Lesdag 2 - Jouw Innovatieplan

• newEditor
• Taal
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 2

Lesdag 2 - Jouw Innovatieplan

Digitaal Innovatie Programma 25-26

Wat gaan we doen?

1. Het format als basis gebruiken

2. Helder krijgen waarom dit plan nodig is

3. Doelen stellen

4. Werken aan het plan

5. Bepalen wat je nodig hebt om verder te kunnen

6. Op naar de volgende (tijdpad, feedback, waar?)

Aan het eind van de bijeenkomst

• Heb je de eerste 5 hoofdstukken in concept staan

• Heb je je verdiept in de 'Why' van dit plan

• Is de urgentie duidelijk

• Heb je nagedacht over je veranderstrategie

• Heb je geleerd van elkaar

• Heb je in beeld wat er nodig is om het plan verder in te vullen

Staan alle seinen op groen?

Opdracht: leren van het verleden

1. Beschrijf voor jezelf een gewenste verandering die niet (of onvoldoende) tot stand gekomen is (10 min)

2. Benoem welke seinen niet op groen stonden

4. Beschrijf wat je anders had kunnen doen om wel succesvol te zijn (10 min)

5. Bespreken in de groep

Leren van het verleden: korte samenvatting

De implementatie van verandering

Simon Sinek: Why?

"Iedereen weet WAT hij doet,

een gedeelte weet ook HOE

maar weinigen weten WAAROM!"

Waarom is van belang, want:

• Succesvolle bedrijven hebben een sterke 'Why'

• 'Waarom' is in feite je missie

• De 'Why' is de reden dat je opstaat

• 'Waarom' is waar je voor gaat

Welk bedrijf? Samen maken we 100% slaafvrij de norm in chocolade

A

Verkade

B

Tony's Chocolonely

C

Nutella

D

Milka

Een beter alledaags leven creëren voor onze klanten in een mooiere wereld.

A

Becel

B

Action

C

Hema

D

Bijenkorf

En wat is de 'Why?' van jouw school?

Het 'waarom' van je plan

• Vraag jezelf af: Waarom bestaat deze innovatie?

  • Welk probleem lossen we op?

  • Welke verandering willen we teweegbrengen?

• Focus op de impact i.p.v. de technologie of het product.

  • Wat doet dit met de organisatie?

  • Wat is het effect op docenten en leerlingen?

Een voorbeeld

“Leerlingen hebben de vaardigheden nodig om veilig, kritisch en creatief om te gaan met digitale technologieën, zodat ze goed voorbereid zijn op studie en werk in de 21e eeuw.”

Het 'hoe' van je plan

• Hoe gaan we die innovatie(s) realiseren?

  • Welke strategie gebruiken we

  • Welke technologie zetten we in

  • Welke processen richten we in

  • Hoe zetten we professionalisering in

  • ...

Een voorbeeld

“Door digitale projecten te integreren in bestaande vakken en leerlingen te laten samenwerken in blended learning-omgevingen, met begeleiding en reflectie op digitale vaardigheden.”

Het 'wat' van je plan

• Dit is wat je innovatie concreet is, bijvoorbeeld een product, dienst of proces.

• Vaak het eerste wat in je opkomt

• In de visie van Sinek wordt dit krachtiger vanuit een sterke 'Why'.

Een voorbeeld

“Een schoolbreed programma met projectopdrachten, digitale tools en workshops waarin leerlingen leren programmeren, informatie beoordelen en veilig online communiceren.”

Hoofdstuk 1 - Aanleiding en urgentie

Hoofdstuk 2 - Visie en beoogde impact

Aan de slag - #1

Opstellen van de teksten voor hoofdstuk 1 en 2

• Maak gebruik van de invuloefeningen

• Gebruik elkaars expertise (en die van Ai...)

• Zet ook de docent en andere aanwezigen (PQR) in

• Vraag en geef feedback - Tip: '5 Whys!'

• Bedenk steeds: je kunt niet alles tegelijk! Maak keuzes.

Five Whys - Meerdere keren 'Waarom?'

Opzet

• Stel meerdere keren de vraag 'Waarom'?

• Met als doel: te komen tot de kern van een probleem of veranderbehoefte

• Vaak moet je de waarom-vraag vijf keer stellen, soms vier of zes keer

Five Whys - Een voorbeeld

Probleem: Leerlingen leveren opdrachten te laat in.

1. Waarom?
   Omdat ze het huiswerk niet op tijd af hebben.
   

2. Waarom?
   Omdat ze vaak pas laat beginnen.
   

3. Waarom?
   Omdat ze niet goed weten hoeveel tijd de opdracht kost.
   

4. Waarom?
   Omdat de planning van opdrachten niet duidelijk is.
   

5. Waarom?
   Omdat opdrachten niet met een duidelijke tijdsinschatting worden gegeven.
   

Onderliggende oorzaak: gebrek aan transparante planning en tijdsinschatting.

