Van observeren tot rapporteren

• Pedagogisch handelen
• Secundair onderwijs

Van observeren tot rapporteren

Geef 3 situaties wanneer je in de zorg-en welzijnssector observeert.

Lesdoelen

• Ik kan het belang van observeren in de zorg uitleggen.
• Ik ken het verschil tussen waarnemen en observeren.
• Ik weet dat observeren beïnvloed kan worden door bepaalde factoren.
• Ik kan de 5 criteria van observeren herkennen en zelf toepassen (stage)
• Ik ken verschillende manieren van observeren.

Observeren

• onmisbaar in zorg
• brengt de zorgvrager volledig in beeld
• herkennen van signalen
• verduidelijking vragen
• interpreteren (juiste betekenis geven) van wat je observeert
• zorg hierop afstemmen

Voorbeeld

Wat zijn hier de wensen en behoeften?

Observeren

• niet alle observaties leiden tot onmiddellijke actie
• meerdere observaties op verschillende tijdstippen   

               interpretatie betere kwaliteit!

• observaties door verschillende zorgverleners: rapporteren!

Wat is observeren?

= waarnemen met een bepaald doel

Waarnemen = proces waarbij je via zintuigen jezelf en de wereld leert kennen, hersenen geven betekenis aan prikkels die je via de zintuigen binnenkrijgt.

Observeren = bewust en doelgericht in functie van gezondheid

Bij observatie heb je een aanleiding, doel, probleem of vraag

Wat is observeren?

• Hoe beter je observeert, hoe beter de zorg/behandeling
• Onvoldoende observeren zorgt voor minder goed zorg/behandeling + mindere samenwerking met collega's

Wat is observeren?

Waarnemen en observeren wordt door verschillende factoren beïnvloed.

• te veel prikkel: selectie!
• prikkel te zwak of duurt te kort
• gewenning: als prikkel lang aanhoudt, gewenning bv. trein
• Fysiologische factoren bv. vermoeidheid, verdovende middelen
• psychologische factoren bv. wat je interesseert trekt je aandacht (honger)

Hoe observeren?

5 criteria:

1. Doelgericht observeren: waarnemen met een doel (5 W's: Wie? Wat? Waar? Waarom? Wanneer?)
2. Objectief observeren: geen mening, vooroordelen, gevoelens. De feiten!
3. Nauwkeurig observeren: exact zeggen wat veel, vaak of weinig betekent
4. Observatie moet representatief zijn: wat je waarneemt met overeenkomen met de werkelijkheid (regelmatig, lang genoeg, door verschillende mensen, tijdstippen en manieren observeren
5. Systematisch observeren: op dezelfde manier observeren, zorgt ervoor dat je kan controleren.

Hoe observeren?

hoe?

• zintuigen
• anamnese: verzamelen van ziektegeschiedenis van de zorgvrager

1. autoanamese: zorgvrager vertelt zelf
2. heteroanamnese: anderen vertellen over zorgvrager

• hulpmiddelen bv. thermometer
• observeren volgens criteria bv. gezondheidspatronen van Gordon (holistische mensvisie)