De Kijkwijzer uitgelegd
De Kijkwijzer uitgelegd
Open vanuit de herkenbare ervaring dat kinderen thuis of online filmpjes en series kiezen. Maak duidelijk dat Kijkwijzer helpt om vooraf te zien of iets spannend of ongeschikt kan zijn voor een bepaalde leeftijd.
Dit ga ik leren
Ik kan uitleggen hoe de Kijkwijzer werkt en wat de pictogrammen betekenen.
Deze slide heeft geen instructies
Welke Kijkwijzer-symbolen heb jij weleens gezien?
Gebruik de antwoorden om voorkennis op te halen. Vraag kort door: waar zagen jullie deze symbolen, en wat dachten jullie dat ze betekenden?
Wat is de Kijkwijzer?
De Kijkwijzer helpt bij het kiezen van films, series en video's
Je ziet snel voor welke leeftijd iets bedoeld is
Je ziet ook welke inhoud misschien lastig of spannend is
Zo weten kinderen en ouders beter wat ze kunnen verwachten
Benadruk dat Kijkwijzer geen cijfer of mening over kwaliteit geeft. Het zegt iets over geschiktheid en inhoud, niet of een film 'goed' is.
Waar zie je de Kijkwijzer?
Bij films en series op tv
Op streamingdiensten
Op websites met video's
Soms op posters, hoesjes of in programmagidsen
Laat leerlingen bedenken dat ze deze symbolen waarschijnlijk al eens hebben gezien bij Netflix, NPO, bioscoopinformatie of tv-gidsen.
Waarvoor gebruik je de Kijkwijzer?
Om iets te kiezen
Om punten te geven
Om acteurs te zoeken
Om reclame te maken
Sluit aan op slides 2-5: de Kijkwijzer helpt bij kiezen en waarschuwt voor leeftijd en inhoud. Een veelgemaakte fout is denken dat het een oordeel geeft over hoe goed een film is.
Maak de uitleg compleet
De Kijkwijzer kijkt naar leeftijd en inhoud. Eerst kijk je naar de leeftijd. Daarna kijk je naar de pictogrammen. Samen geven ze een betere waarschuwing over wat je kunt verwachten.
De kern uit dit blok is het samenspel van leeftijd en inhoudspictogrammen.
Leeftijdspictogrammen
AL = voor alle leeftijden
6 = mogelijk niet geschikt onder 6 jaar
9 = mogelijk niet geschikt onder 9 jaar
12 = mogelijk niet geschikt onder 12 jaar
14 = mogelijk niet geschikt onder 14 jaar
16 = mogelijk niet geschikt onder 16 jaar
Leg uit dat 'mogelijk niet geschikt' betekent dat niet elk kind hetzelfde reageert, maar dat de waarschuwing helpt om verstandig te kiezen.
AL en 6
AL past meestal bij rustige en veilige inhoud
6 kan al iets spannender of drukker zijn
Toch blijft het vaak nog bedoeld voor jonge kijkers
Kijk altijd ook naar de pictogrammen
Voorkom dat leerlingen denken dat AL 'saai' betekent. Het zegt alleen iets over geschiktheid, niet over hoe leuk iets is.
9, 12, 14 en 16
Hoe hoger het getal, hoe meer de inhoud lastig kan zijn
Bij 9 gaat het vaak om meer spanning of angst
Bij 12 en hoger kunnen onderwerpen heftiger zijn
Denk aan meer geweld, grof taalgebruik of andere moeilijke inhoud
Houd het algemeen en leeftijdspassend. Geen concrete heftige voorbeelden nodig voor groep 7.
Belangrijk om te onthouden
Een hoger leeftijdspictogram betekent niet dat iets verboden of slecht is. Het betekent dat de inhoud beter past bij oudere kijkers. De Kijkwijzer is dus een hulpmiddel om slim te kiezen.
Deze slide heeft geen instructies
Wat betekent AL bij de Kijkwijzer?
Alleen leren
Altijd lang
Alle leeftijden
Aparte lijst
Test basiskennis uit de leeftijdspictogrammen. De foute opties lijken op de letters AL, maar passen niet bij de betekenis.
Wat vertelt een hoger leeftijdspictogram vooral?
Meer geschikt
Meer lastig
Meer grappig
Meer verboden
Deze slide heeft geen instructies
Vul de juiste woorden in
Een hoger leeftijdspictogram betekent niet dat iets verboden is. Het betekent dat de inhoud beter past bij oudere kijkers. De Kijkwijzer is een hulpmiddel om slim te kiezen.
Hiermee check je of leerlingen begrijpen dat de Kijkwijzer helpt kiezen en geen verbod is.
Pictogram: angst
Dit pictogram waarschuwt voor enge of spannende scènes
Het kan gaan om schrikmomenten of dreigende sfeer
Sommige kinderen vinden dit sneller naar of eng dan anderen
Leg uit dat angst niet alleen monsters of horror betekent. Ook donkere muziek, spanning of achtervolgingen kunnen hieronder vallen.
