2.2 Het verloop van de oorlog
H2: De Eerste Wereldoorlog 1914-1918
§2.2 Het verloop van de oorlog
Lesduur is: 70 minOnderdelen in deze les
H2: De Eerste Wereldoorlog 1914-1918
§2.2 Het verloop van de oorlog
Rond 1900 waren er spanningen in Europa:
nationalisme
modern imperialisme
militarisme
wapenwedloop
bondgenootschappen: centralen en geallieerden
Dit zijn de vijf oorzaken van de Eerste Wereldoorlog
Duitsland lag tussen twee vijanden in. Zij wilden een tweefrontenoorlog voorkomen.
Generaal Von Schlieffen bedacht hier een plan voor: het Von Schlieffenplan.
HERHALING 2.1
§2.2
Het verloop van de oorlog
A
De oorlog begint
Leerdoel:
Je kan de aanleiding van de Eerste Wereldoorlog noemen en beschrijven hoe een oorlog op twee fronten ontstond.
B
Miljoenen doden en gewonden
Leerdoel:
Je kan drie oorzaken noemen van het hoge aantal slachtoffers in de Eerste Wereldoorlog
Begrippen:
loopgraven
C
Een totale oorlog
Leerdoel:
Je kan met behulp van politieke, economische en culturele voorbeelden uitleggen dat de Eerste Wereldoorlog een totale oorlog was.
Begrippen:
totale oorlog
propaganda
vijandbeeld
censuur
H2: De Eerste Wereldoorlog 1914-1918
§2.2 Het verloop van de oorlog
A: de oorlog begint
Aanleiding (Directe oorzaak)
28 juni 1914:
Frans Ferdinand (troonopvolger van O-H), op bezoek in Sarajevo (hoofdstad van Bosnië).
Vermoord door Gavrilo Princip: Servische nationalist. Vond dat Bosnië bij Servië hoorde.
§2.2
Het verloop van de oorlog
A
DeBoze burgers
De oorlog begint
Centralen
Geallieerden
Het Von Schlieffenplan mislukte:
Opmars in westen liep vast: BE, FR en GB vochten hard terug
RUS mobiliseerde sneller dan verwacht.
Toch tweefrontenoorlog
§2.2
Het verloop van de oorlog
A
DeBoze burgers
De oorlog begint
Veel enthousiasme om te vechten én vertrouwen om te winnen:
"met Kerst weer thuis!"
ein frischer fröhlicher Krieg
§2.2
Het verloop van de oorlog
A
DeBoze burgers
De oorlog begint
H2: De Eerste Wereldoorlog 1914-1918
§2.2 Het verloop van de oorlog
B: Miljoenen doden en gewonden
Westfront
Oostfront
Westfront.
De oorlog in BE en FR
Vechtende partijen even sterk
Oorlog liep vast
Loopgraven: diepe greppels om beschut te zitten tegen beschietingen.
§2.2
Het verloop van de oorlog
B
DeBoze burgers
Miljoenen doden en gewonden
Het leven in de loopgraven was afschuwelijk:
De vijand probeerde met zwaar geschut de loopgraven te vernietigen
Er stond bijna het hele jaar water in de loopgraven
Er waren ratten en insecten
De soldaten kregen weinig rust: constant beschietingen
§2.2
Het verloop van de oorlog
B
DeBoze burgers
Miljoenen doden en gewonden
Regelmatig kwam het bevel de loopgraven te verlaten en op de vijand af te stormen: een stormaanval.
De verdediging had een groot voordeel door de steeds betere machinegeweren: de verdediging was sterker dan de aanval.
Bij een stormaanval vielen duizenden doden tegelijk. Toch wisten de generaals niet hoe ze door moesten breken; daarom gaven ze elke keer weer het bevel om aan te vallen
§2.2
Het verloop van de oorlog
B
DeBoze burgers
Miljoenen doden en gewonden
Nieuwe wapens
Gifgas (chloor- en mosterdgas), kanonnen, mijnen, granaten, vlammenwerper, vliegtuigen, tanks, mitrailleurs.
§2.2
Het verloop van de oorlog
B
DeBoze burgers
Miljoenen doden en gewonden
Oostfront:
Leger RUS groot, maar slecht bewapend. Veel doden.
Midden-Oosten:
Turkse Rijk probeerde M-O (terug) te veroveren.
Afrika:
Geallieerde kolonies tegen Duitse kolonies.
Europeanen haalden soldaten uit kolonies.
§2.2
Het verloop van de oorlog
B
DeBoze burgers
Miljoenen doden en gewonden
Soldaten uit de Franse koloniën, waaronder Marokko, vechten in Europa. De man in het
rood is een Franse officier. (Frankrijk, 1914-1918.)
Vóór en ná:
om de verminkte mannen toch nog een leven te kunnen bieden...
...werd driftig geëxperimenteerd met plastische chirurgie en maskers
H2: De Eerste Wereldoorlog 1914-1918
§2.2 Het verloop van de oorlog
C: Een totale oorlog
De gehele bevolking en alle economische middelen werden ingezet om te winnen: totale oorlog
Fabrieken moesten produceren voor de oorlog
Vrouwen namen banen mannen over
Artsen en verpleegkundigen helpen aan het front
§2.2
Het verloop van de oorlog
C
DeBoze burgers
Een totale oorlog
Om steun bevolking te winnen werd propaganda ingezet.
Door middel van posters, kranten, radio en andere media werd geprobeerd de burgers te overtuigen dat ze voor de goede zaak vochten.
Vijandbeeld creëren van tegenstander: onbetrouwbaar, laf, barbaars.
§2.2
Het verloop van de oorlog
C
DeBoze burgers
Een totale oorlog
§2.2
Het verloop van de oorlog
C
DeBoze burgers
Een totale oorlog
§2.2
Het verloop van de oorlog
C
DeBoze burgers
Een totale oorlog
censuur toegepast: de regering controleerde de pers en houdt toezicht over alle massamedia.
Info naar burgers vaak eenzijdig en onbetrouwbaar.
De overheid zorgde ervoor dat de vijand werd beschreven als onbetrouwbaar en onmenselijk.
Ook werden het aantal doden overdreven (aan de kant van de vijand) of juist te laat weergegeven (aan eigen zijde). geen negatieve berichten over de oorlogvoering van het eigen land.
.
§2.2
Het verloop van de oorlog
C
DeBoze burgers
Een totale oorlog
Zelfs brieven van soldaten naar huis werden gecensureerd.
De aanleiding van de Eerste Wereldoorlog was de moord op Frans Ferdinand.
Door de bondgenootschappen gaan steeds meer landen elkaar de oorlog verklaren.
Duitsland komt zo in een tweefrontenoorlog.
De Duitse opmars liep stil in België. De legers groeven zich in in loopgraven.
AFSLUITING
De Eerste Wereldoorlog kent ten minste 15 miljoen slachtoffers.
Oorzaken zijn de massale inzet van soldaten, nieuwe wapens
en het feit dat er veel landen bij betrokken waren.
Alle middelen in het land worden ingezet voor de oorlog: een totale oorlog.
Propaganda en censuur wordt gebruikt om de bevolking positief te houden over de oorlog en het aanwakkeren van een vijandbeeld.
AFSLUITING