5H-Maatschappijleer B1

• newEditor
• Maatschappijleer
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 5

Vrijheidsrechten en plichten

het beginsel van de rechtsstaat

Gespreksvragen

• Welke boodschap geven we (bewust of onbewust) door aan kinderen wanneer een personage donker wordt geschminkt, en past dat nog bij de waarden van gelijkwaardigheid en respect?

Gespreksvragen

• Welke boodschap geven we (bewust of onbewust) door aan kinderen wanneer een personage donker wordt geschminkt, en past dat nog bij de waarden van gelijkwaardigheid en respect?

• In hoeverre houden we rekening met gevoelens van mensen die zich door het zwarte schminken gekwetst of buitengesloten voelen, en hoe verhoudt dit zich tot het doel van een inclusief en vrolijk kinderfeest?

Gespreksvragen

• Welke boodschap geven we (bewust of onbewust) door aan kinderen wanneer een personage donker wordt geschminkt, en past dat nog bij de waarden van gelijkwaardigheid en respect?

• In hoeverre houden we rekening met gevoelens van mensen die zich door het zwarte schminken gekwetst of buitengesloten voelen, en hoe verhoudt dit zich tot het doel van een inclusief en vrolijk kinderfeest?

• Is het mogelijk om de traditie te behouden zonder stereotypen te gebruiken, en welke alternatieven zijn er die zowel recht doen aan de geschiedenis als aan de huidige samenleving?

Aan het einde van de les kun je...

• Uitleggen hoe de rechtsstaat is ontstaan en welke filosofen (Locke, Montesquieu, Rousseau) daarbij een belangrijke rol speelden.

• De belangrijkste kenmerken van de rechtsstaat beschrijven: kernwaarden, burgerrechten en -plichten, legaliteitsbeginsel, onafhankelijke rechtspraak en de Trias Politica.

• Toelichten waarom de scheiding der machten en de rol van de rechter belangrijk zijn voor het beschermen van vrijheid en het functioneren van de rechtsstaat..

Mocht Reniël de verdachte, volgens de wet, uitschakelen met een stok? Leg je antwoord uit.

Steekpartij in Rotterdam: Reniël schakelde de verdachte uit (nos.nl)

De aanleiding en ontwikkeling van de rechtsstaat

Reactie op absolute macht van vorsten en overheden

Doel: beschermen van natuurlijke rechten van burgers

De bijdragen van filosofen aan de rechtsstaat

Ideeën van:

• Locke

• Montesquieu

• Rousseau

Scheiding der machten en weerspiegeling van de algemene wil van het volk

Wat benadrukken de liberalen?

A

Vrijheid van het individu

B

Overheidsbemoeienis

Kernwaarden en beginselen van de rechtsstaat

• Vrijheid

• gelijkwaardigheid

• solidariteit

• grondrechten

• Trias Politica

• legaliteitsbeginsel

• onafhankelijke rechtspraak

Wat zijn de kernwaarden van de democratie?

A

Ongelijkheid

B

Gelijkwaardigheid

C

Vrijheid

D

Solidariteit

Trias Politica

Scheiding der machten:

• wetgevende macht

• uitvoerende macht

• controlerende (rechterlijke) macht

Welke filosoof betoogde dat ieder mens van nature rechten heeft?

A

Rene Descartes

B

Immanuel Kant

C

Thomas Hobbes

D

John Locke

Wat zijn de drie kernwaarden waarop de rechtsstaat is gebaseerd?

A

gelijkheid, rechtvaardigheid, solidariteit

B

vrijheid, diversiteit, verantwoordelijkheid

C

vrijheid, veiligheid, rechtvaardigheid

D

vrijheid, gelijkwaardigheid, solidariteit

Welk principe houdt in dat elk handelen van de overheid een basis moet hebben in de wet?

A

Machtsverdelingsbeginsel

B

Grondrechtenprincipe

C

Legaliteitsbeginsel

D

Rechterlijke onafhankelijkheid

Vrijheidsrechten en plichten van burgers

Vrijheidsrechten beschermd door Grondwet

Plichten zoals belasting betalen en wetten naleven

Kun je een aantal vrijheidsrechten noemen?

Waarden

• vrijheid

• gelijkwaardigheid

• solidariteit

• tolerantie

• verantwoordelijkheid

Kun je een aantal christelijke waarden noemen?

Waarden

Westerse waarden

• vrijheid

• gelijkwaardigheid

• solidariteit

• tolerantie

• verantwoordelijkheid

Christelijke waarden

• geloof

• liefde

• barmhartigheid

• nederigheid

• trouw

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.