Klas 3
Woordenschat H3
Formeel en figuurlijk taalgebruik
&
Hoe gebruik je een woordenboek?
Klas 3
Woordenschat H3
Formeel en figuurlijk taalgebruik
&
Hoe gebruik je een woordenboek?
Deze slide heeft geen instructies
Woordraadstrategieën
- synoniem
- omschrijving
- voorbeeld
- tegenstelling
- bekend woorddeel
- woordenboek
Deze slide heeft geen instructies
Handigheidjes
In een woordenboek ...
- staan woorden op alfabet
- staat lijst met afkortingen
- staan spreekwoorden en uitdrukkingen
Deze slide heeft geen instructies
Zet de voornamen van de klas in alfabetische volgorde
Deze slide heeft geen instructies
Bij het woord zelf...
- woordsoort
- lidwoord & geslacht (verwijswoord de woord = die, het = dat)
- meervoud
- verkleinwoord
- bij WW: verleden tijd/voltooid deelwoord
- spreekwoord
Deze slide heeft geen instructies
Maar hoe zoek je dan een woord op?
- op alfabet
- de basisvorm: héle werkwoord / simpele vorm
- enkelvoud
Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord
- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem
Zelfstandig naamwoord
Zoek altijd het enkelvoud op
Daken > dak
Faillissementen > Faillissement
Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord
- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem
Werkwoord
Zoek op het hele werkwoord
Geholpen > helpen
Treitert > treiteren
Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord
- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem
Bijvoeglijk naamwoord
Zoek de korte vorm op
Fraaie > fraai
Kranige > kranig
Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord
- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem
Samengesteld woord
Zoek het woord dat je niet kent op
Voetbaljargon > jargon
Rechtsbovenaan eerste woord, linksbovenaan laatste woord
- Hele werkwoord (infinitief), simpele vorm (gepeste = pesten), bloempje = bloem
Bij welk woord zoek je "bolero's"?
Deze slide heeft geen instructies
Bij welk woord zoek je "complexiteit"
Deze slide heeft geen instructies
Bij welk woord vind je de betekenis van: gereduceerd
Deze slide heeft geen instructies
figuurlijk taalgebruik
Deze slide heeft geen instructies
DOEL
FIGUURLIJK TAALGEBRUIK
- het verschil tussen letterlijk en figuurlijk taalgebruik kennen
- figuurlijk taalgebruik herkennen en begrijpen
- je kunt de betekenis van uitdrukkingen opzoeken in een woordenboek
Deze slide heeft geen instructies
Wat is figuurlijk taalgebruik?
Precies zoals het er staat.
Er wordt iets anders bedoeld dan er eigenlijk staat.
Deze slide heeft geen instructies
In teksten kom je vaak zinnen met figuurlijke betekenis tegen.
Om teksten goed te kunnen begrijpen, is het belangrijk om figuurlijk taalgebruik te herkennen.
Wanneer je zinnen met een figuurlijke betekenis letterlijk opvat, dan is het moeilijk om de tekst te begrijpen.
Deze slide heeft geen instructies
LETTERLIJK
- precies zoals het geschreven is
FIGUURLIJK
- bij wijze van spreken
- er wordt iets anders bedoeld dan er eigenlijk staat
- ookwel beeldspraak genoemd
Deze slide heeft geen instructies
Helaas kwam er geen kip naar de gratis tennisles
FIGUURLIJK
Er kwam helemaal niemand naar de gratis tennisles
Helaas kwam er geen kip naar de gratis tennisles
LETTERLIJK
Er kwamen geen kippen naar de gratis tennisles
Deze slide heeft geen instructies
UITDRUKKINGEN
- combinatie van woorden die samen een eigen,
soms figuurlijke, betekenis hebben
- als je niet weet wat een uitdrukking betekent, dan zoek je in het woordenboek naar het eerste belangrijke woord uit de uitdrukking
Deze slide heeft geen instructies
Wat is een voorbeeld van figuurlijk taalgebruik?
Mijn kapper zit met haar handen in mijn haar.
De wedstrijd was onwijs spannend.
Onder de boom lag een dode vogel.
Ik zit met mijn handen in het haar.
Deze slide heeft geen instructies
Uitdrukkingen zijn figuurlijk taalgebruik.
waar
niet waar
Deze slide heeft geen instructies
Welke zin is figuurlijk taalgebruik?
Veronique draagt een gouden ring.
Hij scoorde ringloos in de basket.
Door hem ben ik nu de sigaar.
Hij rookte stiekem een sigaar.
Deze slide heeft geen instructies
Wat is geen voorbeeld van figuurlijk taalgebruik
Het zag zwart van de mensen
Ik vond het maar een mager cijfer
Mijn moeder zegt dat ik dat niet moet doen
Dat is niet iets om over naar huis te schrijven
Deze slide heeft geen instructies
Welke zin is figuurlijk taalgebruik?
Zij is op het paard getild.
Zij is over het paard getild.
Deze slide heeft geen instructies
Tim en Tom kunnen heel goed samen door één deur. Wat is de letterlijke betekenis?
Deze slide heeft geen instructies
Tim en Tom kunnen heel goed samen door één deur. Bij welk woord zoek je in het woordenboek naar de figuurlijke betekenis?
Deze slide heeft geen instructies
Je raadt nooit wie ik gisteren tegen het lijf liep in de stad. Wat is de letterlijke betekenis?
Deze slide heeft geen instructies
Je raadt nooit wie ik gisteren tegen het lijf liep in de stad. Bij welk woord zoek je in het woordenboek naar de figuurlijke betekenis?
Deze slide heeft geen instructies
Je raadt nooit wie ik gisteren tegen het lijf liep in de stad. Zoek de betekenis en schrijf op.
Deze slide heeft geen instructies
Mieke heeft thuis de vinger in de pap. Wat is de letterlijke betekenis?
Deze slide heeft geen instructies
Mieke heeft thuis de vinger in de pap. Bij welk woord zoek je in het woordenboek naar de figuurlijke betekenis?
Deze slide heeft geen instructies
Mieke heeft thuis de vinger in de pap. Zoek de figuurlijke betekenis en schrijf op.
Deze slide heeft geen instructies
Chromebook dicht.
Woordenboek en schrift klaarleggen.
Je krijgt zo drie begrippen om op te zoeken...
Wil je alvast vooruit werken?
Woordenschat H3: maak opdracht 3, 4, 5 (blz. 80-81)
Deze slide heeft geen instructies