1.2 Hormonale regulatie
1.2 Hormonale regulatie
Herhalen
homeostase
regelkring
negatieve terugkoppeling
Wat is homeostase?
Geef aan: positieve of negatieve terugkoppeling. De bloedsuikerspiegel wordt constant gehouden.
positieve terugkoppeling
negatieve terugkoppeling
negatieve feedback
positieve feedback
Positieve of negatieve terugkoppeling?
positief
negatief
Thema 1
1.1 Regeling en homeostase
1.2 Hormonale regulatie
Leerdoelen:
Je kunt beschrijven op welke manieren hormonen de cellen en weefsels van organismen kunnen beinvloeden.
Je kunt de werking van hormoonklieren en hun hormonen beschrijven.
Je kunt beredeneren hoe organen reageren op hormonen.
Hormonale regulatie
Langzaam
Moleculen via bloedvaten
Ongericht
Zenuwstelsel
Snel
Impulsen via zenuwen
Zeer gericht
Communicatie tussen organen
Hormonen
Hormoonklier: endocriene klieren die hormonen produceren
Hormoon: signaalstof
Doelwitorganen hebben receptoren voor dat hormoon.
Klieren
Exocriene klier: product wordt afgegeven door een afvoerbuis
Endocriene klier: product wordt afgegeven aan het bloed
Hormoonstelsel = endocrien
Typen hormonen
Peptidehormonen
Eiwit
Receptoreiwit op celmembraan nodig
Second messenger
Beïnvloedt genexpressie
Steroïdenhormonen
Vet (lipide)
Kan direct door celmembraan
Receptoreiwit op kernmembraan
Beïnvloedt genexpressie
Werking van hormonen
Zet de hormoonklieren op de juiste plek
Eierstokken
Bijnieren
Eilandjes van Langerhans
Teelballen
Hypofyse
Schildklier
BINAS 89A
Wat gaan we doen?
hypofyse - hypothalamus herhalen
BINAS opdracht
Opdrachten uit het boek
Hypofyse
De hypothalamus is een onderdeel van de hersenen.
Beinvloedt de hypofyse
De hypofyse is de hormoonklier
Er is een hypofyse voorkwab en een achterkwab
hypothalamus en hypofyse achterkwab
neurohypofyse
= hypofyse achterkwab
De hypothalamus maakt de neurohormonen oxytocine en ADH
via uitlopers van zenuwcellen komen de neurohormonen inde hypofyse
Hypofyse voorkwab = adenohypofyse
maakt hormonen aan onder invloed van de hypothalamus
Hypothalamus maakt releasing of inhibiting hormonen aan
via het bloed naar de hypothalamus
BINAS 89A
schildklier
* produceert thyroxine
TSH schildklier
thyroxine TSH
+ thyroxine + stofwisseling
- thyroxine - stofwisseling
Genoeg gepraat voor vandaag
Ga aan de slag met de opgaven van basisstof 2 t/m opgave 12
eilandjes van Langerhans
alfa-cellen produceren glucagon en beta-cellen produceren insuline
* door insuline meer glucosetransporteiwitten in celmembraan
* insuline stimuleert omzetting glucose naar glycogeen, vetten en eiwitten
* glucagon stimuleert afbraak glycogeen naar glucose
nieren
onvoldoende zuurstof
productie epo
rode beenmerg: productie rode bloedcellen
bijnieren
bij stress productie adrenaline door merg
* effect op cellen van meerdere organen:
- bevordert dissimilatie
- bevordert omzetting glycogeen in glucose
- snellere hartslag en ademhaling
- bloedvaten verwijden
productie cortisol door schors
* verantwoordelijk voor chronische stress
- onderdrukt afweer
- verhoogt glucose in bloed