12-06 B1F Par. 6.3

• newEditor
• Aardrijkskunde
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 1

Lesverloop:

Huiswerk paragraaf 6.2 bespreken- voorennis

Introductie paragraaf 6.3

Leerdoelen

Theorie Klimaten van Europa + Plantengroei / landschappen van Europa

Zelfstandig werken opgave 1,3,4

Afsluiting.

6.3

Europa: klimaat en landschap

6.2

Het klimaat in de bergen

B53 Stuwingsregen

Bonusvraag: aan- of aflandige wind?

Deelvraag

Wat zijn de kenmerken van de klimaten in Europa en wat is de invloed daarvan op het landschap?

6.3

Europa: klimaat en landschap

Introductie

Leerdoelen:

• Je kunt de temperatuur- en neerslagkenmerken van het zeeklimaat, Middellands- Zeeklimaat, landklimaat, toendraklimaat en hooggebergteklimaat beschrijven.

• Je kunt het verband tussen het klimaat en plantengroei beschrijven.

6.3

Europa: klimaat en landschap

6.3

Zeeklimaten

► Zeeklimaat (Nederland en West-Europa):

– gematigde temperaturen, het hele jaar door neerslag.

– niet heel warm in de zomer en niet heel koud in de winter.

– loofbomen

(bladverliezend)

Bonusvraag: Waarom in West - Europa gematigde temperatuur?

Europa: klimaat en landschap

6.3

Zeeklimaten

► Middellandse Zeeklimaat (Zuid-Europa):

– gemiddeld warmer in de zomer en de winter

– droge zomers, meeste neerslag in winter.

– subtropische bomen, zoals olijfbomen en palmen

(bestand tegen hitte en droogte)

Bonusvraag:Waarom is het in Zuid-Europa warmer dan in Noord-Europa?

Europa: klimaat en landschap

Wat is kenmerkend voor een zeeklimaat?

A

Warme zomers en koude winters hele jaar door neerslag.

B

Weinig temperatuurverschillen

C

Gematigde zomers en winters, hele jaar door neerslag

D

Grote temperatuurverschillen

6.3

► Landklimaat (binnenland Europa):

– hoe verder naar het oosten minder invloed van de zee en aanlandige wind.
– warme zomers, koude winters
– gemiddelde wintertemperatuur onder de -3 °C

– hele jaar neerslag (zomer iets meer dan winter)

● Geleidelijke overgang zeeklimaat naar landklimaat.

– naaldbomen

(Taiga)

Bonusvraag:Waarom heeft Zweden een landklimaat, ondanks de ligging dichtbij de zee?

Europa: klimaat en landschap

Wat is kenmerkend voor een landklimaat?

A

Zachte winters en koele zomers, hele jaar neerslag.

B

Kleine temperatuurverschillen,

C

Warme zomers en koude winters, hele jaar neerslag.

D

Droge zomers en natte winters

Boomgrens = zomer kouder dan 10 °C

6.3

Koude klimaten

► Toendraklimaat:

– gemiddelde temperatuur zomer: onder de 10 °C

– de zomertemperatuur is de boomgrens.

– hele jaar neerslag, zomer regen, winter sneeuw.

– toendra: landschap met grassen, mossen en
lage struiken, maar zonder bomen.

Bonusvraag: benoem de landen met een toendraklimaat

Europa: klimaat en landschap

6.3

Koude klimaten

► Hooggebergteklimaat:

– gemiddelde temperatuur zomer: onder de 0 °C

– veel neerslag, vooral in de vorm van sneeuw

• geen plantengroei.

Europa: klimaat en landschap

Welke temperatuur geeft de boomgrens weer?

A

gem. temp winter boven 10 °C

B

gem. temp zomer boven 10 °C

C

gem. temp winter onder 10 °C

D

gem. temp zomer onder 10 °C

Leerdoelen:

• Je kunt de temperatuur- en neerslagkenmerken van het zeeklimaat, Middellandse Zeeklimaat, landklimaat, toendraklimaat en hooggebergteklimaat beschrijven.

• Je kunt het verband tussen het klimaat en plantengroei beschrijven.

6.3

Europa: klimaat en landschap

Klaar? Lezen:

B81, Loofbos

B82, Naaldbos

B83, Toendra

Leerdoelen:

• Je kunt de temperatuur- en neerslagkenmerken van het zeeklimaat, Middellands- Zeeklimaat, landklimaat, toendraklimaat en hooggebergteklimaat beschrijven.

• Je kunt het verband tussen het klimaat en plantengroei beschrijven.

6.3

Europa: klimaat en landschap

temperatuur

6.3

Europa: klimaat en landschap

B81 Mediterrane plantengroei:

– gematigde zone subtropen
– tussen 23½° en 40°
– warmer en droger klimaat
– oa palmen, vijgen en kurkeiken

bestand tegen hitte en droogte

23½°

B81 Loofboomgordel:

– gematigde zone zeeklimaat
– zomer > 10 ºC
– winter > -3 ºC
– oa eiken, beuken

verliezen bladeren tegen kou

B82 Naaldboomgordel (taiga)

– gematigde zone landklimaat

tot bij de poolstreken 66½° (boomgrens)
– zomer > 10 ºC

– winter < -3 ºC

– oa sparren, dennen.