Pictogram: geweld
Dit pictogram gaat over slaan, vechten of andere harde acties
Het kan echt of gespeeld geweld zijn
Hoe heftiger het geweld, hoe hoger vaak ook de leeftijd
Maak onderscheid tussen actie en geweld: niet elke spannende scène bevat geweld, maar geweld is wel een duidelijke inhoudswaarschuwing.
Pictogram: seks
Dit pictogram laat zien dat er seksuele beelden of onderwerpen in voorkomen
Voor kinderen kan deze inhoud te volwassen zijn
Daarom hoort dit vaak bij een hogere leeftijd
Houd de uitleg kort, feitelijk en rustig. Geen uitwerking nodig; de kern is dat het om volwassen inhoud gaat.
Pictogram: discriminatie
Dit pictogram waarschuwt voor kwetsende behandeling van mensen of groepen
Het kan gaan om vooroordelen, uitsluiten of beledigen
Zulke inhoud vraagt vaak extra uitleg of gesprek
Gebruik eenvoudige taal: oneerlijk of gemeen doen tegen iemand om wie diegene is. Verbind dit aan veilig mediagebruik en respect.
Pictogram: grof taalgebruik
Dit pictogram betekent dat er grove of beledigende woorden worden gebruikt
Het gaat om taal die niet prettig of netjes is
Ook zonder geweld kan dit reden zijn voor een waarschuwing
Benadruk dat taal invloed heeft. Kinderen herkennen dit vaak snel uit series, filmpjes of games.
Pictogram: drugs en alcohol
Dit pictogram laat zien dat gebruik van drugs of alcohol voorkomt
Soms zie je iemand drinken of middelen gebruiken
Dat is niet altijd geschikt voor jonge kijkers
Formuleer neutraal en feitelijk. Het gaat om het herkennen van het pictogram, niet om een uitgebreide voorlichting over middelengebruik.
Pictogrammen samen lezen
Een film of serie kan meer dan één pictogram hebben. Bijvoorbeeld:
12 + angst = spannend en niet voor jongere kinderen
16 + geweld = heftige actie of gevechten
9 + grof taalgebruik = taal kan onprettig zijn
Laat zien dat je nooit maar naar één symbool kijkt. De combinatie maakt de waarschuwing duidelijker.
Welk pictogram past bij enge of spannende scènes?
Geweld
Angst
Discriminatie
Seks
Sluit aan op de uitleg dat angst ook kan gaan over schrikmomenten en dreigende sfeer.
Welk pictogram waarschuwt voor beledigende woorden?
Angst
Geweld
Grof taalgebruik
Drugs en alcohol
Laat leerlingen het verschil zien tussen nare taal en andere soorten inhoud.
Lees de pictogrammen samen
Een film kan meer dan één pictogram hebben. 12 + angst betekent spannend en niet voor jongere kinderen. 16 + geweld betekent vaak heftige actie of gevechten.
Controleer of leerlingen combinaties van leeftijd en inhoud samen kunnen lezen.
Zo gebruik je de Kijkwijzer
Daarna
Eerst
Bedenk of het bij jou past
Vraag zo nodig een volwassene
Kies bewust wat je kijkt
Kijk naar de leeftijd
Zoek daarna de pictogrammen
Lees wat je kunt verwachten
Dit is de samenvattende werkwijze: leeftijd eerst, pictogrammen daarna, dan pas kiezen.
Wat heb jij vandaag geleerd over de Kijkwijzer?
Bespreek welke hoofdgedachte leerlingen meenemen, bijvoorbeeld: eerst naar leeftijd kijken, daarna naar pictogrammen, of de betekenis van een inhoudspictogram.
Wat hielp jou het meest om dit te begrijpen?
Laat leerlingen benoemen wat hielp: voorbeelden, pictogrammen vergelijken, combinaties lezen of de stappen bij het kiezen.
Welk deel vond jij het lastigst?
Gebruik dit als korte terugblik. Mogelijke antwoorden: pictogrammen uit elkaar houden, leeftijden onthouden, of combinaties zoals 12 + angst begrijpen.
Begrippenlijst
Kijkwijzer - Een hulpmiddel dat laat zien voor welke leeftijd een film, serie of video geschikt is.
Leeftijdspictogram - Een teken met een leeftijd, zoals AL, 9+ of 12+.
Inhoudspictogram - Een teken dat waarschuwt voor een soort inhoud, zoals angst of geweld.
AL - Geschikt voor alle leeftijden.
Angst - Spannende of enge inhoud die kinderen naar kunnen vinden.
Geweld - Harde acties zoals vechten of slaan.
Grof taalgebruik - Onnette of beledigende woorden.
Deze slide heeft geen instructies
Begrippenlijst
Discriminatie - Mensen oneerlijk of kwetsend behandelen om wie ze zijn.
Seks - Volwassen inhoud met seksuele beelden of onderwerpen.
Drugs en alcohol - Inhoud waarin middelengebruik voorkomt.
Waarschuwing - Informatie vooraf over mogelijke lastige inhoud.
Geschikt - Passend voor een bepaalde leeftijd.
Bewust kiezen - Eerst kijken naar informatie en daarna beslissen wat je kijkt.
Deze slide heeft geen instructies