De Middeleeuwen
6.2 Zelstandige burgers
De Middeleeuwen
6.2 Zelstandige burgers
Leerdoelen
Ik kan uitleggen wat stadrechten zijn en welke gevolgen die voor burgers én boeren
Ik kan uitleggen hoe burgers hun stad bestuurden.
Ik kan beschrijven hoe de Nederlanden bestuurd werden.
Ik kan beschrijven hoe de derde stand veranderde en hoe die stand politieke invloed kreeg.
De Nederlanden
Nederland als één land bestond nog niet in de Middeleeuwen
Er waren veel kleine gebieden, die bij elkaar 'De Nederlanden' heetten.
In die gebieden was een heer, edelman, (bijv. graaf of hertog) de baas
Hij maakte de wetten
Blij met de stad!
Alle inwoners van een graafschap moesten gehoorzaam zijn aan de heer.
Ook de inwoners van steden, maar die wilden liever eigen baas zijn
De heer vond een machtige en rijke stad helemaal niet erg: al die rijkdom!
De inwoners van de stad en heer maken afspraken, vastgelegd in stadsrechten
Stadsrechten
Een stad met stadsrechten mag een stadsmuur bouwen
De stad mag zelf rechtspreken, maar een ambtenaar (de schout) van de heer moet wel aanwezig zijn en een deel van de boetes is voor de heer
De inwoners van een stad waren vrije poorters (geen bezit van de heer)
In ruil voor deze rechten moet de stad belasting betalen
Sleepvraag
Hieronder zie je de Middeleeuwse namen van steden staan. Sleep ze naar de juiste plek in de kaart.
Wie is de baas?
De schout is de plaatsvervanger van de heer in de stad bij de rechtspraak
Samen met de schepenen bepaalde hij de straf.
Ze kregen advies van een raad.
De burgemeester (soms meer dan één) was de baas van de raad.
Schout, schepenen en burgemeester(s) heten ook wel: magistraten
Straffen in de Middeleeuwen
Zeker: lijfstraffen en doodstraffen kwamen voor...
...maar de meeste straffen waren geldboetes!
Die leverden meer op en kostten minder geld: een beul moet je als stad namelijk ook gewoon betalen!
Sleepvraag
Klik op de hotspots en sleep de straffen en de gezegden naar de juiste plek in de afbeelding.
Een gruwelijk goede opdracht!
Video
Histoclips: Stad in de Middeleeuwen
Hij is de baas van de schepenen
Schout
Burgemeester
Rechter
Jury
De schout is de plaatsvervanger van de ... in de stad
Burgemeester
Heer
Rechter
Politie
De schout, schepenen en burgemeester noem je ook wel ...
Magistraten
Heren
Rechters
Gemeenteraad
Van wie kreeg een stad, stadsrechten?
Magistraat
Schout
Burgemeester
Heer
Stadsrechten: het recht van een stad op eigen winkels.
Waar
Niet waar
Begrippen
burgemeester
burgerij
inspraak
landsheer
Nederlanden
raadhuis
schepen
stadsrecht
vroedschap
Jaartallen
1296 graaf Floris wordt gevangen genomen en vermoord
1122 Utrecht krijgt stadsrechten
Personen
Graaf Floris V