Schrijven KGT klas 2

Periode 1, klas 2: Schrijven

Van A tot Z

Perron 1: Jongerenkrant

1 / 55
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolvmbo gLeerjaar 2

In deze les zitten 55 slides, met tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Periode 1, klas 2: Schrijven

Van A tot Z

Perron 1: Jongerenkrant

Wat gaan we tijdens dit perron doen?

  • Een krantenbericht of tijdschriftartikel schrijven;

  • Een advertentie maken.

Theorie

KRANTEN

In een krant staat het nieuws. Met nieuws bedoelen we informatie over wat er op dit moment in de wereld gebeurt. In een krant kun je nieuws uit het binnen- en buitenland vinden en een krant bestaat uit verschillende delen (rubrieken).

Nieuwsbericht = kort en beschrijft de makkelijkste feiten.

Achtergrondartikel = meer informatie over een bepaald onderwerp.

Belangrijkste doel krant = informeren.

Opdrachten:

  • Maak nu opdracht 1 en 2.

Theorie

NIEUWS

Nieuws is…

Recent/actueel (oftewel: pas gebeurd);

Voor veel mensen belangrijk;

Feitelijk/objectief (het gaat om feiten, nieuws dat je kunt controleren);

Ongewoon;

Vaak in de buurt;

Gebeurtenis over/met een beroemd of belangrijk persoon;

Een opstand, oorlog, conflict of ander probleem.

Opdrachten:

  • Maak nu opdracht 3.

  • Opdracht 4 hoeft niet!

Theorie

NIEUWSBERICHT (1)

Een nieuwsbericht…

Gaat over iets dat echt gebeurd is;

Draait om de w- en h-vragen: wie deed wat, waar, wanneer, waarom en hoe (de laatste twee vragen zijn vaak later pas te beantwoorden);

Is kort en bondig: maar 30 regels of 300 woorden;

Gaat over één onderwerp;

Is onpartijdig (neutraal/objectief): de schrijver mag niet laten merken wat hij/zij van de situatie vindt;

Bevat geen taalfouten.

Theorie

NIEUWSBERICHT (2)

Een nieuwsbericht wordt altijd op dezelfde manier opgebouwd: het begint met de titel of het kopje. Daarna volgt de inleiding waar het nieuws in staat. Daarna volgen de alinea’s waarin alle feiten worden genoemd. Het belangrijkste nieuws wordt als eerste verteld, daarna komen de minder belangrijke dingen. Dit wordt gedaan zodat het bericht ingekort kan worden in het geval dat er ineens belangrijk nieuws gebeurt.

Nieuws gaat, jammer genoeg, bijna altijd over iets negatiefs.

Hoofdgedachte = staat in de inleiding, vaak de eerste zin.

Opdrachten:

  • Maak nu opdracht 5.

Schrijf je eigen nieuwsbericht!

Opdracht 6 t/m 13

Wat ga je deze week doen?

  • Je gaat (zelfstandig) je eigen nieuwsbericht schrijven.

  • Je mag zelf weten waar het over gaat.

  • Kies een onderwerp waar je al iets vanaf weet, maar let op: je mag het NIET zelf hebben meegemaakt! Je moet namelijk objectief zijn.

  • Uiteindelijk bestaat jouw artikel uit:

    • Een kop/titel;

    • Een inleiding;

    • Overige alinea’s.

Opdracht 6: Je eigen nieuws

  • Bekijk in je werkboek het begrippennet.

  • Zet in het midden van het begrippennet het onderwerp waar je een nieuwsbericht over wilt maken.

  • Zet daaromheen alles wat jou aan dat onderwerp doet denken.

  • Neem de tijd een goed onderwerp te kiezen!

Opdracht 7: Mijn nieuws

  1. Mijn nieuwsbericht gaat over…

  2. Wat is er gebeurd?

  3. Wie waren erbij betrokken?

  4. Waar vond het plaats?

  5. Wanneer gebeurde het?

  6. Waarom gebeurde het?

  7. Hoe gebeurde het?

  1. …de opening van een badeendmuseum.

