Introductieles + 4.1 taal

• newEditor
• Nederlands
• Middelbare school
• vmbo k
• Leerjaar 3

De woordenveiling

Waar komen onze woorden vandaan? 

Jullie zijn vandaag taalkundige handelaren. Jullie krijgen als groep: €100 fictief geld

Met dit geld gaan jullie woorden kopen. Maar… Je wilt vooral woorden kopen die oorspronkelijk uit het Nederlands komen.

Wie verzamelt uiteindelijk de meeste punten?

Woordenveiling spelregels

• Werk in groepjes van 3-4 leerlingen

• Elk groepje krijgt (figuurlijk) €100

•  Per ronde verschijnt één woord. Overleg kort: komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands?

• Bieden gaat alleen met hele bedragen van €10

• Hoogste bieder koopt het woord en betaalt het geboden bedrag

• Geld op = niet meer bieden

• Is het woord  Nederlands → +2 punten

• Toch een andere taal → 0 punten

• Juiste taal geraden → +1 bonuspunt 

🥇 Meeste punten = winnaar

PIZZA 

Komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands? 

BIEDEN MAAR!

Startbod: €10

Het woord is... 

STOEL

Komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands? 

BIEDEN MAAR!

Startbod: €10

Het woord is... 

AVONTUUR

Komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands? 

BIEDEN MAAR!

Startbod: €10

Het woord is... 

Robot

Komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands? 

BIEDEN MAAR!

Startbod: €10

Het woord is... 

Winkel

Komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands? 

BIEDEN MAAR!

Startbod: €10

Het woord is... 

School

Komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands? 

BIEDEN MAAR!

Startbod: €10

Het woord is... 

Koning

Komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands? 

BIEDEN MAAR!

Startbod: €10

Het woord is... 

Germaans -> Nederlands

Yoghurt

Komt dit woord oorspronkelijk uit het Nederlands? 

BIEDEN MAAR!

Startbod: €10

Het woord is... 

En de winnaar is...

Begrippen

Etymologie: herkomst en geschiedenis van een woord.

Germaans: de taal die werd gesproken door volkeren en stammen die woonden in Scandinavië. 

Latijn: de taal die vroeger door de Romeinen gesproken werd en die in de middeleeuwen in Europa de schrijftaal was.

Veel Europese talen kennen hun oorsprong in Latijn

Woorden in verschillende talen die op elkaar lijken

Hoe kan dat?

Veel Europese talen kennen hun oorsprong in het Latijn. Latijnse woord voor huiskat is bijvoorbeeld: cattus.

Kat --> Duits; katze, Engels;cat, Pools; kot, Frans; chat

Leenwoorden

Woorden die we overnemen (hebben geleend) vanuit een andere taal. 

Denk aan: 

Bureau --> Frans
Schnitzel --> Duits
Make-up --> Engels

Paragraaf 4.1 

• Pak je werkboek en schrift erbij. 

• Lees op bladzijde 90 de theorie door en tekst 1

• Maak vervolgens opdracht 1, 3, 4 en 5 in je schrift! 

• Klaar? Maak de puzzel op blz 222