Ecoexplainers les 1

• Kunst
• Mediawijsheid
• Middelbare school
• vmbo, mavo, havo, vwo
• Leerjaar 1

Introductie

Lessenreeks over een aantal belangrijke thema's en termen rondom de klimaatcrisis.

Instructies

Les 1 van 4

Wat gaan we doen?
In deze lessenreeks maken leerlingen kennis met de thema’s en terminologie rondom de klimaatcrisis. Leerlingen krijgen een overzicht van de klimaatcrisis en kiezen zelf een klimaatwoord uit waarop ze met een creatieve opdracht inzoomen.

Lesdoel
- Leerlingen kennen de gevolgen van de opwarming van de aarde.    
- Leerlingen kennen de begrippen ‘klimaatrechtvaardigheid’ en ‘klimaatonrecht’.
- Leerlingen kennen de betekenis van meerdere klimaatwoorden.

Onderdelen van de les
- Uitleg klimaatcrisis.
- Uitleg klimaatrechtvaardigheid.
- Opdracht klimaatwoordenpuzzel.
- Creatieve opdracht.

Benodigdheden
- Handouts.
- Tablets en eventueel computers.

Begrippenlijst
Zie handout ‘Klimaatwoordenpuzzel’

Tips
Leerlingen moeten middels een creatieve vorm een klimaat woord uitleggen. Help leerlingen om het niet slechts bij de definitie van het woord te houden, maar ook uit te leggen wat de impact ervan is op henzelf en de wereld. 

Klimaat

In de komende 2 slides maak je samen met de leerlingen woordwebs. Om dit in LessonUp te doen moet je inloggen met een telefoon of tablet. 

Analoog:

Je kunt dit woordweb natuurlijk ook gewoon op het bord tekenen.

Subgroepjes:
Je kunt de opdracht ook laten uitvoeren in kleine groepjes.

Rechtvaardigheid

Deze video legt uit hoe broeikasgas ervoor zorgt dat de aarde opwarmt. De video stopt na 1 minuut. 

Wat stoot GEEN CO2 uit?

1. Auto
2. Koe
3. Fiets
4. Fabriek

Kies of je de quiz digitaal wilt laten spelen of niet. Voor digitaal meespelen moeten leerlingen inloggen.

Analoog:
Je kunt de quizvragen ook gezamenlijk, klassikaal beantwoorden.

Wat doet broeikasgas?

1. Maakt wolken
2. Vormt dekentje rond aarde
3. Zorgt voor regen
4. Daar verbrand je van

Wat gebeurt er NIET door de opwarming van de aarde?

1. Overstromingen
2. Stormen
3. Orkanen
4. Droogte

Geen van de antwoorden is goed! 

Alle vier kunnen veroorzaakt worden door de huidige, snelle opwarming van de aarde!

Wat bepaalt hoeveel last je hebt van de klimaatcrisis?

1. Inkomen en huidskleur
2. Hobby's
3. Hoge cijfers
4. Welke kleren je draagt

Deze vraag is bedoeld als inleiding op de explainer-video die hierna komt. 

JE MOET HET   KUNNEN UITLEGGEN!

Geef een aantal pakkende voorbeelden om de opdracht uit te leggen. 

Iets luchtigs zoals 'patat zonder mayo/ketchup' of 'bios zonder popcorn'. 

Maar ook serieuzere dingen zodat leerlingen niet allemaal in dezelfde richting gaan zoeken: 'een huis zonder moeder' en 'een auto zonder remmen'.

JE MOET HET   KUNNEN UITLEGGEN!

Je kunt leerlingen op ideeën brengen door kort te benoemen waar de opwarming van de aarde allemaal voor zorgt:

- Meer hittegolven.

- Vaker hevige regenval.

- Meer heftige stormen.

- Stijging van het zeewater.

- Vaker overstroming van rivieren.

- Vaker mislukte oogsten.

- Plekken op aarde worden onleefbaar.

- Tekort aan schoon drinkwater.

- Tekort aan voedsel.

Vinden de leerlingen het moeilijk om zelf dingen te bedenken? Beperk het dan tot de volgende 2 onderwerpen:

1 Hittestress.

2 Overstromingen.

Stel vervolgens concrete vragen. Voorbeelden:

1. Als Amsterdam overstroomt, hoe kunnen mensen met money zich dan beter beschermen dan mensen zonder money? 

2. Als er een erge hittegolf is, hoe hebben mensen zonder money daar meer last van dan mensen met money?

Wat is het probleem met Shell die olie uit de grond boort in West-Afrika?

1. Natuur wordt verwoest
2. Leefomgeving van mensen wordt verwoest
3. Landen worden slecht betaald voor de olie
4. Bevolking profiteert niet mee van de winst

Deel papier en pen uit. 

Zorg eventueel ervoor dat leerlingen iets online kunnen opzoeken. Bespreek deze opdracht klassikaal na.

Geef eventueel voorbeelden van kobalt in telefoons, fatbikes en fast fashion uit Bangladesh. 

Deel de klimaatpuzzel uit en laat leerlingen deze in tweetallen maken. 

Ze moeten de juiste definitie bij het juiste woord zoeken. Leg alle woorden links onder elkaar en leg dan steeds de juiste definities ernaast.

Laat zien waar we zitten in het lesprogramma. 

Vertel dat dit de introductieles was en dat we de komende 3 lessen gaan werken aan een creatieve opdracht. In de laatste les gaan de leerlingen presenteren.