Verandering: opdrachten structureren met tijdsinschatting en tussentijdse deadlines.

Five Whys - Een ander voorbeeld

Mogelijke kern: AI vult een didactisch gat in het leerproces.

Veranderactie: Leerlingen leren hoe je AI gebruikt als sparringpartner, hoe je prompts maakt en hoe je AI-output kritisch beoordeelt

Aan de slag - #1

Opstellen van de teksten voor hoofdstuk 1 en 2

• Maak gebruik van de invuloefeningen

• Gebruik elkaars expertise (en die van Ai...)

• Zet ook de docent en andere aanwezigen (PQR) in

• Vraag en geef feedback - Tip: '5 Whys!'

• Bedenk steeds: je kunt niet alles tegelijk! Maak keuzes.

Doelen stellen

Wat willen we precies bereiken?

Wat verandert er als we dit doel halen?

Doelen stellen

SMART formuleren kan een hulpmiddel zijn

• Specifiek - Wat willen we precies bereiken?

• Meetbaar - Hoe bepalen we of het gelukt is?

• Acceptabel - Kunnen we en willen we dit?

• Realistisch - Is het haalbaar binnen onze organisatie?

• Tijdgebonden - Wanneer willen we dit gerealiseerd hebben?

Doelen stellen

Enkele tips:

• Formuleer positief en actief (We willen... Werkwoorden)

• Check: Passen de doelen bij jullie waarden?

• Check: Passen de doelen bij jullie (langetermijn-) visie?

Doelen stellen - Handig hulpmiddel

Vervolgens: SMART formuleren

Als voorbeeld nemen we onderstaande doel:

Leerlingen gebruiken AI bij schrijfopdrachten om ideeën te genereren en teksten te verbeteren, waardoor zij bewuster omgaan met AI-output, zichtbaar in een korte verantwoording van het AI-gebruik in hun verslag.

Aan de slag - #2

Wat zijn de doelstellingen binnen dit plan?

• Stel doelen op voor de korte, middel en lange termijn

• Niet alleen outputdoelen (aantal trainingen bijvoorbeeld), maar vooral gedrags- en kwaliteitsdoelen

  • Bijvoorbeeld een percentage docenten dat Ai toepast

  • De mate van integratie in de PTA's

  • De ervaren competentie van leerlingen

• Gebruik de hulpmiddelen Doelen formuleren en SMART formuleren

Innoveren = veranderen

• #hoedan?

• (Persoonlijk) Leiderschap

• Het bereiken van (organisatie-) doelen

Het gaat om gedrag

Het draait uiteindelijk niet om strategie, structuur, cultuur of systemen. De kern van de zaak is altijd het veranderen van het gedrag van mensen.

  

John Kotter, emeritus hoogleraar                                                      

organisatiekunde & verandermanagement

Harvard University

Wat is gedrag?

• Alles wat mensen doen. 

• Acties en reacties die je kunt waarnemen.

• Onze activiteiten in reactie op wat we voelen en denken.

• Onze activiteiten in reactie op wat er om ons heen gebeurt.

Vuistregel: gedrag kun je filmen

Of korter...

Alles wat je kunt
'voordoen'
en
'nadoen'

We doen het samen! (toch?)

Beginsituatie - De cultuur

• Is er veranderbereidheid? Of verandermoeheid?

• Willen de collega's innoveren?

• Zijn we informeel?

• Resultaatgericht?

• Formeel?

• Hiërarchisch?

Competing Values Framework

Cameron & Quin, 2011

Cultuur wordt gemeten langs 2 dimensies

1. Flexibiliteit vs Stabiliteit
   Anders gezegd: gaat het om dynamiek of orde?

2. Intern gericht vs Extern gericht
   Anders gezegd: gaat het om interne samenhang of de externe concurentie?

Competing Values Framework

Cameron & Quin, 2011

Dat levert een indeling in 4 cultuurtypen op:

1. Clancultuur (informeel, teamgericht, veel samenwerking)

2. Adhocratiecultuur (innovatief, flexibel, experimenteel)

3. Marktcultuur (resultaatgericht, competitief, resulaat gedreven)

4. Hiërarchische cultuur (gestructureerd, formeel, procesgericht)

Aan de slag - #3

Analyse van de beginsituatie

• Schrijf op wat je al weet (of denkt te weten)

• Welk inzicht heb je in:

  • Expertise van docenten?

  • Tijd en middelen?

  • Ervaringen met eerder implementaties?

• Welke tools kun je inzetten om dit in beeld te brengen?
  (bijvoorbeeld nulmetingen, interviews (met wie?), scans, ...)

Op naar de volgende

• 21 mei 2026

• Op welke school?

• ToDo

  • Plan verder uitwerken (hoofdstukken 1 t/m 5)

  • Op 21-5 verdere verdieping van hoofdstukken 6 t/m 11

  • Tussentijdse feedback op plannen

• W.v.t.t.k.