Les 1, deel 1/3: Niet mensen maar dieren de ruimte in

• Woordenschat
• Wereldoriëntatie
• Basisschool
• Groep 8

DE RUIMTE IN

In deze ontdekkingstocht gaan we verkennen wat er zich buiten onze aarde afspeelt; van mysterieuze (exo)planeten en sterren tot ruimtereizen en -technologieën. 

Dus, maak je klaar voor een 'buitenaards' avontuur dat je kennis over het heelal zal vergroten!

3, 2, 1 . . . TAKE OFF!

NB:
Dit lesmateriaal is tot stand gekomen in de periode 2021 - 2024 in het project UGO (Utrecht Gelijke Onderwijskansen) op basis van het curriculum van de voormalig Brede School Academie (BSA) Utrecht en in samenwerking met de gemeente Utrecht en de Utrechtse schoolbesturen PCOU Willibrord, SPO Utrecht en KSU. Het project UGO eindigt op 1 oktober 2024.

DEEL 1

Les 1: Niet mensen maar dieren de ruimte in

 

       weet je meer over de eerste maanlanding;

   

       heb je kennisgemaakt met tien nieuwe

       woorden.

     Aan het eind van dit deel van de les:

de introductie

op de tekst

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

In de ruimte

Kijk jij ook 's avonds laat wel eens omhoog naar de sterren en vraag je je dan af: wat zou daar boven allemaal zijn? Daar hoog in de ruimte...

Waar denk jij aan bij 'de ruimte'? Vul het in op de volgende slide.

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Vul in waar jij aan denkt bij dit onderwerp.

de ruimte

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

het introductiefilmpje

Vóórdat je in deel 2 van de les de tekst gaat lezen, ga je dit filmpje bekijken. 

In dit filmpje zie je hoe in 1969 de eerste mensen op de maan landden. Dat is al ruim 50 jaar geleden!

Kijk het filmpje tot 2:52 minuut. Helemaal mag natuurlijk ook!

Klik hierboven om de video te starten.

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Vragen beantwoorden

In deze lessen ga je vaak vragen beantwoorden:

     Van sommige vragen staat het antwoord in de tekst of hoor of zie je het 

     antwoord in het introductiefilmpje. Dit zijn de lees- en kijkvragen.

     Bij andere vragen is dat niet zo. Daarop vind je je antwoord door goed na te

     denken over de informatie uit de tekst of het introductiefilmpje. Die vragen 

     noemen we denkvragen.

de introductie<br>

de woordenschat<br>

terugblikken en vooruitkijken<br>

Bij deze lessen hoort een hand-out met uitleg over hoe je op een goede manier antwoord geeft op de denkvragen. Vraag ernaar bij je leerkracht en maak steeds gebruik van de tips. Die gelden natuurlijk ook voor andere vragen!

Print de hand-out 'Denkvragen beantwoorden' voor je leerlingen uit en besteed er deze 1e les van het blok veel aandacht aan.

Het is de bedoeling dat de leerlingen steeds gebruik maken van de tips en handvaten die in de hand-out geboden worden en zich deze manier van antwoord geven eigen gaan maken.

Benoem dit regelmatig bij de open vragen.

Waarom zijn er sinds 1972 geen mensen meer op de maan geweest?

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Er zijn sinds 1972 geen mensen meer op de maan geweest, omdat het erg duur is en mensen maakten zich zorgen om de veiligheid.

Waarom was deze eerste maanlanding zo’n bijzondere prestatie? 

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

De eerste maanlanding was een bijzondere prestatie, omdat men niet wist hoe het zou verlopen en of het allemaal goed zou gaan. De hele wereld keek ook live mee.

Zou je zelf in een ruimtevaartuig mee willen naar de maan? Leg je antwoord uit. 

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

woordenschat

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

blootstaan aan

lanceren

falen

experimenteren

de ruimtevaarder

In de tekst die je in deel 2 van deze les gaat lezen, leer je tien nieuwe woorden.

