19.3 Energieproductie zonder zuurstof
19.3 Energieproductie zonder zuurstof
Doel 19.3
Je leert hoe je lichaam energie vrijmaakt zonder zuurstof te gebruiken
Stappen vrijmaken energie
1. ATP
2. CP
3. anaerobe
dissimilatie
4. aerobe
dissimilatie
(19.4)
1. ATP
In cellen zit een voorraad ATP.
De energie uit ATP wordt voor veel celprocessen gebruikt:
loskoppelen myosine van actine
actief transport
bouw RNA, DNA, eiwitten
enz
1. ATP
Hydrolyse van ATP levert energie. Hydrolyse is afbraak van grotere moleculen waarbij water wordt verbruikt.
Stappen vrijmaken energie
1. ATP
2. CP
3. anaerobe
dissimilatie
4. aerobe
dissimilatie
(19.4)
2. Creatinefosfaat (CP)
Spiercellen bevatten een voorraad Creatinefosfaat waarvan de fosfaatgroep weer aan ADP gekoppeld kan worden om nieuw ATP te maken: fosfaataccu.
CP + ADP -> C + ATP
Stappen vrijmaken energie
1. ATP
2. CP
3. anaerobe
dissimilatie
4. aerobe
dissimilatie
(19.4)
3. Anaerobe dissimilatie
Nieuwe ATP kan de cel snel vrijmaken uit de afbraak van glucose zonder zuurstof.
2 stappen:
A. Glycolyse
B. Melkzuurgisting
3A. Glycolyse (BINAS 68A)
Glycolyse
BINAS 68B
Glycolyse
NAD+ en NADH,H+
De rol van NAD+ is het opnemen van H-atomen in de vorm van een H+ en een electron.
Elke NAD+ kan 2 H-atomen opnemen, dus 2 H+ (protonen) en 2 electronen.
NAD+ + 2H+ + 2e- -> NADH,H+
NAD+ en NADH,H+
Om het stofwisselingsproces gaande te houden is het van belang om NAD+ weer terug te vormen. Anders zou het stoppen zodra alle NAD+ is omgevormd tot NADH, H+
Dit gebeurt bij mensen met behulp van de melkzuurgisting.
Hierbij wordt uiteindelijke melkzuur gevormd en NAD+.
3B. Melkzuurgisting
Melkzuurgisting BINAS 68B
Melkzuurgisting BINAS 68B
Deze pijl staat verkeerd om in je boek
Recycling
Bacteriën
Bij melkzuur-bacteriën eindigt de afbraak
van glucose bij de vorming van melkzuur
(yoghurt, karnemelk).
Andere bacteriën vormen juist alcohol als
eindproduct (bier, wijn).
3B. Alcoholische gisting
Alcoholgisting BINAS 68B
Alcoholgisting BINAS 68B
Deze pijl staat verkeerd om in je boek
Doel 19.3
Je hebt geleerd hoe je lichaam energie vrijmaakt zonder zuurstof te gebruiken
BINAS 68A Overzicht dissimilatie van glucose
BINAS 68B Glycolyse en gisting
BINAS 90A Energiebronnen van een spier bij lichte training
Begrippen 19.3
ATP, ADP, creatinefosfaat (CP), fosfaataccu, dissimilatie, glycolyse, pyrodruivenzuur, protonen- en elektronenacceptator, NAD+, NADH,H+, melkzuur, alcohol, anaeroob