v6 17.3 Enzymen 2627

• newEditor
• Scheikunde
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 6

17.3 Enzymen

Wat zijn enzymen?

Hoe werken enzymen?

Invloed van pH en temperatuur op enzymen

Samenstelling van enzym

• Eiwitten die heel specifiek 1 stof omzetten

• Stof die wordt omgezet is het substraat

• Vaak een co-enzym: kleiner molecuul dat helpt als een soort aan/uit schakelaar

• Ionen vaak nodig: natrium, ijzer, koper 

Samenstelling van enzym

• Het enzym hecht zich aan het substraat in het actieve centrum

• Het enzym 'herkent' het substraat molecuul

• Daar vindt de reactie plaats

Samenstelling van enzym

• Het enzym hecht zich aan het substraat in het actieve centrum

1. Binding van substraat aan enzym

(enzym-substraatcomplex)
2. Enzymgekatalyseerde reactie
3. Afscheiding van reactieproducten

1. Binding van substraat aan enzym

• Actieve centrum is een holte waar maar 1 bepaald molecuul in past

• Stereospecifiek: maar 1 soort cis/trans of spiegelbeeldisomeer

• Bij binding tussen substraat en enzym verandert het enzym van vorm

1. Binding van substraat aan enzym

• VdW-binding kunnen plaatsvinden tussen substraat en het enzym

• H-bruggen tussen bepaalde groepen (-OH en -NH)

• Ionbinding tussen geladen delen

2. Enzymgekatalyseerde reactie

• Bepaalde atoombindingen worden verbroken en gevormd

• De bindingen tussen enzym en substraat verzwakken atoombindingen in het substraat

• Lagere activeringsenergie

3. Afscheiding van reactieproducten

• Als reactie klaar is, komen reactieproducten uit enzym

• Enzym keert terug naar oorspronkelijke vorm voor volgend substraat

• Alle reacties zijn evenwicht; enzym versnelt alleen

pH-optimum

• pH-waarde waarbij werkzaamheid van enzym maximaal is

• Daarom zijn buffers zo belangrijk

• Bij verlagen van pH kunnen basische groepen een H⁺ opnemen en enzym destabiliseren

• Bij verhogen van pH juist andersom

Temperatuuroptimum

• Temperatuur waarbij de werkzaamheid van enzym maximaal is

• Verlagen van temperatuur maakt enzym alleen langzamer, maar nog wel heel

• Verhogen van temperatuur kan enzym denatureren

Wat kan je nu gaan doen?

Paragraaf 17.3 doorlezen

Opdrachten 15, 16 maken