  2. Het eerste badeendmuseum van Nederland is geopend.

  3. De inwoners en burgemeester van Waalwijk.

  4. Waalwijk.

  5. Afgelopen weekend.

  6. Aan de bewoners van Waalwijk is gevraagd wat voor museum ze zouden willen hebben. Het merendeel van de stemmen wilde een badeendmuseum.

  7. Met een officiële opening, een groot feest en een optreden van Duck Sauce!

Opdracht 8: Inleiding

  • Als je opdracht 7 af hebt, weet je nu waar je nieuwsbericht over gaat.

  • Schrijf in je werkboek de inleiding.

  • Denk eraan dat je in de inleiding alleen het nieuws noemt.

  • De inleiding bestaat uit 2 of 3 zinnen.

Voorbeeld:

Afgelopen weekend is er in Waalwijk het eerste badeendmuseum van Nederland geopend. De burgemeester van de stad was erbij.

Opdracht 9: Controle

Lees nu de inleiding van je buurman of buurvrouw.

Geef aan hoe je klasgenoot zijn/haar tekst kan verbeteren.

Luister goed naar de opmerkingen en schrijf een verbeterde versie van je tekst bij opdracht 9 in je werkboek.

Opdracht 10: Alinea’s

Schrijf bij opdracht 10 in je werkboek de aanvullende informatie die past bij je inleiding.

Geef niet alleen antwoord op de vraag, maar maak er echt een of meerdere goede zinnen van. In een artikel staan altijd meer zinnen achter elkaar.

  1. Wie waren er bij betrokken?

  2. Waar vond het plaats?

  3. Hoe gebeurde het?

Opdracht 11: Bespreken

  • Lees de alinea’s die je buurman of buurvrouw bij opdr. 10 geschreven heeft goed door.

  • Bespreek de verbeterpunten:

    • Wat zou misschien anders/beter kunnen?

    • Wat zou een goede volgorde van alinea’s kunnen zijn?

  • Luister goed naar elkaar!

Opdracht 12: Controle

  1. Tel het aantal woorden dat je nu in totaal hebt geschreven. Je moet tussen de 150 en 300 woorden voor je artikel geschreven hebben.

  2. Bedenk 3 verschillende koppen die bij jouw artikel zouden kunnen passen. Daarna kies je de beste. (De beste gebruik je voor opdracht 13.)

TIP

Een kop begint met een hoofdletter, maar eindigt nooit op een punt. Het kan wel eindigen op een uitroepteken (!) of vraagteken (?).

Opdracht 13: Netjes

  • Deze opdracht maak je op je laptop.

    • Times New Roman, lettertype 14 + 12 +10

  • Kies de beste kop (van opdr. 12);

  • Type de kop, de inleiding en de overige alinea’s netjes over;

    • Kopje = lettertype 14

    • Jouw naam = lettertype 10

    • Inleiding = lettertype 12 + dikgedrukt

    • Overige alinea’s = lettertype 12

  • Denk aan de witregels (bijv. na de inleiding en tussen alinea’s)

  • Sla het nieuwsbericht zo op: ‘Nieuwsbericht (jouw voornaam)’

Voorbeeld nieuwsbericht

  • Eerste badeendmuseum van Nederland geopendDoor IBO

  • Afgelopen weekend is er in Waalwijk het eerste badeendmuseum van Nederland geopend. De burgemeester van de stad was erbij.

  • De inwoners van Waalwijk hadden door middel van een vragenlijst laten weten dat ze graag een badeendmuseum in hun stad wilden hebben. Na maanden opsparen en verzamelen, plus het verkrijgen van de nodige vergunningen, was het afgelopen weekend dan eindelijk zover en mag Waalwijk zich de eerste stad in Nederland noemen dat een badeendmuseum heeft.

Behalve de burgemeester van Waalwijk waren ook veel inwoners van Waalwijk naar de opening gekomen. Er werd een groot feest georganiseerd ter ere van het nieuwe museum. Verschillende bekende artiesten kwamen optreden, zoals het bekende DJ-duo Duck Sauce.

