HECHTING
HECHTING
Hechting
'Hechting is een proces van interactie tussen een kind en een of meer van zijn opvoeders dat leidt tot een duurzame affectieve relatie'
(definitie NJI, 2021).
Veilige hechting
Een kind/jongere die veilig gehecht is heeft tijdens de kinderjaren ervaren dat tenminste één van zijn verzorgers er onvoorwaardelijk voor hem/haar is.
Een goede gehechtheid tussen ouders en kinderen vormt de basis voor een kind om te groeien in zijn ontwikkeling.
Voorwaarden voor veilige hechting
Sensitief reageren: ouder staat open voor signalen van het kind, begrijpt de signalen en reageert snel en agequaat.
Continuïteit: er is continuïteit in de aanwezigheid van de gehechtheidspersoon nodig.
Mentaliseren: ouder verplaatst zich in het perspectief van het kind en verwoordt dat ook.
Veiligheid creëer je door onder andere...
Vertrouwen opbouwen
Grenzen stellen
Ben jezelf, doe niet "nep"
Voorspelbaarheid
Structuur
Voorbeeldfunctie
Sensitief en responsief reageren
Inspelen op behoeften van het kind/jongere
Risicofactoren tijdens het hechtingsproces
Beschermende factoren tijdens het hechtingsproces
Hechtingsproblematiek
Volgens Mary Ainsworth 4 patronen van hechting:
Veilig gehecht: goede balans exploratiedrang en gehechtheidsgedrag.
Vermijdend gehecht: negeren of vermijden de opvoeder en gedragen zich "zelfstandig".
Angstig-ambivalent (afwerend) gehecht: weinig geneigd zelfstandig activiteiten uit te voeren, afwezigheid opvoeder leidt tot angst, terugkeer van boosheid en verontwaardiging.
Gepreoccupeerd (gedesorganiseerd) gehecht: zoeken enigszins toenadering, tegelijkertijd levert dat stress en angst op.
Hechtingsproblematiek vs. hechtingsstoornis
Kind/jongere die niet goed gehecht is heeft niet meteen een hechtingsstoornis.
25 - 30 % van de Nederlandse bevolking is niet volledig veilig gehecht.
1 % van de Nederlandse bevolking heeft een hechtingsstoornis.
Hechtingsstoornis
Volgens DSM-5 te classifiseren onder de categorie "reactieve hechtingsstoornis".
Kind heeft geen duidelijk aanwijsbaar hechtingsfiguur, heeft dus geen gehechtheidsrelatie gevormd.
Onderscheid twee type:
Ongeremde type
Geremde type
Geremde type
Vermijden van fysiek contact
Een sterke drang naar onafhankelijkheid
Wantrouwend
Gespannen, nerveuze indruk
Weinig belangstelling voor leren en de toekomst
Ongeremde type
Zoekt steeds vertrouwen
Hecht zich te snel en te sterk aan mensen
Lichamelijk aanhankelijk
Vraagt veel negatieve aandacht
Reageert niet goed op straf
Beeldmateriaal over Celine
Wat valt je op tijdens het kijken?
Welke vragen komen er in jou op?
Welk gevoel heb jij bij Celine?
Begeleiding van kinderen/jongeren met hechtingsstoornis
Het bieden van veiligheid staat centraal.
Kinderen/jongeren missen hun vertrouwen in zichzelf en de wereld.
Hoe bouw je een veilige gehechtheidsrelatie met een jeugdige op?
- Do's: bedenk met elkaar wat belangrijk is en wat je kunt doen.
- Don'ts; bedenk met elkaar wat je juist niet moet doen.
- Tips voor het omgaan met opstandig gedrag.
Erkende interventies
Ga op onderzoek uit!
NJI
Zijn er nu kinderen uit je stage waaraan je denkt?
Wat neem je nu mee in de begeleiding van kinderen/jongeren met een hechtingsstoornis.