Hoofdstuk 1 WATEROVERLAST
Hoofdstuk 1 WATEROVERLAST
In het geval van wateroverlast komt het gevaar van 3 kanten. Welke 3?
NATUURLIJKE RIVIEREN
Benedenloop
Bovenloop
Middenloop
De stroomsnelheid is kleiner bij de bron dan bij de monding
juist
onjuist
Verval en verhang
Verval: hoogteverschil tussen twee punten langs een rivier in meters.
(berekening: hoogte A - hoogte B)
= Antwoord in meters.
Verhang: hoogteverschil per kilometer
(berekening: verval in meters delen door afgelegde afstand in km)
= Antwoord in m per km
Verval en verhang
In welk deel van de rivier op de achtergrond is het verhang het grootst?
Bereken het verhang tussen plek A en B. Schrijf je berekening op.
Welke combinatie pas bij Nederland?
Bovenloop, laag verval, hoog verhang
Middenloop, laag verval. hoog verhang
Benedenloop, laag verval, laag verhang
Benedenloop, hoog verval, laag verhang
kst
In de bovenloop: is er veel of weinig verval is er veel of weinig verticale erosie
veel verval / veel verticale erosie
veel verval / weinig verticale erosie
weinig verval / veel verticale erosie
weinig verval / weinig verticale erosie
In de middenloop: is er veel / weinig / gering verval is er wel of geen sedimentatie
veel verval / weinig sedimentatie
klein verval / wel sedimentatie
gering verval / geen sedimentatie
klein verval / geen sedimentatie
In de benedenloop: is er klein / gering verval is er veel / weinig sedimentatie
klein verval / weinig sedimentatie
gering verval / veel sedimentatie
Aan de slag:
Paragraaf 1
Opdrachten
2, 3 en 4
kst
Drie soorten rivieren
3 soorten rivieren
Onderweg naar zee worden gletsjerrivieren aangevuld door regenrivieren.
Gletsjerrivier+ regenrivier= gemengde rivier
De Rijn is een voorbeeld
3
Het debiet en regiem van de Rijn
Rivieren
Rijn = gemengde rivier
(en dus regiem)
Maas = regenrivier
Hoe valt het debietverloop van de Rijn te verklaren?
Vertragingstijd
De tijd die een druppel water nodig heeft om vanaf een bepaalde locatie in een rivier of riool te komen.
Van invloed hierop zijn:
Gesteente, bodem en vegetatie
Verhoogde piekafvoer
als vertragingstijd afneemt.
- ontbossing
- verstening
- recht trekken rivier
Vertragingstijd
Bij verstedelijking/verstening/ ontbossing:
piekafvoer komt eerder
piekafvoer is hoger
Bovenloop
Verhang
Gelijkmatig regiem
Waterscheiding
Piekafvoer
Vertragingstijd
Gemengde rivier
Debiet op z'n hoogst
Groot verval
Van neerslag tot rivierwater
Verval per km
Reliëf in het landschap
Uitbreiding van de steden heeft bijgedragen aan afname van de vertragingstijd in het stroomgebied van de Rijn. Leg dit uit (oorzaak-gevolgrelatie).
een rivier die volledig wordt gevoed door regen- en/of grondwater.
Een rivier die volledig wordt gevoed door smeltwater van sneeuw en/of gletsjers
Een rivier die wordt gevoed door zowel regen en grondwater al door smeltwater
smeltwater rivier
gemengde rivier
Rijn
Maas
regen rivier
regelmatig regiem
zeer onregelmatig regiem
onregelmatig regiem
Aan de slag!
Maak de resterende opdrachten van paragraaf 4.1
De gehele paragraaf is het huiswerk voor de volgende les.
Het verval van een rivier neemt in de benedenloop af
juist
onjuist
Een rivier krijgt meer energie als de afvoer toeneemt
juist
onjuist
Als een rivier meer water afvoert, wordt hij smaller en dieper
juist
onjuist
Dimensies: met een andere bril
Bij de monding van de rivier vindt erosie en sedimentatie plaats
juist
onjuist
Hoe komt een rivier aan zijn water?