Kracht en beweging
Hoofdstuk 14
Kracht en beweging
Hoofdstuk 14
Eenparige beweging
§1
Leerdoelen 4K
3 belangrijke bewegingen
Versnelde beweging
Vertraagde beweging
Beweging met constante snelheid → eenparige beweging
Voorbeeld
Bekijk dit voorbeeld
Wat valt op aan de snelheid in functie van de tijd?
Eenparige beweging
De auto heeft steeds dezelfde snelheid, niet sneller en niet trager.
Dit is een eenparige beweging.
In 1 uur rijdt de auto 80 × 1 = 80 kilometer.
In 2 uur rijdt de auto 80 × 2 = 160 kilometer. *
In 3 uur rijdt de auto 80 × 3 = 240 kilometer.
Afstand en tijd
In 1 uur rijdt de auto 80 × 1 = 80 kilometer.
Hierbij doe je de snelheid x tijd om een afstand te bekomen.
afstand = snelheid x tijd
s = afstand [m] of [km]
v = snelheid [m/s] of [km/h]
t = tijd [s] of [h]
afstand-tijddiagram
Wanneer je een meting doet, maak je een tabel:
Als je deze tabel uitzet in een grafiek, bekom je het afstand-tijddiagram.
tabel eenparige beweging
grafiek eenparige beweging (kunnen herkennen!). De rode lijn stelt de relatie tussen afstand en tijd voor → snelheid!
Snelheid
snelheid = afstand : tijd
Bekijk opdracht 2 blz 145 + afbeeldingen op de volgende dia's. De foto's zijn gemaakt met een tussenpoze van 1s.
Situatie 1 → 2,7m
Situatie 2 → 5,8m
Situatie 3 → 8,4m
(s,t)-diagram ↔ (v,t)-diagram
We kunnen ook een snelheid, tijd diagram maken.
Metingen
Diagram
Leerdoelen check 4K
Versnellen en vertragen
§2
Leerdoelen 4K
Snelheid
In het vorige stuk hebben we de constante snelheid gezien, niet sneller of trager.
Maar in werkelijkheid komt dat niet vaak voor. Optrekken, afremmen, file, eetpauze, ... zorgt er voor dat je langer doet over een bepaald traject.
Je kan dus niet je snelheid overal behouden.
Daarom wordt er van gemiddelde snelheid gesproken.
Gemiddelde snelheid
De afgelegde weg (m) per tijd (s).
Pavel Koelizjnikov op weg naar het wereldrecord op de 500 meter
Pavel Koelizjnikov schaatste op 9 maart 2019 een wereldrecord op de 500 meter. Zijn eindtijd was 33,61 s.
►Bereken de gemiddelde snelheid tijdens zijn race in km/h.
--------------------------------
Testrapport auto
Bekijk deze grafiek. Later zoomen we in op de eerste paar seconden.
Welk soort beweging wordt hier afgebeeld?
Versnelde beweging
De eerste 2 seconden (let op de eenheden)
Eenparig versnelde beweging
Beweging met een constante versnelling: de snelheidstoename per seconde is steeds even groot.
Per seconde komt er 4 m/s bij.
a=4m/s²
(s,t)-diagram
(v,t)-diagram
(s,t)-diagram
eenparig vertraagd
(v,t)-diagram
eenparig vertraagd
Eenparige versnelling of vertraging
Tijdens het versnellen of het vertragen leg je een afstand af. Als snelheid moet je hier de gebruiken omdat je snelheid niet overal hetzelfde is.
Formule wordt dan →
Gemiddelde snelheid →
Een auto rijdt met 45 km/h een dorp uit. Na het bord dat het einde van de bebouwde kom aangeeft, versnelt de auto eenparig in vijf seconden van 45 km/h naar 81 km/h.
Bereken de afstand die de auto in die tijd aflegt.
Gegevens
Gevraagd
Oplossing
Conclusie:
Leerdoelen check 4K
Aandrijven en tegenwerken
§3
Leerdoelen 4K
Vraag
Waarom vliegen vliegtuigen liever met de wind mee dan er tegenin?
Vraag
Waarom vliegen vliegtuigen liever met de wind mee dan er tegenin?
Wind kan meehelpen aan de snelheid → minder brandstof → voordeel !
Belangrijke krachten
Belangrijke krachten
Aandrijvende krachten
Belangrijke krachten
Aandrijvende krachten
Tegenwerkende krachten
Belangrijke krachten
Aandrijvende krachten
Tegenwerkende krachten
Luchtwrijving
Belangrijke krachten
Aandrijvende / voorstuwende krachten
Tegenwerkende krachten
Luchtwrijving
Rolwrijving
Dus
Concorde
A380
motoren
Windtunnel
Testen
Krachten op een voertuig
Soms in evenwicht, soms niet
4 krachten op een auto + de nettokracht
Resultante is ook 0N wanneer de auto een eenparige beweging maakt!
De nettokracht
Zal de richting bepalen waarin het vaartuig zich zal bewegen. *
De nettokracht kan 0N zijn (stilstaan of eenparige beweging).
De nettokracht zal de richting bepalen waarin het vaartuig zich zal bewegen en kan een vaartuig ook van richting doen veranderen.
We bekijken een stukje video
Let goed op de stoel en de persoon die erop zit.
1ste wet van Newton
Een voorwerp dat in rust is, wil in rust blijven.
Een voorwerp dat in beweging is, wil in beweging blijven.
Vasthouden in een bus die versnelt / vertraagt !
In je stoel geduwd worden in een 8-baan. *
► TRAAGHEID
Leerdoelen check 4K