Les 23-24, Herodotus

• Grieks
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 3

Sleep de vormen van πᾶς, πᾶσα, πᾶν naar het juiste vakje

παντί

πάντα

πάσας

πάντα

πάντων

πᾶσι(ν)

πάσῃ

πάσης

Het bijvoeglijk naamwoord ἑκών: sleep naar het juiste vakje

ἑκοῦσι(ν)

ἑκόν

ἑκούσας

ἑκόντα

ἑκοῦσαι

ἑκόντας

ἑκοῦσα

ἑκουσῶν

Herodotos (ca. 485 - ca. 425 v.Chr.)

Waar moet geschiedschrijving voor jou aan voldoen, om te zorgen dat je het wilt lezen.

0

Herodotos (ca. 485 - ca. 425 v.Chr.)

• Geboren in Halikarnassos, in Carië
  
• Tiran van Carië doodde oom van Herodotos > familie vluchtte: naar Samos (ca461)
• Ca. 454 (tiran stierf) terugkeer naar Halikarnassos
• 425 gestorven in Thourioi

522-486

 v Chr

490 v Chr

480 

v Chr

486-465 

v Chr

belangrijke momenten in het Perzisch-Grieks conflict

499-493 

v Chr

Darius

Ionische Opstand

Xerxes

Slag bij Marathon

Slag bij Thermopylae

Herodotos: anders dan anders

• Schreef: Historiën

• Griekse woord ἱστορίη betekent: onderzoek
  
• Reiziger (Egypte, Libië, Mesopotamië, Babylon)
  
• Andere aanpak geschiedschrijving dan logografen (=prozaschrijvers, die zich bezighielden met genealogie, etnografie en geografie)
  
• Onderzoek door: ἀκοή (het horen), ὄψις (het zien), γνώμη (het logisch redeneren)

• Conflict tussen Grieken en niet-Grieken

• ὄψις: met eigen ogen waarnemen
• ἀκοή: getuigenverslagen of geschreven bronnen
• γνώμη: reconstructie m.b.v. een zo wetenschappelijk mogelijke redernering bij ontbreken van directe gegevens

Brongebruik

• Herodotus vermeldt in tekst hoe hij precies te werk is gegaan, hoe hij aan zijn informatie komt en hoe hij zijn materiaal heeft geselecteerd.
• Herodotus gebruikt geschreven bronnen, dus ook de teksten van logografen
  
• Herodotus is altijd expliciet:

1. De Perzen zeiden dat ...., de Grieken zeiden dat ... 
2. Tot nu toe berustte mijn verslag op de gegevens van de Egyptenaren, met name hun priesters 

Thematiek Historiën

• Overkoepelend thema: daden Grieken en niet-Grieken & waarom conflict
       -> evenveel aandacht voor Grieken als Perzen
       -> Ploutarchos: 'barbarenvriendje' 
• het onderzoeken van oorzaken
• Veel digressies (uitwijdingen)
  
• Thema’s:

1. De wisselvalligheid van het menselijk bestaan: niets is constant (geluk/ongeluk)
2. De rol van het bovennatuurlijke: indirect ingrijpen (dromen/orakels) / vagere 'goden' (godheid/het goddelijke) -> ὕβρις en φθόνος
3. Alleenheerschappij vs. democratie: H is in contact gekomen met veel politieke diversiteit -> H's voorkeur niet bekend (maar wellicht democratie)

Hoe noemen we de voorgangers van Herodotos?

Conclusies trekken door wat je ziet doe je door

1. ἀκοή
2. γνώμη
3. ὄψις
4. ἱστορίη

Conclusies trekken door wat je van anderen hoort doe je door

1. ἀκοή
2. γνώμη
3. ὄψις
4. ἱστορίη

Conclusies trekken door wat je bedenkt doe je door

1. ἀκοή
2. γνώμη
3. ὄψις
4. ἱστορίη

Sleep de omschrijving naar het juiste Griekse woord.

περίοδος

ὕβρις

ἱστορίη

ὄψις

ἀκοή

γνώμη

logisch redeneren

wat hij had gehoord van ooggetuigen of lokale bewoners

onderzoek

overmoed

rondreis

wat hij met eigen ogen had gezien

Wie is GEEN Griekse geschiedschrijver?

1. Herodotos
2. Herakleitos
3. Ploutarchos
4. Thucydides

Wat is het hoofdonderwerp van het werk van Herodotos?

Waarom wordt Herodotos wel "de vader van de geschiedschrijving" genoemd?

Waardoor liet Herodotos zich inspireren bij zijn werk?

1. de Muzen
2. zijn nieuwsgierigheid
3. vreemde vorsten
4. Atheense politici