Le Moyen-Âge
leçon 1
Le Moyen-Âge
leçon 1
Theocentrische maatschappij
Individu speelt geen rol --> literaire werken vaak anoniem
God is het middelpunt van al het denken en handelen
Niet schoonheid maar godsdienstige moraal staat voorop
Memento Mori (bedenk dat je zult sterven -->God/hemel centraal)
Serment de Strasbourg (de eed van Straatsburg)
Lodewijk en Charles trekken samen ten strijde tegen hun broer Lothaire en stellen een eed op in 842 in 2 talen waarin zij ten overstaan van hun legers beloven elkaar te helpen hun broer Lothaire te bevechten
Waarna in 843 het rijk in 3 delen wordt verdeeld.
Heeft geleid tot Verdrag van Verdun (843) (= oudste Franse tekst)
Waarom in 2 talen?
842 le premier texte en francais: Les serments de Strasbourg
Louis le Germanique, Charles le chauve <=> frère Lothaire le premier
Le texte prononcé par Louis le Germanique:
« Pro Deo amur et pro christian poblo et nostro commun salvament, d'ist di en avant, in quant Deus savir et podir me dunat, si salvarai eo cist meon fradre Karlo et in aiudha et in cadhuna cosa, si cum om per dreit son fradra salvar dift, in o quid il mi altresi fazet, et ab Ludher nul plaid nunquam prindrai, qui meon vol cist meon fradre Karle in damno sit. »
Traduction: Serments de Strasbourg
« Pour l'amour de Dieu et pour le peuple chrétien et notre salut commun, à partir d'aujourd'hui, autant que Dieu me donnera savoir et pouvoir, je secourrai ce mien frère Charles par mon aide et en toute chose, comme on doit secourir son frère, selon l'équité, à condition qu'il fasse de même pour moi, et je ne tiendrai jamais avec Lothaire aucun plaid qui, de ma volonté, puisse être dommageable à mon frère Charles. »
Un peu d'histoire: La féodalité
Sainte Eulalie
- voorbeeld van een 'Heiligenleven'
- ontstaan aan het einde van de 9e eeuw
- meerdere bronnen: Romeinse maagd en/of Gelovige Eulalia van Mérida (Spanje)
- Feest op 10 december
Ridderroman -Chanson de geste
ontstaat in de 11e eeuw
zal 3 eeuwen lang een belangrijke plaats innemen in de Franse literatuur
toont het ridderideaal:
1. dapperheid in de strijd
2. trouw aan de leenheer
3. een onwankelbaar geloof in God
De vrouw speelt geen rol van betekenis in deze 'mannenwereld'
Bekend voorbeeld: La chanson de Roland
La Chanson de Roland
Vertelt, drie eeuwen na dato, over de terugtocht van Karel de Grote uit Spanje, waar hij gevochten heeft tegen de Saracenen (Noord-Arabisch volk).
Verhaal is aangepast aan eigen tijd, auteur neemt het niet al te nauw met historische werkelijkheid.
Verhaal is ingedeeld in 21 laisses (strofen) waarin vaak dezelfde informatie wordt herhaald om spanning op te voeren en scènes te benadrukken. Het dilemma waar Roland voor staat is namelijk een kwestie van leven of dood.
La littérature courtoise (hoofse literatuur)
Vanaf de 12de eeuw
invloed van de kruistochten --> de positie van de vrouw aan het hof wordt belangrijker
Arabische wereld /Arabische literatuur : een andere rol van de vrouw.
Vrouw wordt de hoofdpersoon en eist een verfijnde liefde
De held moet alles doen wat zij wil en vaak de grootste gevaren doorstaan om de liefde van ‘la belle dame sans merci’ te ontvangen.
nog steeds heldendaden maar de vrouw en de liefde staan centraal
La littérature courtoise (hoofse literatuur)
Drie bronnen van invloed: een Latijnse, een Provençaalse en een Bretonse invloed
De Bretonse en de Provençaalse lijken op elkaar & zijn van Keltische oorsprong. Herkenbaar aan de mystiek.
In 'Lancelot' van Chrétien de Troyes, de eerste grote Franse romanschrijver, is de ridder de slaaf van de beminde vrouw.
Het verhaal van 'Tristan et Iseut' kent in zijn Franse versie meerdere auteurs: Thomas en Béroul. (blz 3-4-5 boekje)
Wat valt jullie op aan de tekst?
Le Moyen-Âge
leçon 2
Wat was het middeleeuwse systeem waarbij land in ruil voor bescherming aan edelen werd toegewezen?
Feodalisme
Communisme
Kapitalisme
Socialisme
Qui ont rédigé les Serments de Strassbourg?
les fils de Charlemagne
les deux petits-fils de Charlemagne
les cousins de Charlemagne
Les trois frères
Pourquoi les serments de strasbourg sont-ils si importants?
C'est un texte politique
C'est en fait la naissance de la langue française
C'est un texte de Charlemagne
Aan het einde van welke eeuw ontstonden de eerste literaire teksten die in het Frans geschreven zijn? Wat voor teksten waren dit?
C'est quoi, une chanson de geste?
Een gedicht over liefde
Een verhaal over ridders
Wat zijn kenmerken van het ridderideaal?
dapperheid in de strijd
liefde voor de vrouw
onwankelbaar geloof in God
trouw aan de leenheer
Wat was de invloed van de kruistochten op de literatuur?
Welke 3 bronnen kent de courtoisie? Hoe kan je 2 van deze bronnen linken aan de Keltische cultuur?
Wie was de schrijver van Lancelot?
Noem 2 schrijvers van 'Tristan et Iseut'
Wat zijn de verschillen en overeenkomsten tussen deze Tristan en Isolde en de Tristan en Iseut die wij hebben gelezen?
Exercice 1, option B:
Tristan et Iseut
Schrijf een gedicht over een onmogelijke liefde. Je schrijft in het Frans en gebruikt minimaal 30 woorden.
Exercice 1, option A:
La chanson de Roland
Schrijf een verhaal of gedicht over het overlijden van een held op het slagveld met het perspectief van een held in een actiefilm. Je gebruikt minimaal 50 woorden en schrijft de tekst in het Frans.
Un peu d'histoire: Emergence des villes
Vanaf de XIIIe eeuw --> steden in opkomst
rust --> steden ontwikkelen zich --> betere handel/economie --> meer geld en macht voor de burgerij--> burgerliteratuur
bijv. Le Roman de Renart en de dichtkunst van Villon
Satire - Le roman de Renart
- Het dierenverhaal (satire)
- Renart symboliseert het 'gewone' volk
- De spot wordt gedreven met de adel, geestelijkheid etc.
François Villon (1431-?)
pg 6-7-8
Ballade des pendus + Le lais
1. Na welke gebeurtenis heeft Villon de Ballade des pendus geschreven?
2. Wat is een leven aan de 'zelfkant' van de samenleving? Zoek argumenten op blz 6
3. Le Lais heeft Lennaert Nijgh ongetwijfeld geïnspireerd toen hij Testament voor Boudewijn de Groot schreef. Zoek minimaal 5 paralellen voor deze stelling door de twee teksten qua vorm en inhoud te vergelijken.