Bijzin, beknopte bijzin en foutief beknopte bijzin

Bijzin en (foutief) beknopte bijzin


1 / 23
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 3

In deze les zitten 23 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Bijzin en (foutief) beknopte bijzin


Welkom!

Na deze les

- weet je weer wat een bijzin is

- weet je wat een beknopte bijzin is

- kan je een beknopte bijzin herkennen

Wat weet jij nog over bijzinnen?

Gewone bijzin

  • In een bijzin staan persoonsvorm en onderwerp uiteen.

  • In een bijzin kun je altijd een zinsdeel zetten tussen de persoonsvorm en het onderwerp.

  • Een bijzin kun je vervangen door één woord.

  • Een bijzin is te herkennen door voegwoorden zoals: dat, zodat, nadat, voordat, omdat, doordat, terwijl, toen, of, waardoor, enz.

Voorbeeld gewone bijzin

Hij zei dat hij naar school wilde.

Hij zei dat.

De beknopte bijzin

Beknopt = korter / ingekort

  • Een beknopte bijzin heeft geen onderwerp

De beknopte bijzin

Beknopt = korter / ingekort

  • Een beknopte bijzin heeft geen onderwerp

  • Een beknopte bijzin heeft geen  persoonsvorm

De beknopte bijzin

Beknopt = korter / ingekort

  • Een beknopte bijzin heeft geen onderwerp

  • Een beknopte bijzin heeft geen  persoonsvorm

  • Een beknopte bijzin heeft als vorm: te + infinitief, of..

De beknopte bijzin

Beknopt = korter / ingekort

  • Een beknopte bijzin heeft geen onderwerp

  • Een beknopte bijzin heeft geen  persoonsvorm

  • Een beknopte bijzin heeft als vorm: te + infinitief, of

  • Een beknopte bijzin heeft als vorm: deelwoord

Voorbeelden van beknopte bijzinnen

Na koffie gedronken te hebben, gingen ze weer aan het werk.


Achteromkijkend, liep de man tegen een lantarenpaal.

Maak een gewone bijzin van:

Na te hebben geleerd, maakte de leerling de toets.


Druk telefonerend, vloog de crimineel uit de bocht.

In een (goede) beknopte bijzin...

...verwijst het onderwerp uit de hoofdzin (de crimineel) naar het (verzwegen/weggelaten) onderwerp van de beknopte bijzin.

Druk telefonerend vloog de crimineel uit de bocht.

Het is hier zeer aannemelijk dat de crimineel druk aan het telefoneren was (= bijzin) en uit de bocht vloog (= hoofdzin)

Bij een verkeerd aansluitende (ook wel foutief beknopte) bijzin...

...is het verzwegen/weggelaten onderwerp niet hetzelfde als het onderwerp in de hoofdzin.

Voorbeelden:
1. Druk telefonerend reed de auto het meisje aan.
2. Kijkend uit het raam viel plotseling een dakpan naar beneden.

Bij school aangekomen, bleken zijn boeken nog thuis te liggen.

A

Beknopte bijzin

B

Foutieve beknopte bijzin

C


D


Uitleg

'Bij school aangekomen,

bleken zijn boeken nog thuis te liggen.' 

Onderwerp in de hoofdzin = zijn boeken
Verzwegen onderwerp beknopte bijzin = hij

In deze zin zijn zijn boeken bij school aangekomen.

Lekker in de hangmat liggend, dronk hij een koud biertje.

A

Beknopte bijzin

B

Foutieve beknopte bijzin

C


D


Uitleg

'Lekker in de hangmat liggend, 

dronk hij een koud biertje..' 


Onderwerp in de hoofdzin = hij
Verzwegen onderwerp beknopte bijzin = hij

De zin is dus hartstikke goed!

Op onze vakantiebestemming aangekomen, vielen de mussen van het dak.

A

Beknopte bijzin

B

Foutieve beknopte bijzin

C


D


Dromend van zijn vriendin, liep hij tegen een lantaarnpaal.

A

foutieve beknopte bijzin

B

beknopte bijzin

C


D


Na te zijn overleden op 1 januari jongstleden, brachten wij onze opa naar zijn laatste rustplaats.

A

foutief beknopte bijzin

B

beknopte bijzin

C


D


Zijn vriendin uitzwaaiend, verdween de bus uit het zicht.

A

foutief beknopte bijzin

B

beknopte bijzin

C


D


Zeg in je eigen woorden hoe je erachter komt of je te maken hebt met een foutief (onjuist/verkeerd aansluitende) beknopte bijzin?

- weet je weer wat een bijzin is - weet je wat een beknopte bijzin is - kan je een beknopte bijzin herkennen - kan je een foutief beknopte bijzin herkennen

A

Check, doelen behaald.

B

Ik begin het aardig te snappen.

C

Ja, dit is me nu aardig duidelijk

D

Nee, sorry, ik snap er nog niets van.