10.1 Opgroeien
10.1 Opgroeien
Puberteit is een levensfase. Welke zijn er nog meer?
Levensfasen
Baby = 0 - 1,5 jaar
Peuter = 1,5 - 4 jaar
Kleuter = 4 - 6 jaar
Kind = 6 - 12 jaar
Puber = 12 - 17 jaar
Adolescent = 17 - 21 jaar
Volwassene = 21 - 60 jaar
Oudere = 60 - .... jaar
Adolescent = jongvolwassene
Lichamelijke en geestelijke ontwikkeling
Bij lichamelijke ontwikkeling verandert je lichaam
Bij geestelijke ontwikkeling verandert je verstand
Bedenk bij dit plaatje voor beide ontwikkelingen een voorbeeld
Zet onderstaande begrippen in de juiste volgorde van jong naar oud: schoolkind - volwassene - baby - puber - kleuter - adolescent - peuter - oudere
Levensfasen
Iedere levensfase zijn er veranderingen --> Lichamelijke en geestelijke ontwikkeling
Lichamelijke ontwikkeling:
- langer en zwaarder
- meer spiermassa
- kraakbeen wordt been (bot)
- structuur van je huid (bron 2)
Geestelijke ontwikkeling:
leren praten en schrijven, zelfstandig worden
Wat is groei?
Het groter en zwaarder worden van een organisme
Een groeispurt
Een vlinder
Verandering in de bouw van een organisme
Wat is biologische ontwikkeling?
Het groter en zwaarder worden van een organisme
Als je slimmer wordt
Wanneer een organisme nieuwe dingen leert
Verandering in de bouw van een organisme
Hoe verander je dan?
Je verandert onder invloed van hormonen
Hormonen zijn regelstoffen die zich kunnen binden aan cellen
Doelwitorganen
Wat zie je? Schematische afbeelding van hormonen en cellen met receptoren. Aan bepaalde kraakbeencellen binden alleen groeihormonen.
Welke cel kan deze kraakbeencel voorstellen?
Je hypofyse - de hormoonklier
De puberteit begint in je hersenen
De hypofyse maakt hormonen aan die de puberteit op gang brengen
Groei in de puberteit
1. Je hypofyse geeft groeihormonen af aan het bloed.
2. Groeihormonen komen via het bloed bij alle cellen in je lichaam.
3. Alleen de cellen waarop het groeihormoon past gaan reageren en gaan sneller delen (celdeling).
4. Cellen worden groter, dit heet celgroei. Daarna kunnen ook deze cellen zich weer delen.
Bekijk het plaatje. Kan elk hormoon zich aan elke cel in het lichaam binden?
Botgroei
Waar? Uiteinden van de pijpbeenderen, kaak, heupen
Wat? Kraakbeencellen zitten in groeischijven.
Wat gebeurt er als je stopt met groeien? Groeischijven waren van kraakbeen, worden van been
Wat zijn de verschillen tussen man en vrouw qua groei?
Hoe worden hormonen verspreidt?
Wat regelen je hormonen niet?
Slaap
Temperatuur
Bewegen
Voortplanting
Welke hormoonklier maakt groeihormoon aan?
opdrachten 10.1...