66½°

Gemengd bos

Gemengde zone

6.3

B83 Toendra

– in de poolstreken ten noorden van de boomgrens zomer <10 ºC.

– bodem is ongeveer 9 maanden bevroren, diepere laag met permafrost het hele jaar

– grassen, mossen, lage struikjes
– moerassig in de zomer door gesmolten sneeuw

● Geen scherpe grens tussen de toendra en de taiga: bomen steeds verder uit elkaar.

Europa: klimaat en landschap

Leerdoelen:

• Je kunt de temperatuur- en neerslagkenmerken van het zeeklimaat, Middellands- Zeeklimaat, landklimaat, toendraklimaat en hooggebergteklimaat beschrijven.

• Je kunt het verband tussen het klimaat en plantengroei beschrijven.

6.3

Europa: klimaat en landschap

Leerdoelen:

• Je kunt de temperatuur- en neerslagkenmerken van het zeeklimaat, Middellandse Zeeklimaat, landklimaat, toendraklimaat en hooggebergteklimaat beschrijven.

• Je kunt het verband tussen het klimaat en plantengroei beschrijven.

• Je kunt klimaatgrafieken aflezen en ze plaatsen bij het juiste klimaatgebied.

6.3

Europa: klimaat en landschap

6.3

Europa: klimaat en landschap

B68 Klimaatdiagram

► Een klimaatdiagram laat de gemiddelde
temperatuur en neerslag zien.

● Gemiddelde temperatuur: 24 uur per dag
metingen voor maandgemiddelde.

= Gemiddelde maximumtemperatuur (overdag)
en gemiddelde minimumtemperatuur (‘s nachts).

● Gemiddelde neerslag Nederland: 850 mm (per jaar.)

Boomgrens = zomer kouder dan 10 °C

6.3

Koude klimaten

► Toendraklimaat (noorden Europa en hooggebergten):
– gemiddelde temperatuur zomer: onder de 10 °C
– de zomertemperatuur is de boomgrens
– toendra: landschap met grassen, mossen en
lage struiken, maar zonder bomen.

■ Hooggebergteklimaat:
– gemiddelde temperatuur zomer: onder de 0 °C
– veel neerslag, vooral in de vorm van sneeuw

Europa: klimaat en landschap

6.3

Koude klimaten

► Toendraklimaat (noorden Europa en hooggebergten):
– gemiddelde temperatuur zomer: onder de 10 °C
– de zomertemperatuur is de boomgrens
– toendra: landschap met grassen, mossen en
lage struiken, maar zonder bomen.

■ Hooggebergteklimaat:
– gemiddelde temperatuur zomer: onder de 0 °C
– veel neerslag, vooral in de vorm van sneeuw

Europa: klimaat en landschap

Leerdoelen:

• Je kunt de temperatuur- en neerslagkenmerken van het zeeklimaat, Middellandse Zeeklimaat, landklimaat, toendraklimaat en hooggebergteklimaat beschrijven.

• Je kunt klimaatgrafieken aflezen en ze plaatsen bij het juiste klimaatgebied.

• Je kunt beschrijven welk (oorspronkelijk) landschap er voorkomt in het zeeklimaat, landklimaat, Middellandse Zeeklimaat, toendraklimaat en hooggebergteklimaat.

• Je kunt beschrijven en verklaren welke invloed de ligging van een hooggebergte heeft op het klimaat.

• Je kunt het verband tussen het klimaat en plantengroei beschrijven.

6.3

Europa: klimaat en landschap

6.3

Zeeklimaten

► Zeeklimaat (Nederland en West-Europa):
– hele jaar door neerslag en gematigde temperaturen
– niet heel warm in de zomer en niet heel koud in de winter
– loofbomen

● Middellandse Zeeklimaat (Zuid-Europa):
– gemiddeld warmer in de zomer en de winter
– drogere zomers
– subtropische bomen, zoals olijfbomen en palmen

Europa: klimaat en landschap

6.3

Koude klimaten

► Toendraklimaat (noorden Europa en hooggebergten):
– gemiddelde temperatuur zomer: onder de 10 °C
– de zomertemperatuur is de boomgrens
– toendra: landschap met grassen, mossen en
lage struiken, maar zonder bomen.

■ Hooggebergteklimaat:
– gemiddelde temperatuur zomer: onder de 0 °C
– veel neerslag, vooral in de vorm van sneeuw

Europa: klimaat en landschap

6.3

Europa: klimaat en landschap

6.3

Europa: klimaat en landschap

B81 Loofbos

► Loofboomgordel:

– gematigde zone
– warmste maand gemiddeld > 10 ºC
– koudste maand gemiddeld > -3 ºC
– oa eiken, beuken

6.3

Europa: klimaat en landschap

B82 Naaldbos (taiga)

► Naaldboomgordel of taiga:

– gematigde zone en dicht bij de poolstreken
– warmste maand gemiddeld > 10 ºC (boomgrens),
● Gemengde bos: overgangsgebied met loof- en naaldbomen (geen scherpe grens).