Hier zie je alvast de eerste vijf:

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: lanceren</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: een voorwerp (bijvoorbeeld een raket) de lucht inschieten</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>De eerste raket die aankwam op de maan, werd in 1969 gelanceerd vanuit Amerika.&nbsp;</i></span></div>

4

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: experimenteren</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: uitproberen</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>Ik heb heel vaak geëxperimenteerd met het maken van het beste pannenkoekenbeslag en nu is het me gelukt om heerlijke pannenkoeken te bakken!&nbsp;</i></span></div>

1

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: de ruimtevaarder</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: iemand die met een raket door de ruimte reist&nbsp;</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>Sommige ruimtevaarders verblijven een aantal maanden in de ruimte. Zij leven dan met z’n allen in een kleine ruimte in de raket en doen allerlei interessante onderzoeken naar bijvoorbeeld zwaartekracht.</i></span></div>

2

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: falen</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: je doel niet bereiken</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>Soms is het niet erg om te falen, want van je fouten kan je leren.</i></span></div>

3

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: blootstaan aan</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: geen bescherming hebben tegen iets dat je bedreigt</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>Als je je niet goed insmeert met zonnebrand, sta je bloot aan UV-straling en is de kans groot dat je huid gaat verbanden.&nbsp;</i></span></div>

5

Klik op het nummer bij het woord om
de betekenis van het woord en een
voorbeeldzin te laten verschijnen.
Klik op het geluidsfragment om het woord te beluisteren.

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Kernbegrippen uit de tekst:

• de ruimtevaarder/het ruimtevaartuig
• experimenteren
  
• de zwaartekracht

(Zie ook 4.2.1 van de 'Algemene Handleiding PO')

de capsule

    het ruimtevaartuig

de astronaut

    de baan (om de aarde)

de zwaartekracht

En hier de tweede helft van de nieuwe woorden:

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: de zwaartekracht</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: de kracht in de natuur die ontstaat doordat twee voorwerpen elkaar aantrekken alsof ze magnetisch zijn<br><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>Door de zwaartekracht blijven wij met onze voeten op de grond staan en gaan wie niet zomaar in de lucht zweven.&nbsp;&nbsp;</i></span></div>

6

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: de baan (om de aarde)&nbsp;</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: de weg die een voorwerp in de ruimte volgt (bijvoorbeeld om de aarde)</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>De eerste mens die in een ruimtevaartuig in een baan om de aarde vloog was de Russische astronaut Joeri Gagarin.&nbsp;</i></span></div>

7

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: de capsule</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: het onderdeel van een raket waarin je de ruimte buiten de aarde in gaat</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: Soms leven er wel zes astronauten tegelijkertijd in de capsule van een ruimtevaartuig. In de capsule is plek om te slapen, werken, koken en er is natuurlijk een toilet.&nbsp;</span></div>

8

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: het ruimtevaartuig</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: het toestel om mee de ruimte in te gaan. (bijvoorbeeld een raket)</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>Het duurt ruimte drie dagen om met een ruimtevaartuig naar de maan te vliegen.&nbsp;</i></span></div>

9

<span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Woord</span>: de astronaut</span><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Betekenis</span>: iemand die in een raket door de ruimte reist (synoniem voor ruimtevaarder)</span></div><div><span style="color: rgb(23, 97, 151)"><span style="font-weight: bold">Voorbeeldzin</span>: <i>In 2012 ging er voor het laatst een Nederlandse astronaut naar de ruimte.&nbsp;</i></span></div>

10

Klik ook hier op het nummer bij het woord om de betekenis van het woord en een voorbeeldzin te laten verschijnen.
Klik op het geluidsfragment om het woord te horen.

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Heb je de woorden en hun betekenis goed bestudeerd?
Speel dan dit dominospel!

Leg de dominostenen op de juiste plek zodat elk woord naast de juiste betekenis staat. Het eerste steentje ligt er al! 

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Welke van deze woorden kende je al? Sleep ze naar het juiste vak.

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

<span style="font-weight: bold; color: rgb(23, 97, 151)">Ja, dit woord ken ik al</span><span style="color: rgb(23, 97, 151); font-weight: bold">.</span>

<span style="font-weight: bold; color: rgb(23, 97, 151)">Nee, dit woord ken ik nog niet.</span><br>

de astronaut

het ruimtevaartuig

de capsule

de baan

(om de aarde) 

de zwaartekracht

blootstaan aan

lanceren

falen

de ruimtevaarder

experimenteren

terugblikken & vooruitkijken

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Wat heb je geleerd over dit onderwerp?

de ruimte

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

De tekst die je in deel 2

gaat lezen, gaat over 

dieren die de ruimte in 

zijn gestuurd.

In de volgende slide kun

je invullen wat je daar

al over weet.

het onderwerp van de tekst

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Wat weet je al over dit onderwerp?

dieren in de ruimte

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken

Je bent nu klaar met deel 1 van deze les.

Veel plezier met deel 2!

de introductie <br>

de woordenschat

terugblikken en vooruitkijken