De Zijderoute





  De Zijderoute

1 / 13
volgende
Slide 1: Slide
newEditorGeschiedenisBasisschoolGroep 6-8

In deze les zitten 13 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 20 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les





  De Zijderoute

Deze slide heeft geen instructies

Wat weet jij al over de Zijderoute?

Deze slide heeft geen instructies



De (klassieke) zijderoute was een netwerk van karavaanroutes door Centraal-Azië, waarlangs vele eeuwen lang handel werd gedreven tussen China en het oosten van Azië aan de ene kant en het Midden-Oosten en het Middellandse Zeegebied aan de andere kant.

Van de klassieke oudheid tot de late middeleeuwen was de zijderoute de belangrijkste verbinding tussen oost en west. 


De route bestond eigenlijk uit een combinatie van meerdere andere routes (zie de vertakkingen). Gedurende de eeuwen werd de Zijderoute steeds verder uitgebreid. Zo werden verschillende plaatsen en landen met elkaar verbonden. De handelsroute werd een enorm groot netwerk dat China met India en zelfs Europa verbond. 


Het gigantische wegennet ontstond vanuit de hoofdstad van het Chinese keizerrijk, Chang’an – het huidige Xi’an. Zie pijl op de kaart.

Dit gebeurde ruim 2000 jaar geleden.

De naam Zijderoute werd overigens pas bedacht aan het eind van de 19de eeuw. 



Noordelijke en zuidelijke route


De zijderoute splitst zich in noordelijke en zuidelijke routes en was zeker 11.265 km lang.


De noordelijke route gaat door de Bulgar-Kiptsjak zone naar Oost-Europa en het schiereiland Krim. Vanaf daar gaat de route door de Zwarte Zee (aanwijzen) naar de Middellandse Zee (aanwijzen).

De zuidelijke route gaat door Turkestan-Khorasan en Iran naar Mesopotamië en dan naar Antiochië dat net boven Dasmascus ligt (Ant. staat niet op de kaart maar ligt net boven Damascus: aanwijzen) aan de Middellandse Zee.





          Ontstaan van de Zijderoute

Tijdens de Han-dynastie die ruim 440 jaar duurde, van 221 voor Christus tot 220 na Christus, stuurde de Chinese Keizer Wu Di (afbeelding rechts) zijn dappere generaal genaamd Zhang Qian (afbeelding links), op reis om in Fergada de nomadenstam die daar leefde over te halen om samen te strijden tegen de Mongolen die de grenzen van het rijk bedreigden. Dit was in het jaar 139. Fergada lag 2000 km ten westen van de hoofstad van China en heet nu Oezbekistan. 


De route die generaal Zhang en zijn leger namen, leidde door Mongolië en twee maal werd de hele groep van 100 man gevangengenomen door de Mongolen.

Pas na dertien jaar kwam de generaal terug met nog maar een klein groepje. Zij hadden de lange reis overleefd. Het slechte nieuws dat ze brachten was dat de stam uit Fergada niet mee wilde vechten tegen de Mongolen. Het goede nieuws was dat ze gehoord hadden dat achter de uitgestrekte woestijnen en de hoge bergen een groot aantal andere rijken lag, en dat de inwoners daarvan veel bewondering hadden voor het Han-rijk en interesse hadden in de koopwaar van de Chinezen.



Dit was onder andere het Romeinse Rijk, dat naar Zhang Qian had vernomen een grootmacht was van hetzelfde kaliber als China. 

De keizer zag een kans om geld te verdienen door handel met al die verre rijken. Dit was het begin van het ontstaan van de handelsroute.









De naam "Zijderoute"


Levenscyclus van de zijderups

Zijdevlinder met cocon

China maakte een product dat de rest van de wereld nog niet kende: zijde. Al eeuwen eerder hadden de Chinezen ontdekt hoe je uit de cocon van een bepaald soort rups een lange draad kon spinnen, om er daarna zijde van te weven. Deze rups komt van de zijdevlinder, ook wel bekend als de Bombyx mori. De rups noemen we dus de zijderups.

Het geheim van het maken van zijde werd natuurlijk goed bewaard. Zijde was daardoor zijn gewicht in goud waard en kooplieden in kamelenkaravanen brachten de zijde vanaf Chang’an (het huidige Xi’an) via India, het Midden-Oosten naar de Middellandse Zee, om vanaf Alexandrië (Egypte) naar Rome verscheept te worden. De Romeinse dames waren namelijk gek op zijde. Zijde was een echt luxeproduct.


Zo is de handelsroute dus aan de naam "Zijderoute" gekomen. Al werden er ook heel veel andere dingen verhandeld.


