Les 4: klimaat en landschap
Geografie van Europa
Lesduur is: 60 minOnderdelen in deze les
Geografie van Europa
Leerdoelen
Ik kan uitleggen
welke klimaten in Europa voorkomen.
wat de boomgrens is.
wat een gletsjer is.
wat een fjord is.
wat een toendra is.
wat een geiser is.
Maar eerst... Wat is 'geografie'?
Geografie of aardrijkskunde is de wetenschap die zich bezighoudt met het bestuderen van het aardoppervlak en alles wat zich op aarde afspeelt. Het kan dan o.a. gaan over het klimaat, weer, kaarten, landschappen, bevolkingsgroepen en handel.
Wij gaan het deze les hebben over klimaat en landschappen (bergen, vulkanen) van Europa.
Leerdoel 1:
Ik kan uitleggen welke klimaten in Europa voorkomen.
Dit ga ik doen door de tekst te lezen en de belangrijke stukken tekst te markeren. Hierna kan ik gemakkelijk een samenvatting maken voor in mijn 4xWijzer schrift.
Wat is het klimaat?
Lees de tekst: 'Klimaten in Europa'
Markeer de 3 klimaten van Europa
Markeer van elk klimaat de kenmerken
Maak een samenvatting van de tekst. Zorg dat je benoemt welke klimaten in welke gebieden of landen voorkomen en wat de kenmerken ervan zijn.
Tijd over: Schrijf ook op wat de verschillen tussen de klimaten zijn.
Afsluiting
Als het goed is, kan je nu antwoord geven op deze vragen.
Je mag de vragen ook nog opzoeken in de tekst of je samenvatting!
Bewaar de samenvatting in je 4xWijzer schrift.
Zo heb je gelijk de belangrijke informatie verzameld.
Leerdoel 2a:
Ik kan uitleggen wat de boomgrens is.
Dit ga ik doen door tijdens het luisteren naar de tekst een plaatje in mijn hoofd te maken. Ik ga nadenken over hoe het eruit ziet en teken dat zo duidelijk mogelijk. Daarna controleer ik het door mijn tekening met andere afbeeldingen te vergelijken.
Maar eerst... Hoe zat het ook alweer met bergen?
Slide titel
Slide tekst
Jong Gebergte
Jonge bergen zijn steil en puntig. Ze zijn meestal nog in groei door tektonische activiteit. De aarde beweegt. Voorbeelden zijn de Alpen en de Himalaya.
Oud gebergte
Oude bergen zijn afgerond en lager (door erosie).
Voorbeelden zijn de Ardennen (België en Luxemburg) en de Oeral (in Rusland).
Luister goed en teken het plaatje
Teken zo duidelijk mogelijk de verschillende hoogtegordels op de berg.
Zorg ervoor dat de boomgrens duidelijk zichtbaar is!
Boomgrens
De boomgrens is waar bomen stoppen met groeien door kou of hoogte. Boven deze grens groeien alleen struiken en grassen. Nog hoger groeien er helemaal geen planten meer en kom je uit bij de rotsengordel of de eeuwige sneeuw.
Hoogtegordels
1000 meter
loofbomengrens
2000 meter
naaldbomengrens
bergweide
Slide titel
Slide tekst
N
O
O
R
W
E
G
E
N
Slide titel
Slide tekst
Als het goed is, weet je waarom hier nu geen bomen groeien. Weet je ook al wat dat achter mij is?
Ik ben een schaap. Dat weten ze echt wel Henk!
Leerdoel 2b:
Ik kan uitleggen wat een gletsjer is.
Dit ga ik doen door tijdens het lezen van de tekst een plaatje in mijn hoofd te maken. Ik ga nadenken over hoe het eruit ziet en teken dat zo duidelijk mogelijk. Daarna controleer ik het door informatieve filmpjes te kijken.
De tekst lezen
We lezen klassikaal de titel, inleiding en eerste zinnen. Steek je vinger op als we iets lezen dat informatie geeft over wat een gletsjer is of over hoe het eruit ziet.
Lees nu in tweetallen/groepjes de tekst verder en markeer de belangrijke informatie over hoe een gletsjer eruit ziet.
Maak onderaan een tekening van de gletsjer die ze omschrijven.
Gletsjer
We gaan nu naar het filmpje kijken van deze tekst. Je hoeft je tekening niet aan te passen, maar dit mag wel!
https://schooltv.nl/video-item/gletsjers-in-de-alpen-rivieren-van-ijs
Gletsjers
Gletsjers zijn een soort van rivieren van ijs.
Ze ontstaan doordat sneeuw lang wordt samengeperst.
Gletsjers zijn heel oud en vaak ook erg groot.
Ze bewegen heel langzaam.
Gletsjers blijven 's zomer en 's winter liggen.
Slide titel
Slide tekst
Jostedalsbreen in Noorwegen
Gletsjer in de Alpen
Tijd over?
Dan bekijken we nog een gletsjer van dichterbij!
Tijd over?
Dan bekijken we nog een gletsjer van dichterbij!
Leerdoel 2c:
Ik kan uitleggen wat een toendra en een fjord is.
Dit doe ik door een informatief filmpje te kijken. Tijdens het kijken noteer ik belangrijke informatie en schrijf ik de betekenissen op.
Filmpje kijken
Kijk mee naar het filmpje van Noorwegen. Het land van de fjorden, gletsjers en toendra's.
https://schooltv.nl/video-item/noorwegen-een-ruig-land-met-een-fjordenkust
Fjord = een diepe zee-inham die door bergen of heuvels is omgeven.
(Een lange, smalle en diepe inham van de zee tussen steile, hoge rotswanden.)
Toendra = een uitgestrekte vlakte waar de bodem altijd bevroren is.
(Een gebied rond de polen waar geen bomen groeien en de grond altijd bevroren is. Dat noem je permafrost.)
Evaluatie:
Als het goed is, kan je nu de vragen uit het wiel beantwoorden.
Zorg er ook voor dat je de antwoorden in je schrift hebt staan!
Leerdoel 3:
Ik kan uitleggen wat een geiser is.
Hiervoor ga ik eerst informatie verzamelen door teksten te lezen en informatieve filmpjes te kijken. Daarna maak ik een schrijfopdracht.
Kijk eerst mee naar het enige Europese land met geisers:
https://schooltv.nl/video-item/de-wereld-rond-ijsland
Slide titel
Slide tekst
Kies één van de schrijfopdrachten.
Zorg ervoor dat je eerst goed weet hoe een geiser werkt. Lees daarvoor goed de teksten en maak eventueel aantekeningen of notities.
Er zijn alleen Engelstalige informatieve filmpjes over geisers te vinden. Vraag de juf om een filmlink en schrijf een passende Nederlandse vertaling voor kinderen uit groep 7/8 erbij.
Schrijf een informatieve brochure voor kinderen die op vakantie willen gaan naar IJsland. Schrijf in het bijzonder over de geisers.
Schrijf een informatieve tekst over geisers (en IJsland) die kinderen in hun 4xWijzer schrift kunnen plakken (half A4-tje).
Afsluiting
Slide tekst