De allereerste exhibitie van het museum (‘Badeenden door de eeuwen heen’) zal te bewonderen zijn van 30 augustus tot en met 20 januari.

Maak je eigen advertentie!

Opdracht 14 t/m 17

Theorie

ADVERTENTIES (1)

De meeste advertenties zijn bedoeld om mensen iets te laten kopen. Kranten hebben advertenties nodig om te kunnen bestaan.

Advertenties hebben 3 doelen:

  1. Iemand overhalen iets te kopen;

  2. Iemand overhalen om deel te nemen aan een actie;

  3. Iets bijzonders aankondigen.

Theorie

ADVERTENTIES (2)

Reclamemakers gebruiken verschillende technieken om jou te overtuigen iets te kopen/doen.

Herhaling – advertenties worden vaak herhaald. Daardoor wordt een product al snel bekend. Soms herhalen ze een advertentie meerdere keren in een krant.

Acties – mensen kiezen sneller voor producten (ook als ze die niet nodig hebben) door aanbiedingen of acties, zoals 2 HALEN, 1 BETALEN en OP = OP.

Experts – in een advertenties wordt door zogenaamde experts verteld waarom ze een bepaald product gebruiken. Deze mensen worden betaald om dit te zeggen, dus of het altijd waarheid is…

Gevoel – in reclames is de wereld altijd een beetje mooier dan in het echt. Reclamemakers gebruiken dat om jou daarmee het gevoel te geven dat ook jij gelukkiger/beter kan worden, als jij hun product koopt.

Theorie

ADVERTENTIES (3)

Door reclames zie je producten waarvan je eerst niet wist dat je ze nodig had. Jongeren – jullie dus! – zijn heel belangrijk voor reclamemakers, omdat jullie…

nog geen vaste gewoontes hebben;

vaak best wat geld te besteden hebben;

nadenken over wie je bent en wie je wilt zijn;

vinden dat een bepaald merk iets toevoegt aan jouw persoonlijkheid.

Doen:

  • Maak nu opdracht 14 en 15.

Opdracht 16: Ontwerpen

  • Voor de lekkerste producten uit je favoriete supermarkt ga je een advertentie maken.

  • Kies één van de volgende reclametechnieken: actie, expert of gevoel. Deze ga jij dus toepassen in jouw advertentie.

  • Let erop dat je de naam van het lekkere product én de supermarkt noemt.

  1. Schrijf je ideeën op.

  2. Overleg met je buurman/buurvrouw: is jouw idee duidelijk genoeg?

  • Maak de advertentie op Word/een ander programma!Sla de advertentie zo op: ‘Advertentie (jouw voornaam)’

Doen:

  • Als je opdracht 16 afhebt, ga je opdracht 17 maken.

Terugblik op Jeugdkrant (perron 1)

  • Maak opdracht 18. Ga bij elke stelling na hoeveel je tijdens dit perron geleerd hebt.

  • Denk je dat je een toets over perron 1 nog niet zo goed zou kunnen maken? Kijk dan op Station-online voor extra uitleg en opdrachten.

Periode 1, klas 2: Schrijven

Van A tot Z

Perron 2: Het leukste, de beste

Wat gaan we tijdens dit perron doen?

  • Een recensie schrijven;

  • Een strip maken;

  • Een ingezonden brief schrijven.

Doen:

  • Maak opdracht 1 en 2.

Theorie

FEITEN EN MENINGEN

Een feit is iets dat je kunt controleren en wat echt waar is.Een mening is persoonlijk, kun je niet bewijzen en kan veranderen.

Een verborgen mening is een mening dat wordt verpakt als een feit, maar gewoon een mening is. Bijvoorbeeld: ‘Chocolade is lekker’.Niet iedereen hoeft chocolade immers lekker te vinden.

Je kunt verborgen meningen ontdekken als er beoordelingswoorden in de zin staan.Beoordelingswoorden zijn woorden als leuk, lekker, mooi, lelijk, goed, slecht… er zijn er heel veel van!

Doen:

  • Maak opdracht 3 en 4, 5

Opdracht 5: Swingende helikopter

  • Lees de tekst die bij de opdracht hoort.