Een treurig weetje (je kunt deze info ook overslaan #sadface)

Hoewel elke rups een behoorlijk lange draad maakt, zijn er toch een paar duizend rupsen nodig om 1 zijden kledingstuk te maken. Geschat wordt dat er tussen de 4000 en 15.000 rupsen nodig zijn om één kilo zijde te produceren. Op basis daarvan worden er elk jaar tussen de 70 miljard en 2 biljoen zijderupsen gedood in de zijde-industrie. Dit zijn toch bizarre aantallen?

Mocht iemand hier iets meer over willen weten:

https://veganchallenge.nl/meer-informatie-zijde-industrie/

Handelsweg, 

culturele én intellectuele uitwisselingsroute


Sinaasappel = 

China-appel

Thee plukken

Mogao

boeddhistische

grottempels

Wat er nog meer werd verhandeld langs de zijderoute:

* Specerijen zoals peper, kaneel, nootmuskaat en kruidnagel. Ze waren erg kostbaar.

* Sieraden, edelstenen en andere luxeartikelen. Ze werden van India, Centraal-Azië en het Midden-Oosten naar China en andere gebieden gebracht.

* Naast het textielproduct zijde werden ook andere textielproducten zoals wol en katoen verhandeld, vooral uit regio's zoals India en Perzië.

*China exporteerde veel thee en porselein naar andere delen van Azië, het Midden-Oosten en Europa.

*Soms werden ook metalen producten en wapens verhandeld, vooral tussen Centraal-Azië, het Midden-Oosten en China.

*Papier is in China uitgevonden (anders dan de papyrus uit Egypte) en werd langs de Zijderoute verhandeld, wat uiteindelijk een enorme invloed heeft gehad op de rest van de wereld.

* Het Nederlandse woord sinaasappel is afgeleid van het Franse pomme de Sine dat China-appel betekent. Sina is het oude woord voor China. De sinaasappel werd door in de 16de eeuw door de Portugezen naar Europa gebracht.

*De Zijderoute was ook een culturele en intellectuele uitwisselingsroute: Naast fysieke goederen werden er ook ideeën, gebruiken, talen, uitvindingen en godsdiensten uitgewisseld. 

* Een belangrijke godsdienst die uit India via de Zijderoute China bereikte, was het boeddhisme. Na de val van de Han-dynastie zochten mensen spirituele troost. Het Confucianisme met haar regels bood die troost niet. Het boeddhisme wel en daarbij was het boeddhisme zo flexibel dat plaatselijke goden en rituelen er een plek in konden krijgen. Geschriften werden in het Chinees vertaald en aan de Chinese denkwijze aangepast. Dit verklaart het succes van het boeddhisme in China.

Afbeelding van Mogao Boeddhistische grottempels, gelegen op een belangrijk kruispunt langs de handelsroute. Bevat meer dan duizend jaar oude Boeddhistische kunst waaronder prachtige muurschilderingen. Behoort tot UNESCO werelderfgoed.



Kijk de TED Ed, vanaf gr 6 denk ik

Marco Polo 




Marco Polo is waarschijnlijk de beroemdste westerse (Italiaanse) reiziger die de Zijderoute heeft afgelegd. Als jonge handelaar begon hij zijn reis naar China in 1271 en zijn reizen duurden 24 jaar . In deze tijd werd hij de vertrouweling van Khubilai Khaan (Keizer van de Yuan-dynastie 1214-1294). 


Bij zijn terugkeer in Italië sloot Marco Polo zich aan bij de Venetiaanse strijdkrachten en werd niet veel later gevangengenomen. In de gevangenis ontmoette hij Rustichello da Pisa, een schrijver die net als hij gevangen zat. Rustichello verwerkte de verhalen die Marco Polo over zijn reizen vertelde tot een boek.


Toch zijn er twijfels onder bepaalde historici of Marco Polo deze reis wel echt heeft gemaakt, er missen bijzondere dingen in het verslag zoals de Chinese muur, het thee drinken en de lotusvoetjes, die andere (latere) wereldreizigers wel beschrijven. Ook staan er bewezen leugens in het verslag, zoals dat Marco Polo en zijn familie een belangrijke rol speelden in het bestuur van delen van China waarvan er dus geen enkel bewijs is te vinden. 


Klik op de link, scroll naar beneden en klik het filmpje aan 3m10. Geen ondertiteling mogelijk (en niet op YouTube te vinden).

Wat weet je nu over de Zijderoute?

Deze slide heeft geen instructies

Keuzeopdracht 1

Maak een kaart van de Zijderoute met daarop belangrijke steden, goederen en ideeën die werden uitgewisseld langs de Zijderoute. 


Wees creatief en zorg er 

zeker voor dat 

de informatie klopt.


Plak de kaart daarna 

in jouw lapbook.


 



Flapje 

met info


Idee (aandragen als het nodig is):

- Maak een tekening met daarop de route en snij flapjes los, plak er wit papier achter waar je de info opschrijft, zie de foto's. 


