een doel is niet zomaar een wens, maar iets waar je naartoe werkt.

Waarom doelen stellen?

  • Je weet beter wat je wilt doen

  • Je kunt makkelijker kiezen

  • Je ziet sneller of het lukt

  • Kleine stappen maken beginnen eenvoudiger

  • Een doel kan motivatie geven

Deze slide heeft geen instructies

Van wens naar doel

Een wens is vaak algemeen. Een doel is duidelijker. Bij een doel weet je beter wat je wilt bereiken en vaak ook wanneer of hoe je dat wilt doen.

Leg het verschil rustig uit: 'Ik wil beter Nederlands' is een wens of vaag voornemen. 'Ik wil elke week 10 nieuwe woorden leren' is al veel duidelijker.

Vaag of concreet?

Concreet doel

Vaag voornemen

  • Ik ga beter mijn best doen

  • Ik wil fitter zijn

  • Ik wil netter werken

  • Ik maak mijn huiswerk 4 dagen per week

  • Ik wandel 3 keer per week 20 minuten

  • Ik controleer elke opdracht 1 keer

Benadruk dat een concreet doel duidelijk gedrag noemt. Leerlingen hoeven nog niet perfect SMART te formuleren; eerst het verschil zien tussen vaag en concreet.

Wat is een concreet doel?

A

Ik wil fitter zijn

B

Ik ga beter mijn best doen

C

Ik wil netter werken

D

Ik wandel 3 keer per week

De juiste optie noemt duidelijk gedrag en is meetbaar. De andere opties zijn vaag voornemens uit de eerdere slides.

Vul de woorden in

Een doel is iets dat je wilt bereiken. Een wens is vaak algemener. Een concreet doel zegt beter wat je wilt doen en soms ook wanneer.

doel
wens
wat
reden
plan
waarom
hoe

Controleert de basis uit het eerste blok: doel, wens en duidelijk zeggen wat je wilt doen.

Wat is SMART?

  • SMART helpt om een doel duidelijk te maken

  • Je kijkt naar 5 onderdelen

  • Zo wordt een doel beter haalbaar

Deze slide heeft geen instructies

SMART in eenvoudige taal

S en M

Specifiek - Je zegt precies wat je wilt doen


Meetbaar - Je kunt zien of tellen of het lukt

A, R en T

Acceptabel - Het doel past bij jou en is oké voor jou


Realistisch - Het doel kan echt lukken


Tijdgebonden - Je spreekt een tijd af

Gebruik geen moeilijke uitleg. 'Acceptabel' mag hier uitgelegd worden als: het doel is voor jou passend en je wilt er zelf aan werken.

Specifiek en meetbaar

  • Specifiek: wat ga je precies doen?

  • Meetbaar: hoe zie je dat het gelukt is?

  • Voorbeeld: niet alleen 'meer lezen'

  • Maar: 'ik lees 10 minuten per dag'

Deze slide heeft geen instructies

Acceptabel en realistisch

  • Acceptabel: het doel is belangrijk voor jou

  • Realistisch: het doel moet kunnen lukken

  • Een te groot doel werkt vaak niet goed

  • Kleine stappen geven meer kans op succes

Koppel dit aan motivatie: als een doel niet bij de leerling past, is volhouden moeilijk. Als het te moeilijk is, haken leerlingen sneller af.

Tijdgebonden

  • Je spreekt af wanneer je begint of klaar wilt zijn

  • Een tijd helpt om te plannen

  • Voorbeeld: 'deze week' of 'voor vrijdag'

Houd voorbeelden klein en dichtbij. A1-leerlingen begrijpen korte tijdsaanduidingen zoals vandaag, deze week, voor vrijdag vaak beter dan abstracte lange termijnen.

Doelen uit het dagelijks leven

  • Ik wil gezonder leven

  • Ik wil mijn kamer opruimen

  • Ik drink deze week elke dag 2 glazen water op school

  • Ik ruim woensdag 15 minuten mijn kamer op

SMART-er

Vaag

Deze slide heeft geen instructies

Doelen op school

SMART-er

Vaag

  • Ik wil beter leren

  • Ik wil beter opletten in de les

  • Ik leer maandag en donderdag 15 minuten woordjes

  • Ik leg in elke les mijn telefoon in mijn tas

Gebruik voorbeelden die dichtbij de schooldag liggen. Zo zien leerlingen sneller dat doelen stellen praktisch is.

Wat betekent meetbaar?

A

Het past bij jou

B

Je kunt het tellen

C

Je kiest een datum

D

Het is niet te moeilijk

Meetbaar gaat over zien of tellen of het lukt. De andere opties horen bij acceptabel, tijdgebonden en realistisch.