  • Geef per zin aan of het een mening of feit is.

Theorie

VOEGWOORDEN (1)

Een voegwoord verbindt twee korte zinnen aan elkaar.

  1. Peter gaat naar huis.

  2. Zijn moeder heeft gebeld.

Je kunt deze zinnen verbinden met de voegwoorden want en omdat:

  1. Peter gaat naar huis, want zijn moeder heeft gebeld.

  2. Peter gaat naar huis, omdat zijn moeder gebeld heeft.

Je ziet dat de woordvolgorde verandert bij het woordje omdat.

Theorie

VOEGWOORDEN (2)

Want en omdat zijn voegwoorden. Er zijn er nog veel meer. De voegwoorden die we het meest gebruiken zijn: en, of, maar, want, omdat, doordat, nadat, voordat, zodat, als, dus, sinds, toen, wanneer, zoals en terwijl.

Voegwoorden geven verbanden aan (wat iets met iets anders te maken heeft). Het zijn signaalwoorden.

Het voegwoord want geeft bijvoorbeeld een reden aan:Ik was te laat, want mijn wekker ging niet af.Het voegwoord toen geeft een tijdsvolgorde aan:Ik kwam te laat toen mijn wekking niet afging.

Theorie

VOEGWOORDEN (3)

Een zin die uit twee of meerdere kleine zinnen bestaat, noem je een samengestelde zin.

Een zin waar maar één persoonsvorm in staat, is een enkelvoudige zin.

In sommige samengestelde zinnen kun je het onderwerp (degene die iets doet) in de tweede zin weglaten. Kijk maar:

  1. Peter gaat naar de bibliotheek. (EV)

  2. Peter maakt daar zijn huiswerk. (EZ)

  3. Peter gaat naar de bibliotheek en maakt daar zijn huiswerk. (SZ)

Doen:

  • Maak opdracht 7, 8 en 9.

  • Bij opdracht 7: Maak enkelvoudige zinnen van de samengestelde zinnen.

  • Bij opdracht 8: Geef aan of een zin klopt of niet klopt.

  • Bij opdracht 9: Maak één samengestelde zin van meerdere enkelvoudige zinnen.

Theorie

EEN RECENSIE SCHRIJVEN (1)

Een recensie is een artikel waarin iemand zijn of haar mening geeft over een boek, film, app, game, serie of theatervoorstelling. Bij een recensie staat vaak een beoordeling in de vorm van sterretjes, stippen of een cijfer.

In de tekst schrijft de recensent zijn mening uitgebreider. Hij onderbouwt zijn mening altijd met argumenten (redenen waarom je iets vindt).

Theorie

EEN RECENSIE SCHRIJVEN (2)

Hoe bouw je een recensie op:

  1. Begin met de belangrijkste gegevens van de film, boek of game. Dus de titel en de schrijver (van het boek), de regisseur en hoofdrolspelers (van de film) en de producent en de personages (van de game).

  2. Geef je mening en leg uit waarom je dit vindt (geef argumenten en voorbeelden).

  3. Je hoeft niet het hele verhaal te vertellen, alleen de hoofdzaken.

  4. Beschrijf verschillende zaken, zoals personages, muziek, delen van het verhaal, enzovoorts.

  5. Schrijf beknopt (niet te lang) en zonder taalfouten.

Opdracht 10: Recensie

  • Welk boek heb je het laatst gelezen? Welke film heb je heb je het laatst gezien? Welke game heb je het laatst uitgespeeld? Welk festival/concert heb je het laatst bezocht?

  1. Lees drie recensies. Welke kenmerken hebben al deze recensies?

  2. Lees nu het gele stukje theorie. Heb je de punten die daarin opgenoemd worden ook opgeschreven?

Schrijf een recensie!

Opdracht 11 t/m 14

Opdracht 11: Recenseren

  • Je gaat deze week een recensie schrijven over een boek, film, game of concert.