Informatie zoeken ze zelf op internet (dan komen ze namelijk ook prachtige foto's tegen):


Mochten ze er zelf niet helemaal uitkomen dan is het wellicht een idee om de volgende info in Teams te zetten:


De noordelijke route gaat door de Bulgar-Kiptsjak zone naar Oost-Europa en het schiereiland Krim. Vanaf daar gaat de route door de Zwarte Zee naar de Middellandse Zee.



De zuidelijke route gaat door Turkestan-Khorasan en Iran naar Mesopotamië en dan naar Antiochië aan de Middellandse Zee.


Hier zijn enkele van de belangrijkste steden langs de oude Zijderoute:


1. Xi'an (Chang'an) - China

Functie: Het beginpunt van de Zijderoute. Xi'an was de hoofdstad van de Han-dynastie en een belangrijk commercieel en cultureel centrum.

2. Dunhuang - China

Functie: Een belangrijke tussenstop in de Gobiwoestijn. Het is beroemd vanwege de Mogao-grotten, waar oude boeddhistische kunst te vinden is.

3. Samarkand - Uzbekistan

Functie: Een van de grootste handelssteden in Centraal-Azië, bekend om zijn prachtige architectuur en als cultureel centrum.

4. Bukhara - Uzbekistan

Functie: Een belangrijk centrum voor de islamitische cultuur en handel, gelegen aan de zijderoute tussen China en de Mediterranee.

5. Merv - Turkmenistan

Functie: Een belangrijke stad in het oude Perzië, die een sleutelrol speelde in de handel en de verspreiding van kennis en cultuur.

6. Bagdad - Irak

Functie: De hoofdstad van het Abbasidische kalifaat en een belangrijk centrum voor wetenschap, filosofie en handel.

7. Damascus - Syrië

Functie: Een belangrijke stad in het Midden-Oosten, die zowel een handelscentrum was als een strategische locatie voor de uitwisseling van goederen tussen Azië en Europa.

8. Konstantinopel (Istanbul) - Turkije

Functie: Het einde van de Zijderoute in Europa. Het was een van de belangrijkste steden voor de handel tussen Oost en West, en een sleutelcentrum voor de verspreiding van cultuur, religie en kennis.

9. Ctesiphon - Irak

Functie: De hoofdstad van het Sassanidische rijk, gelegen aan de Tigris. Het was een belangrijk handelscentrum tussen de oosterse en westerse wereld.

10. Kashgar - China (XUAR)

Functie: Gelegen in het westen van China, was Kashgar een strategisch handelscentrum en een ontmoetingspunt voor diverse culturen langs de Zijderoute.

Deze steden zijn slechts enkele van de vele belangrijke knooppunten.

Keuzeopdracht 2

  • Vouw een envelop 

  • Plak voorop de envelop (een afbeelding van) een kaart met de Zijderoute erop, let er op dat de envelop ook open kan

  • Maak minimaal 6 verschillend gekleurde kaartjes van exact dezelfde grootte (netjes meten met liniaal!) die in de envelop passen. Zoek uit welke belangrijke steden er langs de zijderoute lagen en maak een kaartje per stad.

  • Op elk kaartje komen twee dingen: een foto van een bijzonder bouwwerk en informatie over waarom deze stad belangrijk was voor de Zijderoute (Tekst typ je in Word, maak een tekstvak)

  • Zet de steden op jouw kaart van de Zijderoute (stip & schrijf de naam van de stad erbij)

  • Kaartjes in de envelop en jouw envelop over de Zijderoute is klaar


Het kan nog steeds nuttig zijn om de info uit de vorige sheet in Teams te plaatsen

De (klassieke) zijderoute was een netwerk van karavaanroutes door Centraal-Azië, waarlangs vele eeuwen lang handel werd gedreven tussen China en het oosten van Azië aan de ene kant en het Midden-Oosten en het Middellandse Zeegebied aan de andere kant.

Van de klassieke oudheid tot de late middeleeuwen was de zijderoute de belangrijkste verbinding tussen oost en west. 


De route bestond eigenlijk uit een combinatie van meerdere andere routes (zie de vertakkingen). Gedurende de eeuwen werd de Zijderoute steeds verder uitgebreid. Zo werden verschillende plaatsen en landen met elkaar verbonden. De handelsroute werd een enorm groot netwerk dat China met India en zelfs Europa verbond. 


Het gigantische wegennet ontstond vanuit de hoofdstad van het Chinese keizerrijk, Chang’an – het huidige Xi’an. Zie pijl op de kaart.

Dit gebeurde ruim 2000 jaar geleden.

De naam Zijderoute werd overigens pas bedacht aan het eind van de 19de eeuw.