Maak SMART compleet

Een SMART-doel is specifiek en meetbaar. Het doel past bij jou, dus het is acceptabel. Je spreekt ook een tijd af. Dan is het tijdgebonden.

specifiek
meetbaar
acceptabel
tijdgebonden
haalbaar
motivatie
reden
concreet

Gebruik de woorden uit de uitlegslides 7 t/m 10. Laat leerlingen hardop meedenken als steun nodig is.

Welk doel is realistisch?

A

Ik leer 100 woorden vandaag

B

Ik lees 10 minuten per dag

C

Ik ben morgen perfect

D

Ik ruim alles nu op

De juiste optie is klein en haalbaar. De andere opties zijn te groot of niet realistisch voor direct succes.

Een eigen doel kiezen

  • Kies iets dat voor jou belangrijk is

  • Kies iets kleins en haalbaars

  • Denk aan school, thuis of vrije tijd

  • Een goed doel is duidelijk en simpel

Deze slide heeft geen instructies

Waarom is dit doel belangrijk?

  • Een reden helpt om vol te houden

  • Je begrijpt beter waarom je dit wilt

  • Voorbeelden van redenen:

- ik wil rust in mijn hoofd

- ik wil betere cijfers

- ik wil iets nieuws leren

Laat zien dat een doel sterker wordt als de leerling weet waarom het belangrijk is. Dat sluit direct aan op het leerdoel.

Kleine stappen helpen

Groot doel → kleine stap 1 → kleine stap 2


  • Kleine stappen maken starten makkelijker

  • Je ziet sneller vooruitgang

  • Je doel voelt minder moeilijk

Voorbeeld voor de docent: groot doel 'mijn huiswerk op tijd maken' kan kleine stappen hebben zoals agenda bekijken, spullen klaarleggen, 15 minuten starten.

Een doel in duidelijke zinnen

  • Ik wil ...

  • Dit is belangrijk voor mij, omdat ...

  • Mijn eerste kleine stap is ...

  • Ik doe dit voor ...

Deze zinsstarters ondersteunen A1-leerlingen bij het formuleren van een eigen doel zonder taalbelasting te groot te maken.

Van idee naar SMART-doel

Voorbeeld:


Ik wil mijn Nederlands verbeteren.


SMART-doel:

Ik leer deze week op maandag, woensdag en vrijdag 10 nieuwe Nederlandse woorden.

Bespreek kort waarom dit SMART-er is: duidelijk wat, telbaar, haalbaar en met tijd.

Samenvatting

  • Een doel geeft richting

  • Een concreet doel is duidelijker dan een vaag voornemen

  • SMART helpt om doelen helder te maken

  • Kleine stappen helpen om te beginnen en vol te houden

Deze slide heeft geen instructies

Lees en vul in

Een eigen doel kies je omdat het voor jou belangrijk is. Een reden helpt om vol te houden. Met een kleine stap wordt beginnen makkelijker.

jou
reden
kleine stap
datum
cijfer
telefoon
water

Deze invuloefening sluit aan bij slides 13 t/m 16 over eigen doelen, reden en kleine stappen.

Noem jouw doel en 1 kleine stap.

Bespreek of het antwoord drie delen heeft: wat de leerling wil bereiken, waarom dit belangrijk is, en een eerste kleine stap. Er zijn geen vaste goede antwoorden.

Wat heb jij vandaag geleerd?

Exit ticket voor reflectie. Laat leerlingen in simpele woorden zeggen wat ze meenemen uit de les. Geen vaste goede antwoorden.

Wat hielp jou vandaag het meest?

Exit ticket voor metacognitie. Mogelijke antwoorden: voorbeeldzinnen, SMART-woorden, voorbeelden uit school of dagelijks leven, kleine stappen.

Begrippen

doel - iets dat je wilt bereiken

vaag voornemen - een plan dat nog niet duidelijk is

concreet doel - een doel dat duidelijk zegt wat je gaat doen

SMART - manier om een doel duidelijk en haalbaar te maken

specifiek - precies zeggen wat je wilt doen

meetbaar - kunnen zien of tellen of het lukt

tijdgebonden - met een duidelijke tijd of datum

Deze slide heeft geen instructies

Begrippen

acceptabel - een doel dat bij jou past en dat je wilt doen

realistisch - een doel dat echt haalbaar is

haalbaar - iets dat kan lukken

motivatie - zin of reden om ergens aan te werken

kleine stap - een eerste eenvoudige actie richting je doel

reden - waarom iets belangrijk voor je is

Deze slide heeft geen instructies