  1. Schrijf bij opdracht 11 eerst de naam op van het boek, de film, de game of het concert.

  2. Schrijf je belangrijkste beoordelingswoord op.

  3. Geef nu een voorbeeld waarin je dat beoordelingswoord gebruikt.

Opdracht 12: Feitjes, cijfers en sterren

  • Welke feiten moet je in jouw recensie opnoemen? Schrijf ze bij opdracht 12 kort op.

  • Bij een boek: titel, schrijver, uitgever, aantal blz. en prijs.

  • Bij een film: titel, regisseur, hoofdrolspelers, verhaal.

  • Bij een game: naam, gameconsoles waarop je het kan spelen, ontwikkelaar/uitgever, prijs.

  • Bij een concert: artiest, plaats concert, wanneer het plaatsvond.

  • Schrijf ook op of je sterren, stippen of een cijfer gaat geven bij je beoordeling.

Opdracht 13: Schrijven

  • Schrijf je recensie op je laptop (150 tot 300 woorden).

  • Verdeel je tekst in alinea’s.

    • Iets over de titel/schrijver/regisseur (1e alinea)

    • Iets over de uitgever/ontwikkelaar game/artiest (2e alinea)

    • Iets over personages/hoofdrollen (3e alinea)

    • Iets over het verhaal (4e alinea)

    • Geef steeds heel duidelijk je mening over deze dingen + uitleg!

  • Zet je beoordeling (sterren, stippen, cijfer) onder de recensie.

  • Geef je recensie een leuke titel.

  • Zoek een leuk plaatje bij jouw recensie.

  • Zet je naam en klas onder de recensie.

  • Inleveren in Teams.

Theorie

STRIPS

In kranten vind je altijd cartoons en strips.

Een cartoon is een tekening, vaak met tekst.

Een strip heeft meerdere tekeningen en tekst, die samen vaak een verhaaltje maken.

Het hoofddoel (= belangrijkste doel) van een cartoon/strip is amuseren.Het komt ook voor dat de makers van een strip je aan het denken willen zetten. Dat noemen we opiniëren.

Doen:

  • Maak opdracht 14, 15 en 16.

  • Bij opdracht 14: Lees de recensie van een klasgenootje en omcirkel steeds jouw antwoord.

  • Bij opdracht 15: Lees de theorie (op blz. 22) over strips en beantwoord de vragen.

  • Bij opdracht 16: Schrijf op wat de vlieg tegen de wesp zegt.

Schrijf een (ingezonden) brief!

Opdracht 18 t/m 21

Opdracht 18: Orang-oetan

  • Lees het stukje theorie (gele blok op blz. 25).

  • Schrijf een korte reactie op het bericht: “Apen hebben evenveel rechten als mensen” (ook blz. 25).

Theorie

DE INGEZONDEN BRIEF (1)

Soms lees je iets in de krant en wil je daar iets over zeggen. De krant heeft altijd ruimte voor brieven van lezers. Als je reageert op een artikel in de krant, stuur je een ingezonden brief.

Het hoofddoel van de ingezonden brief is overtuigen: je wilt andere mensen ervan overtuigen dat jij gelijk hebt.

Een ingezonden brief heeft een inleiding, kern en slot.

In de inleiding schrijf je waarom je de brief schrijft.In de kern geef je argumenten (redenen) om jouw mening sterker te maken.In het slot schrijf je in één zinnetje jouw conclusie.

Theorie

DE INGEZONDEN BRIEF (2)

Waar je op moet letten bij een ingezonden brief:

Wees beleefd en duidelijk.

Zet in de brief op welke brief je reageert.

Let op type- en taalfouten.

Zet je naam en woonplaats onder de brief.

Doen:

  • Maak opdracht 19 t/m 22.

  • Bij opdracht 19: Lees eerst het artikel op blz. 26. Schrijf daarna, aan de hand van opdracht 19, jouw reactie op het artikel. Let op: je mag niet meer dan 100 woorden gebruiken!

  • Bij opdracht 20: Lees het artikel van een klasgenoot en beantwoord de vragen.

  • Bij opdracht 21: Typ opdracht 19 in het net over in Teams (check Opdrachten).

  • Bij opdracht 22: Beoordeel jouw niveau.