UITSTELGEDRAG?
PAK HET NU AAN!
Waarom stel ik uit— en hoe geraak ik in actie?
UITSTELGEDRAG?
PAK HET NU AAN!
Waarom stel ik uit— en hoe geraak ik in actie?
Het is woensdag. Overmorgen heb je een GO en een toets.
Wat doe je?
Je ruimt je bureau op en start eraan.
Je maakt eerst de perfecte planning.
Je checkt nog even je gsm.
Je begint...en dwaalt na 5 min af.
TIM URBAN:
"de instante bevredigingsaap"
De verleiding van uitstellen
3
NU = DIRECTE BELONING
Filmpje kijken
Bericht beantwoorden
andere, toffe taak uitvoeren
...
< evolutie + dopamine
LATER = INSPANNING
Studeren Een taak starten Een moeilijke opdracht aanpakken
Een vervelend gesprek
...
Niet altijd een bewuste keuze! Je bent niet per sé lui.
Het gevaar van systematisch uitstellen
3
op korte termijn
taak niet af
taak te laat/niet ingediend
nachtwerk
slaaptekort (!)
op lange termijn
verhoogde stress
onderpresteren
verminderd mentaal welzijn
Iedereen stelt wel eens uit. Uitstellen is niet altijd problematisch.
De mythe van uitstellen: 'Ik werk beter onder druk…’
12
Beter onder druk? Soms. Beter mét tijd? Vaak wel.
paniekmonster
-> snel en geconcentreerd werken
Maar... kwaliteit van je werk?
Maar... stress!
(ook voor je omgeving)
De vicieuze cirkel van uitstellen
4
1
De taak voelt lastig, saai of groot.
→
2
Je doet iets anders in plaats van te starten.
→
3
Je voelt even
opluchting.
→
4
De taak blijft liggen en de drempel groeit.
...en dus stel je weer uit.
Vraag je af van welk vervelend gevoel je wegloopt door uit te stellen!
Welke drempel om te starten zit jou het vaakst in de weg?
De berg is te groot. Het is zoveel! Ik weet niet waar te beginnen.
Ik wil het echt goed doen! Het moet perfect zijn.
Alles leidt me af. Ik kan maar eventjes studeren en dan ben ik weer met iets anders bezig.
Het interesseert me niet en ik heb er geen zin in. Dat doe ik later wel.
De 4 types uitstellers
3
De afgeleide leerling
uitdaging =
starten aan de taak
aandacht volhouden
De overweldigde leerling
uitdaging =
overzicht creëren
planning maken
Je kan meerdere types uitsteller tegelijk zijn!
De 4 types uitstellers
3
De perfectionistische leerling
uitdaging =
passieve faalangst ombuigen
durven starten
De ongemotiveerde leerling
uitdaging =
in de flow geraken
doen, niet denken
Je kan meerdere types uitsteller tegelijk zijn!
TIPS VOOR DE
SNEL AFGELEIDE LEERLING
Om te beginnen aan de taak
kies het juiste moment en de juiste plaats
creëer routines
creëer een startritueel (clean desk)
gsm (op tijd) weg! *
leg het voorbereidend werk klaar (post-it op laptop)
schakel anderen in
deadline zichtbaar maken
tijd van andere activiteiten limiteren
vermijd "eerst nog dit"
Om je aandacht bij de taak te houden
pomodoro-techniek (20' studeren - 5' pauze)
laptop dicht - eerst de taken zonder laptop
Blocksite
vragen bundelen
"eat that frog"
beloon jezelf
extra tips bij ADHD
pomodoro-techniek inkorten + spaced repetition
beloon jezelf!
bewegend studeren
delen leerstof met AI verwerken (bv. NotebookLM - podcast)
toffe en minder toffe activiteiten afwisselen (interleaving)
*extra tips bij gsm-"verslaving"
start en eindig de dag zonder gsm
gsm niet in je studeer- of slaapkamer (~ hond in de mand)
verleng je reactietijd op een melding (impulscontrole)
schakel meldingen uit
stel schermtijd in
zeg hardop waarom je de gsm vastneemt
check elke week je schermtijd + Roots-app
wees je bewust van de verslavende algoritmes
TIPS VOOR DE
OVERWELDIGDE LEERLING
Om overzicht te scheppen
deel de taak op in kleine deeltaken ("next actions")
maak de deeltaken zichtbaar -> afvinken!
schat de nodige tijd correct in
maak een backplanning
kies je prioriteiten
matrix van Eisenhower
belangrijk? dringend?
TIPS VOOR DE
PERFECTIONISTISCHE LEERLING
Om je faalangst om te buigen
splits op in deeltaken (alles hoeft niet in 1 keer)
werk in rondes (eerst ruwe inhoud, dan structuur, dan pas afwerking)
begin met "onzichtbare" taken
let op voor valse productiviteit!
focus op resultaat in positieve, mentaal heldere beelden
"klaar is beter dan perfect"
growth mindset: "Ik doe mijn best en dat is genoeg"
TIPS VOOR DE
ONGEMOTIVEERDE LEERLING
Om in de flow te geraken
niet denken, doen!
de gouden 5 minuten
kleine stapjes (+ Zeigarnik-effect)
creëer routines
pauzeer écht voor je (her)start
beloon jezelf
doe het samen (verbinding!) / meld wanneer je gaat studeren
vraag je af waarom je geen motivatie vindt (te moeilijk, te veel, te saai, ...?)
Jouw mini-actieplan
11
Denk aan één taak die je uitstelt. Noteer voor jezelf:
1
Wat maakt starten moeilijk?
2
Welke tip uit deze sessie kan helpen?
3
Wat is mijn allereerste stap — en wanneer doe ik die? Nu?
Je hoeft niet te wachten tot je zin hebt.
Je hoeft alleen maar te beginnen.
Maak de eerste stap klein.