klas 3: Woordenschat H3 figuurlijk taalgebruik (& gebruik woordenboek)

Klas 3

Woordenschat H3

Formeel en figuurlijk taalgebruik


&

Hoe gebruik je een woordenboek?

1 / 34
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolmavoLeerjaar 3

In deze les zitten 34 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 20 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Klas 3

Woordenschat H3

Formeel en figuurlijk taalgebruik


&

Hoe gebruik je een woordenboek?

Deze slide heeft geen instructies

Woordraadstrategieën

- synoniem

- omschrijving

- voorbeeld

- tegenstelling

- bekend woorddeel

- woordenboek

Deze slide heeft geen instructies

Handigheidjes

In een woordenboek ...


- staan woorden op alfabet

- staat lijst met afkortingen

- staan spreekwoorden en uitdrukkingen 

Deze slide heeft geen instructies

Zet de voornamen van de klas in alfabetische volgorde

Deze slide heeft geen instructies

Bij het woord zelf...

- woordsoort

- lidwoord & geslacht (verwijswoord de woord = die, het = dat)

- meervoud

- verkleinwoord

- bij WW: verleden tijd/voltooid deelwoord

- spreekwoord

Deze slide heeft geen instructies

Maar hoe zoek je dan een woord op?


- op alfabet

- de basisvorm: héle werkwoord / simpele vorm

- enkelvoud

Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord

- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem

Zelfstandig naamwoord

Zoek altijd het enkelvoud op


Daken > dak

Faillissementen > Faillissement

Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord

- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem

Werkwoord


Zoek op het hele werkwoord

Geholpen > helpen

Treitert > treiteren

Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord

- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem

Bijvoeglijk naamwoord

Zoek de korte vorm op


                 Fraaie > fraai

                 Kranige > kranig

Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord

- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem

Samengesteld woord

Zoek het woord dat je niet kent op



Voetbaljargon > jargon

Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord

- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem

Bij welk woord zoek je "bolero's"?

Deze slide heeft geen instructies

Bij welk woord zoek je "complexiteit"

Deze slide heeft geen instructies

Bij welk woord vind je de betekenis van: gereduceerd

Deze slide heeft geen instructies

figuurlijk taalgebruik


Deze slide heeft geen instructies

DOEL

FIGUURLIJK TAALGEBRUIK 



- het verschil tussen letterlijk en figuurlijk taalgebruik kennen

- figuurlijk taalgebruik herkennen en begrijpen

- je kunt de betekenis van uitdrukkingen opzoeken in een woordenboek





Deze slide heeft geen instructies

Wat is figuurlijk taalgebruik?

A

Precies zoals het er staat.

B

Er wordt iets anders bedoeld dan er eigenlijk staat.

C


D


Deze slide heeft geen instructies

In teksten kom je vaak zinnen met figuurlijke betekenis tegen.



Om teksten goed te kunnen begrijpen, is het belangrijk om figuurlijk taalgebruik te herkennen.



Wanneer je zinnen met een figuurlijke betekenis letterlijk opvat, dan is het moeilijk om de tekst te begrijpen.

Deze slide heeft geen instructies

LETTERLIJK



- precies zoals het geschreven is

FIGUURLIJK



- bij wijze van spreken



- er wordt iets anders bedoeld dan er eigenlijk staat



- ookwel beeldspraak genoemd

Deze slide heeft geen instructies

Helaas kwam er geen kip naar de gratis tennisles



FIGUURLIJK

Er kwam helemaal niemand naar de gratis tennisles

Helaas kwam er geen kip naar de gratis tennisles



LETTERLIJK

Er kwamen geen kippen naar de gratis tennisles





Deze slide heeft geen instructies

UITDRUKKINGEN

- combinatie van woorden die samen een eigen,

soms figuurlijke, betekenis hebben



- als je niet weet wat een uitdrukking betekent, dan zoek je in het woordenboek naar het eerste belangrijke woord uit de uitdrukking

Deze slide heeft geen instructies

Wat is een voorbeeld van figuurlijk taalgebruik?

A

Mijn kapper zit met haar handen in mijn haar.

B

De wedstrijd was onwijs spannend.

C

Onder de boom lag een dode vogel.

D

Ik zit met mijn handen in het haar.

Deze slide heeft geen instructies

Uitdrukkingen zijn figuurlijk taalgebruik.

A

waar

B

niet waar

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Welke zin is figuurlijk taalgebruik?

A

Veronique draagt een gouden ring.

B

Hij scoorde ringloos in de basket.

C

Door hem ben ik nu de sigaar.

D

Hij rookte stiekem een sigaar.

Deze slide heeft geen instructies

Wat is geen voorbeeld van figuurlijk taalgebruik

A

Het zag zwart van de mensen

B

Ik vond het maar een mager cijfer

C

Mijn moeder zegt dat ik dat niet moet doen

D

Dat is niet iets om over naar huis te schrijven

Deze slide heeft geen instructies

Welke zin is figuurlijk taalgebruik?

A

Zij is op het paard getild.

B

Zij is over het paard getild.

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Tim en Tom kunnen heel goed samen door één deur. Wat is de letterlijke betekenis?

Deze slide heeft geen instructies

Tim en Tom kunnen heel goed samen door één deur. Bij welk woord zoek je in het woordenboek naar de figuurlijke betekenis?

Deze slide heeft geen instructies

Je raadt nooit wie ik gisteren tegen het lijf liep in de stad. Wat is de letterlijke betekenis?

Deze slide heeft geen instructies

Je raadt nooit wie ik gisteren tegen het lijf liep in de stad. Bij welk woord zoek je in het woordenboek naar de figuurlijke betekenis?

Deze slide heeft geen instructies

Je raadt nooit wie ik gisteren tegen het lijf liep in de stad. Zoek de betekenis en schrijf op.

Deze slide heeft geen instructies

Mieke heeft thuis de vinger in de pap. Wat is de letterlijke betekenis?

Deze slide heeft geen instructies

Mieke heeft thuis de vinger in de pap. Bij welk woord zoek je in het woordenboek naar de figuurlijke betekenis?

Deze slide heeft geen instructies

Mieke heeft thuis de vinger in de pap. Zoek de figuurlijke betekenis en schrijf op.

Deze slide heeft geen instructies

Chromebook dicht.

Woordenboek en schrift klaarleggen. 

Je krijgt zo drie begrippen om op te zoeken...


Wil je alvast vooruit werken?

Woordenschat H3: maak opdracht 3, 4, 5 (blz. 80-81)

Deze slide heeft geen instructies