Science periode 4
Zonnestelsel & Heelal
Les 1 (15 mei): Big Bang - ontstaan van het heelal
Les 2 (29 mei): De maan
Les 3 (5 juni): De zon
Les 4 (19 juni): De zon
Les 5 (26 juni): Planeten presentaties / planetarium
Science periode 4
Zonnestelsel & Heelal
Les 1 (15 mei): Big Bang - ontstaan van het heelal
Les 2 (29 mei): De maan
Les 3 (5 juni): De zon
Les 4 (19 juni): De zon
Les 5 (26 juni): Planeten presentaties / planetarium
Les 1 Big Bang
Het ontstaan van het heelal
Ontstaan heelal
Wetenschappers denken dat het heelal ongeveer veertien miljard jaar geleden is ontstaan uit een enorme explosie. Deze explosie noemen we ook wel de Oerknal of de Big Bang. Voor de Big Bang zat al het materiaal en alle energie in één klein gebiedje (een punt). Door deze explosie werd al het materiaal de ruimte in geslingerd. Dit kunnen we nu nog steeds zien, doordat alle objecten zich van elkaar af bewegen.
Hoe weten we hoe het heelal er lang geleden uitzag?
Hubble telescoop
ruimtetelescoop
1990 - nu
Wetenschappers van de NASA en de ESA hebben een foto samengesteld op basis van duizenden beelden die de Hubble telescoop heeft gemaakt van een deel van het heelal. De zogeheten Hubble Legacy View. Op de foto staan de oudste sterrenstelsels die ooit zijn waargenomen. Sommige zijn 13,3 miljard jaar oud en ontstonden 500 miljoen jaar na de oerknal, de big bang. In totaal staan er 265.000 sterrenstelsels op.
Als je naar de sterren kijkt, dan kijk je naar het verleden. Leg dit uit.
Nu vele miljarden jaren later ziet het heelal er uit als op de afbeelding op de volgende slide. Je ziet op het plaatje vele sterrenstelsels (net als onze eigen Melkweg). Elk sterrenstelsel bestaat uit miljarden sterren, met vele planeten. In het zogenaamde Hubble Deep Field kunnen we vele sterrenstelsel zien. Dit is een stukje van de sterrenhemel in het sterrenbeeld Grote Beer. Op de opname zien we heel erg veel sterrenstelsels. Elk stipje, hoe klein ook, is een sterrenstelsel met 100.000, 200.000 of soms 300.000 sterren of nog meer.
Afstanden meten in het heelal
In het heelal staan sterren, sterrenstelsels en planeten zo ver weg dat we niet rekenen met kilometers maar met lichtjaren en astronomische eenheden (AE).
Afstanden in het heelal
- Pak het werkblad en ga met tweetallen de opdrachten bespreken en maken. Je mag de laptop erbij gebruiken voor het opzoeken van informatie.
- We bespreken de opdrachten.
Antwoorden
1. Eén lichtjaar is de afstand die het licht in één jaar aflegt.
2. Snelheid van het licht is 300.000 km/seconde. In een jaar zitten: 31.536.000 seconden (60 x 60 x 24 x 365).
Afstand is 300.000 x 31.536.000 = 9,5 x 1012 kilometer =
9,5 biljoen kilometer
3. 7,5 x 1011 meter / 9,5 x 1015 meter = 0,000008 lichtjaar
4. 1,5 x 1011 meter = 1,5 x 108 kilometer
1,5 x 108 kilometer / 300.000 kilometer/sec = 500 seconden
5. uitleg bord
6. 2.000.000 lichtjaar x 9,5 x 1012 = 1,9 x 1019 kilometer =
19 triljoen kilometer
7. 1,9 x 1019 kilometer / 1000 km/u = 1,9 x 1016 uur
https://www.nu.nl/tech-wetenschap/6312877/sterrenkundigen-zien-enorme-planeet-die-van-suikerspin-gemaakt-lijkt.html
Planetenpresentatie
Bij de laatste bijeenkomst presenteert iedereen een korte pitch over je planeet. Je maakt daarvoor een miniposter met daarop alle wetenswaardigheden over jouw planeet.
Ook heb je een schaalmodel van de planeet gemaakt en hangt deze op in het betalab. Dat wordt het planetarium.