DIABETES – Les 1: Inleiding endocrinologie
DIABETES – Les 1: Inleiding endocrinologie
Kc1: Je verzamelt systematisch
gegevens en rapporteert erover
Inleiding endocrinologie
Endocrienologie
1. Wat zijn endocriene klieren?
Endocriene klieren = hormoonklieren
Ze produceren hormonen
Hormonen worden direct aan het bloed afgegeven = inwendige secretie
2. Wat zijn hormonen?
Hormonen:
Zitten in heel kleine hoeveelheden in het bloed
Zijn gemaakt door endocriene klieren
Sturen via de bloedbaan organen en weefsels aan om lichaamsfuncties te regelen
Hebben invloed op processen zoals groei, puberteit, bloeddruk en angstreacties
Zorgen samen met zenuwstelsel voor goed verloop van orgaanfuncties --> homeostase
3. Het transport en werking van hormonen
Hormonen:
Gekoppeld aan transporteiwitten
Ofwel
Vrij in het plasma
Hormonen:
Gaan via bloedbaan naar specifiek orgaan
Hebben pas effect wanneer zij binden aan specifieke receptoren, op celmembraan, in cytoplasma of celkern.
Receptor is een stof die reageert op bepaald specifiek hormoon
Na binding receptor geactiveerd
Start van reeks van reacties in de cel
Wanneer een cel receptor heeft voor het hormoon (de cel = gevoelig voor het hormoon)
Voorwaarden dat een cel reageert op een hormoon:
Aanwezigheid van voldoende receptoren = ontvangers
Gevoeligheid van de cel voor de signalen die het hormoon veroorzaakt
Vb. gevoeligheid van de cel kan afnemen als er veel vetweefsel in het lichaam aanwezig is
Hormonen regelen processen zoals:
4. Regulering van de hormoonafscheiding
Belangrijk dat steeds de juiste hoeveelheid hormoon aanwezig is
= homeostase
Systeem om afgifte van hormonen naar behoefte te stimuleren of te remmen = negatieve terugkoppeling
Daling van hormoonspiegels --> stimulering van afgifte
Stijging van hormoonspiegels --> remming van afgifte
Negatieve terugkoppeling:
Hormoonregulatie verloopt via hypofyse – hypothalamussysteem
Filmpje
Directe terugkoppeling:
Hormoonregulatie verloopt zonder tussenkomst van hypofyse – hypothalamussysteem
→ endocriene klier regeert zelf op hormoonspiegels in het bloed
vb. pancreas (insuline – glucagon), bijschildklieren (parathormoon),…
Hormonen --> via de bloedbaan --> specifiek doelorgaan --> effect op lichaam.
te weinig of te veel hormoon in het bloed --> geeft sein om meer of minder hormoon af te geven aan het bloed.
De hormonen zoeken hun doelorganen op.